Hemoroid (Basur) Nedir?

Genel Bakış

Hemoroid, makat bölgesindeki toplardamarların şişmesi ve iltihaplanmasıdır. Halk arasında basur olarak da bilinir. Bu damarlar normalde herkeste bulunur, ancak bazı durumlarda genişler ve rahatsızlık verir.

Evet, hemoroid çok sık görülür. Toplumda her 10 kişiden yaklaşık 4-5'i hayatının bir döneminde hemoroid belirtileri yaşar.

Hemoroid her yaşta görülebilir, ancak 45-65 yaş arası daha sıktır. Hamilelik, kabızlık ve uzun süre oturmak riski artırır.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Makat çevresinde kaşıntı, yanma
• Ağrı veya rahatsızlık
• Tuvalette kanama (parlak kırmızı kan)
• Makat çevresinde şişlik veya yumru
• Dışkılama sırasında ağrı

Çocuklarda belirtiler

• Çocuklarda hemoroid nadirdir, ancak kabızlık nedeniyle ortaya çıkabilir.
• Belirtileri makatta kaşıntı, ağrı ve kanama olabilir.

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Yaşlılarda daha sık görülür çünkü dokular zayıflar ve kabızlık daha yaygındır.
• Belirtileri benzerdir, ancak kanama veya ağrı yaşlılarda daha önemli olabilir çünkü başka hastalıkların belirtisi de olabilir.

Nedenler

Ana nedenler

• Kabızlık ve ıkınma
• Uzun süre oturmak
• Hamilelik
• Kronik ishal veya kabızlık
• Ailede hemoroid öyküsü

Risk faktörleri

• Obezite
• Düşük lifli beslenme
• Düzenli ağır kaldırma
• Tuvalette uzun süre vakit geçirmek
• Yaşlanma

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Makat kanaması fark ederseniz, özellikle ilk kez veya miktarı artıyorsa
• Dışkınızın rengi koyu veya katran rengindeyse
• Şiddetli ağrı veya ateş varsa

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Haftalarca süren kaşıntı veya rahatsızlık
• Dışkılama alışkanlığınızda değişiklik

Tanı

Doktor önce belirtilerinizi dinler ve fizik muayene yapar. Makat bölgesine bakarak ve parmakla kontrol ederek hemoroidi tespit edebilir. Bazen anaskop veya sigmoidoskopi adı verilen aletlerle iç kısım incelenebilir.

Yapılabilecek testler

• Fizik muayene
• Parmakla rektal muayene
• Anaskopi
• Sigmoidoskopi veya kolonoskopi (gerekirse)

Randevunuzda neler beklenir

Muayene genellikle ağrısızdır ve birkaç dakika sürer. Doktorunuz sizden yan yatmanızı veya öne eğilmenizi isteyebilir. İşlem sırasında rahatsızlık hissedebilirsiniz, ancak ciddi bir ağrı olmaz.

Tedavi

Hemoroid tedavisinde öncelikle yaşam tarzı değişiklikleri ve kendi kendine bakım önerilir. Belirtiler devam ederse doktorunuz ilaç tedavisi veya cerrahi seçenekler önerebilir.

Evde kişisel bakım

• Ilık suyla oturma banyosu (günde birkaç kez 10-15 dakika)
• Lifli gıdalar tüketmek ve bol su içmek
• Tuvalette ıkınmaktan kaçınmak
• Tuvalette uzun süre oturmamak
• Hijyene dikkat etmek, tahriş edici sabunlardan kaçınmak
• Soğuk kompres uygulamak

Tıbbi tedaviler

Doktorunuz, hemoroid kremleri veya fitiller önerebilir. Bu ürünler doktor tarafından önerilmeden kullanılmamalıdır. Gerekirse, bant ligasyonu, skleroterapi veya lazer tedavisi gibi ofis işlemleri uygulanabilir. Bu işlemlerin ayrıntılarını doktorunuz size anlatacaktır.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Cerrahi, büyük veya diğer tedavilere yanıt vermeyen hemoroidler için düşünülür. Hemoroidektomi adı verilen işlemle hemoroidler çıkarılır. Doktorunuz sizin için en uygun seçeneği belirleyecektir.

Bu durumla yaşamak

Hemoroid ile yaşarken günlük alışkanlıklarınızı düzenleyerek belirtileri kontrol altına alabilirsiniz. Düzenli tuvalet alışkanlığı edinmek, lifli beslenmek ve yeterli su içmek önemlidir.

Yaşam tarzı ipuçları

• Günde 30 dakika yürüyüş yapın
• Uzun süre oturmaktan kaçının, arada kalkıp hareket edin
• Tuvalete gitme ihtiyacınızı ertelemeyin
• Sigara içmeyin (damar sağlığı için)

Diyet ve egzersiz

Lif açısından zengin besinler (sebze, meyve, tam tahıl) tüketin. Yeterli su için. Düzenli egzersiz bağırsak hareketlerini düzenler.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Hemoroid kaşıntı, ağrı ve kanama nedeniyle utanma ve endişe yaratabilir. Bu durumun çok yaygın olduğunu ve tedavi edilebilir olduğunu hatırlamak önemlidir.

Önleme

Tamamen önlenemese de riski azaltmak mümkündür. Lifli beslenme, bol su içme ve düzenli tuvalet alışkanlığı hemoroid oluşumunu önlemeye yardımcı olur.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Nadiren, hemoroid pıhtılaşarak tromboze hemoroid adı verilen şiddetli ağrılı bir duruma yol açabilir.
• Devam eden kanama başka hastalıkların gözden kaçmasına neden olabilir.
• Ciddi vakalarda makat çevresinde enfeksiyon riski olabilir.

Uzun vadeli görünüm

Hemoroid genellikle kendiliğinden veya tedaviyle iyileşir. Belirtiler çoğu zaman birkaç gün içinde azalır. Düzenli bakım ve doktor kontrolü ile yaşam kalitenizi artırabilirsiniz.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.