Hemoroid (Basur) Tanısı Sonrası Rehberi

Genel Bakış

Hemoroid, makat (anüs) bölgesindeki damarların şişmesi ve iltihaplanmasıdır. Halk arasında 'basur' olarak bilinir. Tanı konulduktan sonra bu durumun yönetilebilir olduğunu bilmek önemlidir.

Çok yaygındır. 50 yaşına kadar her iki kişiden yaklaşık biri hemoroid belirtileri yaşar.

Her yaşta görülebilir, ancak 45-65 yaş arasında daha sık rastlanır. Hamileler, kronik kabızlık çekenler ve uzun süre oturarak çalışanlarda daha sıktır.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Makatta ağrı ve yanma
• Kaşıntı
• Kanama (tuvalet kağıdında parlak kırmızı kan)
• Şişlik ve ele gelen yumru
• Dışkılamada ağrı

Nedenler

Ana nedenler

• Anal bölgedeki damarlara artan basınç
• Kabızlık ve ıkınma
• Uzun süre oturmak
• Hamilelik
• Aşırı kilo

Risk faktörleri

• Ailede hemoroid öyküsü
• Kronik öksürük
• Ağır kaldırma
• Liften fakir beslenme
• Yetersiz su tüketimi

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Makatta şiddetli ağrı, ateş veya yoğun kanama varsa
• Dışkınızda siyah renk veya pıhtı varsa
• Anüsten iltihap geliyorsa

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Tanı sonrası düzenli kontroller için
• Belirtiler 2 haftadan uzun sürerse
• Rutin tarama amacıyla (50 yaş üstü veya risk faktörü olanlar)

Tanı

Doktor, şikayetlerinizi dinler ve fizik muayene yapar. Makat bölgesine parmakla muayene (rektal tuşe) ve bazı durumlarda anoskop adı verilen ince bir aletle muayene gerekebilir.

Yapılabilecek testler

• Fizik muayene
• Rektal tuşe (parmakla muayene)
• Anoskopi (kameralı ince tüp)
• Gerekirse kolonoskopi

Randevunuzda neler beklenir

Muayene kısa sürer ve genellikle hafif rahatsızlık hissi dışında ağrısızdır. Doktorunuza tüm şikayetlerinizi açıkça anlatmanız tanıyı kolaylaştırır.

Tedavi

Tedavi, hemoroidin tipi ve şiddetine göre değişir. Çoğu durumda evde yapabileceğiniz uygulamalar ve beslenme düzenindeki değişiklikler yeterlidir. Bazı durumlarda ofis işlemleri veya cerrahi önerilebilir.

Evde kişisel bakım

• Günde 2-3 kez ılık su oturma banyosu yapın
• Liften zengin beslenin ve bol su için
• Tuvalette ıkınmaktan kaçının
• Tuvalet ihtiyacını ertelemeyin
• Yumuşak tuvalet kağıdı kullanın ve sert ovalamayın
• Hareketli olun, uzun süre oturmayın

Tıbbi tedaviler

Doktorunuz, topikal kremler, fitiller veya ağızdan alınan ilaçlar önerebilir. Bu ilaçlar damar büzücü veya ağrı kesici etki gösterir. Ayrıca bant ligasyonu, skleroterapi veya lazer tedavisi gibi girişimsel yöntemler uygulanabilir. Hangi tedavinin size uygun olduğunu doktorunuz belirler.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Dışkılama sırasında şiddetli ağrı, tekrarlayan kanama ve günlük yaşamı engelleyen hemoroidlerde cerrahi (hemoroidektomi) düşünülebilir. Ameliyat kararı doktorunuzla birlikte verilmelidir.

Bu durumla yaşamak

Hemoroid ile yaşarken belirtilerinizi kontrol altına almak için düzenli beslenme ve tuvalet alışkanlıklarına özen gösterin. Gün içinde kısa yürüyüşler yapmak ve oturma süresini azaltmak yaşam kalitenizi artırır.

Yaşam tarzı ipuçları

• Düzenli egzersiz yapın (yüzme, yürüyüş)
• Kilo kontrolü sağlayın
• Sigara içmeyin
• Bol lifli sebze, meyve ve tam tahıl tüketin

Diyet ve egzersiz

Günde en az 8 bardak su içmeye çalışın. Lifli gıdalar dışkıyı yumuşatır ve kabızlığı önler. Haftada en az 150 dakika orta tempolu aktivite hedefleyin.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Hemoroit bazen utanç ve kaygı yaratabilir. Bu durumun tıbbi bir sorun olduğunu ve tedavi edilebilir olduğunu unutmayın. Duygusal destek almak önemlidir.

Önleme

Hemoroit oluşumunu tamamen önlemek mümkün olmasa da, riski azaltmak mümkündür. Lifli beslenme, bol su içme ve tuvalette ıkınmama koruyucudur.

Aşılar

Hemoroid için bir aşı bulunmamaktadır.

Tarama programları

Rutin bir tarama testi yoktur. Ancak 50 yaşından itibaren kolorektal kanser taraması için doktorunuz kolonoskopi önerebilir.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Hemoroidin tromboze olması (pıhtı oluşumu ve şiddetli ağrı)
• Anemi (şiddetli ve uzun süreli kanama nedeniyle kansızlık)
• Cilt tahrişi ve enfeksiyon
• Sıkışmış hemoroid (prolabe hemoroidin geri itilememesi)

Uzun vadeli görünüm

İyi haber şu ki hemoroit genellikle kontrol edilebilir ve birçok tedavi seçeneği vardır. Uygun tedavi ve yaşam tarzı değişiklikleri belirtileri büyük ölçüde azaltır. Doktorunuzun önerilerine uyduğunuzda günlük hayatınıza rahatça devam edebilirsiniz.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.