Gebelikte Hemoroid (Basur): Belirtiler ve Rahatlama Yolları

Genel Bakış

Hemoroid, makat bölgesindeki toplardamarların şişmesi ve genişlemesidir. Halk arasında basur olarak da bilinir. Gebelikte büyüyen rahim damarlara baskı yapar ve hormon değişiklikleri damarları gevşetir; bu da hemoroid oluşumunu kolaylaştırır.

Evet, gebelikte oldukça sık bir durumdur. Yapılan çalışmalarda her üç veya dört gebenin birinde hemoroid görülebileceği tahmin edilmektedir.

Hamile kadınları etkiler. Özellikle ilk gebelikte, ikiz gebelikte, daha önce hemoroid geçirmiş olanlarda veya gebelikte aşırı kilo alanlarda daha sık ortaya çıkabilir.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Makatta kaşıntı ve tahriş
• Makatta ağrı veya dolgunluk hissi
• Dışkılama sırasında parlak kırmızı renkte kanama
• Makat çevresinde şişlik veya elle hissedilen yumru
• Otururken rahatsızlığın artması

Çocuklarda belirtiler

• Bu durum gebelikle ilişkili olduğu için çocuklarda söz konusu değildir. Çocuklarda makat ağrısı veya kanama farklı nedenlerden kaynaklanabilir; bu durumda mutlaka çocuk doktoruna başvurulmalıdır.

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Gebelik hemoroidi yaşlılarda görülmez. Yaşlılarda makatta kanama, ağrı veya kitle hissedilirse altta yatan başka bir sağlık sorunu olabilir; bu nedenle bir uzmana danışılmalıdır.

Nedenler

Ana nedenler

• Rahmin büyüyerek makat bölgesindeki toplardamarlara baskı yapması
• Gebelik hormonlarının damar duvarlarını gevşetmesi
• Kabızlık ve dışkılama sırasında ıkınma
• Gebelikte artan kan hacmi ve dolaşım değişiklikleri

Risk faktörleri

• Kabızlık veya uzun süre tuvalette oturma
• Uzun süre ayakta kalma veya oturma
• Önceki gebeliklerde hemoroid öyküsü
• Ailede hemoroid görülmesi
• Gebelikte aşırı kilo alımı
• Çoğul gebelik (ikiz, üçüz)

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Makattan parlak kırmızı kan geldiyse
• Şiddetli ağrı ve makatta mor renkli şişlik varsa
• Kanama ile birlikte baş dönmesi veya halsizlik yaşıyorsanız

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Gebelik takibi sırasında hemoroid belirtilerinizi mutlaka doktorunuza anlatın.
• Kabızlık nedeniyle sürekli ıkınıyorsanız doktorunuzdan destek isteyin.
• Makat kaşıntısı veya rahatsızlık bir haftadan uzun sürüyorsa randevu alın.

Tanı

Doktorunuz önce belirtilerinizi dinler ve makat bölgesini muayene eder. Bu muayene genellikle basit ve hızlıdır. Gebelikte bazı işlemler ertelenebilir, ancak muayeneye gerek duyulursa güvenlidir.

Yapılabilecek testler

• Makat çevresinin görsel muayenesi
• Parmakla rektal muayene
• Gerekirse anoskopi (makat kanalına ince bir aletle bakılması)

Randevunuzda neler beklenir

Muayene birkaç dakika sürer ve genellikle hafif bir rahatsızlık dışında ağrı yapmaz. Doktorunuz işlemi adım adım anlatır; endişelerinizi sormalı ve sizi bilgilendirmelidir.

Tedavi

Gebelikte hemoroid tedavisinin ilk basamağı evde uygulanabilecek basit önlemlerdir. Amaç damarlardaki baskıyı azaltmak, kabızlığı önlemek ve şikayetleri hafifletmektir. İlaçlar öncelikli değildir ve yalnızca doktor önerisiyle kullanılır.

Evde kişisel bakım

• Günde 2-3 kez ılık suyla oturma banyosu yapın (her seferinde 10-15 dakika).
• Dışkılama sırasında ıkınmayın ve tuvalette uzun süre oturmayın.
• Kuru tuvalet kağıdı yerine yumuşak, nemli bez veya doktorun önerdiği ıslak mendil kullanın.
• Uzun süre oturmak yerine saatte bir kalkıp kısa yürüyüş yapın.
• Gebeliğin son aylarında yan yatarak uyumak rahim baskısını azaltabilir.

Tıbbi tedaviler

Doktorunuz gebelikte kullanılabilecek güvenli lokal (bölgesel) kremler, fitiller veya gerekiyorsa ağrı kesiciler önerebilir. Hangi ürünün sizin için uygun olduğuna yalnızca sağlık uzmanı karar vermelidir. Reçetesiz satılan ürünlerin hiçbirini doktorunuza danışmadan kullanmayın.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Gebelikte ameliyat genellikle önerilmez. Çok nadir durumlarda ve ciddi komplikasyonlar varsa doğum sonrasına ertelenerek cerrahi seçenek değerlendirilir. Kararı anne adayının durumuna göre uzman doktor verir.

Bu durumla yaşamak

Hemoroid şikayetleri rahatsızlık verse de gebelik sürecinin geçici bir parçasıdır. Tuvalet ihtiyacınızı ertelemeyin, her gün yeterince sıvı alın ve kendinizi zorlamayın.

Yaşam tarzı ipuçları

• Her gün hafif tempoda yürüyüş yapın.
• Otururken veya ayaktayken uzun süre aynı pozisyonda kalmamaya özen gösterin.
• Tuvalet alışkanlığınızı düzenli hale getirin.
• Ağır eşya kaldırmayın ve ıkınacak hareketlerden kaçının.

Diyet ve egzersiz

Kabızlığı önlemek için sebze, meyve, kurubaklagil ve tam tahıllı besinler tüketin. Günde en az 8-10 bardak su içmeye çalışın. Doktorunuzun onayıyla düzenli yürüyüş ve gebelik egzersizleri yapabilirsiniz.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Kaşıntı, ağrı ve kanama endişe yaratabilir; ancak hemoroid gebelikte sık görülür ve büyük oranda doğumla birlikte düzelir. Bu durumu utanç verici görmeyin. Duygusal yükünüzü azaltmak için endişelerinizi sağlık ekibinizle konuşun.

Önleme

Gebelikte hemoroidi tamamen önlemek her zaman mümkün değildir. Ancak kabızlıktan kaçınmak, bol su içmek, düzenli hareket etmek ve uzun süre oturmamak oluşma riskini azaltır.

Aşılar

Hemoroid için bir aşı yoktur.

Tarama programları

Hemoroide yönelik özel bir tarama testi yoktur. Rutin gebelik kontrollerinizde doktorunuz belirtilerinizi sorgulayabilir ve gerekirse muayene edebilir.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Hemoroidin içinde pıhtı oluşması (tromboze hemoroid) şiddetli ağrıya yol açabilir.
• Tekrarlayan kanamalar zamanla kansızlığa (anemi) neden olabilir.
• Kaşıntı ve tahriş nedeniyle makat çevresindeki ciltte yara veya enfeksiyon gelişebilir.

Uzun vadeli görünüm

Gebelikte oluşan hemoroidlerin büyük çoğunluğu doğumdan sonra kendiliğinden veya basit önlemlerle geriler. Doktorunuzun önerilerine uyar ve kontrollerinizi aksatmazsanız bu süreci güvenle yönetebilirsiniz.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.