Hamilelikte Nöropati

Genel Bakış

Hamilelikte nöropati, bebek beklerken sinirlerin sıkışması veya hasar görmesi nedeniyle ortaya çıkan bir sağlık sorunudur. Sinirler, beyninizle vücudunuzun geri kalanı arasında mesaj taşıyan yapılardır. Bu mesajlar düzgün iletilemezse; uyuşma, karıncalanma, ağrı veya güçsüzlük gibi belirtiler hissedebilirsiniz.

Evet, oldukça yaygındır. Hamile kadınların yaklaşık üçte birinde ellerde veya ayaklarda sinirsel belirtiler gelişebilir. Özellikle son üç ayda sıklaşır.

Hamileliğin her döneminde olabilir, ancak çoğunlukla 7. ve 9. ay arasında görülür. Daha önce diyabeti, tiroit hastalığı veya aşırı kilosu olan kadınlarda risk daha yüksektir.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Ellerde veya ayaklarda karıncalanma, iğnelenme hissi
• Uyuşukluk veya hissizlik
• Yanma, batma veya bıçak saplanır gibi ağrı
• El veya ayak kaslarında güçsüzlük
• Gece uyandıran ağrı veya uyuşma
• Denge kaybı veya düşme hissi

Nedenler

Ana nedenler

• Hamilelikte vücudun sıvı miktarı artar; bu sıvı, sinirlerin üzerine baskı yapabilir.
• Hormon değişiklikleri bağ dokularını gevşeterek sinirlerin sıkışmasına neden olabilir.
• Büyüyen rahim, bel bölgesindeki sinirlere baskı yapabilir.
• B12 vitamini eksikliği veya diyabet (şeker hastalığı) sinir hasarını artırabilir.

Risk faktörleri

• Daha önce diyabet veya gebelik diyabeti geçirmiş olmak
• Aşırı kilolu olmak veya hızlı kilo almak
• Çoğul gebelik (ikiz, üçüz gibi)
• Tiroid hastalığı, böbrek hastalığı
• Sigara içmek
• Daha önce el bileği veya bel fıtığı gibi sinir sıkışması öyküsü

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Bacaklarınızda güçsüzlük hızla artıyorsa
• İdrar kaçırma veya yürüyememe gibi ciddi belirtiler varsa
• Tansiyonunuz yükseldiyse ve baş ağrınız varsa
• Bu durumlarda aynı gün doktorunuza veya acil servise başvurun.

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Hamilelik kontrollerinizde uyuşma, karıncalanma veya ağrı şikayetinizi mutlaka söyleyin.
• Belirtileriniz günlük yaşamı etkiliyorsa veya geceleri uykunuzu bölüyorsa randevu alın.

Tanı

Doktorunuz şikayetlerinizi dinleyip fizik muayene yaparak sinirlerinizi değerlendirir. Ayrıca bazı testler isteyebilir; testlerin tümü hamilelikte güvenli kabul edilen yöntemlerdir.

Yapılabilecek testler

• Fizik muayene: doktorunuz reflekslerinizi, kas gücünüzü, hissinizi ve hareketlerinizi kontrol eder.
• Elektromiyografi (EMG): ince iğnelerle kasların elektriksel aktivitesi ölçülür.
• Sinir ileti hızı testi: sinirlerin sinyalleri ne kadar hızlı ilettiğine bakılır.
• Kan testleri: B12 vitamini, kan şekeri, tiroid hormonu gibi değerlere bakılır.
• Gerekirse ultrason veya MR görüntüleme yapılabilir.

Randevunuzda neler beklenir

Bu tetkiklerin büyük çoğunluğu hamilelik sırasında güvenlidir. İşlemler sırasında hafif bir rahatsızlık duyabilirsiniz, ama kısa sürer. Sonuçlara göre doktorunuz size en uygun tedaviyi önerecektir.

Tedavi

Tedavide amaç belirtileri azaltmak ve altında yatan nedeni ortadan kaldırmaktır. Hamilelikte çoğu zaman basit önlemler ve fiziksel yöntemler yeterli olur; ilaçlar yalnızca doktorun değerlendirmesi sonrası kullanılır.

Evde kişisel bakım

• Geceleri el bileğinizi düz tutan bir atel kullanın (doktorunuza danışarak).
• Ellerinizi dinlendirin; aynı hareketi tekrarlamaktan kaçının.
• Bacaklarınızı yüksekte tutun ve sık sık pozisyon değiştirin.
• Sıcak veya soğuk kompresi ağrılı bölgeye birkaç dakika uygulayın.
• Yan yatın ve bacağın altına yastık koyun.
• Rahat, geniş ayakkabılar giyin; topuklu ayakkabı kullanmayın.
• Tuzu azaltarak ödemin azalmasına yardımcı olun (doktorunuza danışın).

Tıbbi tedaviler

Doktorunuz hamilelikte güvenli kabul edilen bazı ağrı kesicileri veya B vitamini takviyelerini önerebilir. Fizik tedavi, akupunktur gibi teknikler de kullanılabilir. Hangi ilacın ya da yöntemin sizin için uygun olduğuna yalnızca doktorunuz karar verir. Doktorunuza sormadan reçetesiz ilaç veya takviye kullanmayın.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Çok nadir durumlarda, doğumdan sonra şikayetler düzelmez ve ciddi sinir hasarı kalırsa cerrahi (ameliyat) düşünülebilir. Hamilelik sırasında ameliyat genellikle ertelenir.

Bu durumla yaşamak

Gününüzü dinlenme aralarıyla planlayın. Ellerinizi ve bacaklarınızı zorlayan işleri bölerek yapın. Gece uykusuna özen gösterin; uyku eksikliği ağrı algısını artırabilir.

Yaşam tarzı ipuçları

• Bol su için; vücudun susuz kalması ödemi artırabilir.
• Tuzu azaltın, işlenmiş gıdalardan uzak durun.
• Hafif yürüyüşler yapın.
• Doktorunuzun onayıyla hamile egzersiz programına katılın.
• Sigara ve alkolden tamamen uzak durun.

Diyet ve egzersiz

Sebze ve meyve ağırlıklı, vitamin ve mineral açısından zengin beslenin; özellikle B12 vitamini için yumurta, süt, tahıl gibi besinleri tüketin. Düzenli, düşük tempolu yürüyüş ve yüzme kan dolaşımını artırır, ödemi azaltır. Yeni bir egzersiz türüne başlamadan önce mutlaka doktorunuza danışın.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Sürekli ağrı ve uyuşukluk, uykusuzluk ve kaygı yaratabilir. Bu dönemde kendinize karşı şefkatli olun. Duygularınızı eşinizle ve yakınlarınızla paylaşın; gerekirse bir psikolog veya psikiyatristten destek almak da tedavinin bir parçası olabilir.

Önleme

Nöropatiyi tamamen önlemek her zaman mümkün olmasa da sağlıklı kilo alımına dikkat etmek, düzenli kontrolü ihmal etmemek, elleri ve bacakları zorlamamak, dengeli beslenmek riski azaltabilir.

Aşılar

Nöropatiyi önleyen özel bir aşı yoktur. Hamilelikte doktorunuzun önerdiği rutin aşıları (örneğin tetanos, grip) zamanında yaptırmanız genel sağlığınızı korur.

Tarama programları

Hamilelik takiplerinde doktorunuz sinir şikayetlerini sorgulayacak, kan şekeri ve tansiyon gibi değerlerinizi düzenli ölçecektir. Bu sayede sinirleri etkileyebilecek durumlar erken fark edilebilir.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Duyu kaybı nedeniyle yaralanma veya düşme riski artar.
• Ayak ülseri (yara) ve enfeksiyon gelişme riski (diyabet varsa daha yüksek).
• Güçsüzlüğe bağlı günlük aktivitelerde kısıtlılık.
• Nadir de olsa kalıcı sinir hasarı.
• Belirtiler başka ciddi bir hastalığın habercisi olabilir; erken teşhis hayati önem taşır.

Uzun vadeli görünüm

Hamilelikte nöropatinin prognozu oldukça iyidir. Doğum sonrası vücuttaki ödem çözülünce şikayetler çoğunlukla haftalar içinde azalır ve birkaç ay içinde kaybolur. Düzenli doktor takibi ve doktorunuzun önerilerine uyum, kalıcı sorun gelişme ihtimalini en aza indirir. Kendinize iyi bakın; bu dönem geçecek.

Destek bul

Yardım hatları

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.