Sabah Sabah Mide Ekşimesi: Neden Olur ve Ne Yapmalı?

Genel Bakış

Mide ekşimesi, midenizdeki asidin yemek borunuza (ağzınızla mideniz arasındaki tüp) kaçmasıyla oluşur. Buna asit reflüsü de denir. Sabah uyandığınızda bu durumu daha sık yaşayabilirsiniz çünkü gece boyunca uzanmak asidin yukarı çıkmasını kolaylaştırabilir. Bu durum genellikle rahatsız edicidir ancak çoğu zaman ciddi değildir.

Evet, çok yaygındır. Her dört yetişkinden biri ayda en az bir kez mide ekşimesi yaşar. Sabah saatlerinde ortaya çıkması da sık rastlanan bir durumdur.

Her yaştan insanı etkileyebilir, ancak özellikle fazla kilolu olanlar, hamileler, mide fıtığı (hiatal herni) olanlar ve bazı ilaçları kullananlarda daha sık görülür.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Göğüste yanma hissi (genellikle yemekten sonra veya uzanınca artar)
• Ağza acı veya ekşi bir sıvının gelmesi
• Yutkunma güçlüğü veya boğazda yanma
• Öksürük, ses kısıklığı veya boğaz temizleme ihtiyacı
• Sabah uyanınca boğazda takılma hissi

Çocuklarda belirtiler

• Bebeklerde sık sık kusma veya tükürme
• Huysuzluk, yemek yemeyi reddetme
• Kilo alamama
• Öksürük veya hırıltılı solunum

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Göğüs ağrısı (kalp krizi ile karışabilir)
• Ağızda sürekli ekşi tat
• Yutkunma sırasında ağrı
• Kronik öksürük
• Ses kısıklığı

Nedenler

Ana nedenler

• Gece yatmadan hemen önce yemek yemek
• Çok yağlı, baharatlı veya asitli yiyecekler tüketmek
• Kafein, alkol, çikolata gibi reflüyü tetikleyen şeyler
• Mide fıtığı (midenin bir kısmının göğüs boşluğuna kayması)

Risk faktörleri

• Fazla kilolu veya obez olmak
• Hamilelik
• Sigara içmek
• Bazı ağrı kesiciler (ibuprofen gibi) ve tansiyon ilaçları
• Stres ve yetersiz uyku

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Yukarıda acil durum belirtileri varsa hemen 112'yi arayın.
• Şiddetli göğüs ağrısı kalp krizi belirtisi olabilir; aile hekiminizi aramayın, doğrudan acile gidin.

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Mide ekşimesi haftada 2 kereden fazla oluyorsa
• Reçetesiz ilaçlara rağmen geçmiyorsa
• Yutkunma güçlüğü veya kilo kaybı varsa

Tanı

Doktorunuz şikayetlerinizi dinler, ne zaman ve nasıl olduğunu sorar. Fizik muayene yapabilir. Gerekirse bazı testler isteyebilir.

Yapılabilecek testler

• Endoskopi: Ağzınızdan ince bir tüp kamera ile midenize bakılır, hafif uyutulursunuz.
• Asit ölçümü: 24 saat boyunca yemek borunuzdaki asit seviyesi ölçülür.
• Baryumlu grafi: Bir miktar sıvı içtikten sonra röntgen çekilir.

Randevunuzda neler beklenir

Genellikle tedaviye yaşam tarzı değişiklikleriyle başlanır. Testler ağrılı değildir, ancak endoskopi öncesi aç olmanız gerekir. Doktorunuz size testlerin nasıl yapılacağını detaylıca anlatacaktır.

Tedavi

Mide ekşimesini kontrol altına almak için önce yaşam tarzı değişiklikleri denenir. Yeterli olmazsa ilaç tedavisi düşünülür. Ameliyat çok nadir gerekir.

Evde kişisel bakım

• Yatmadan en az 3 saat önce yemek yemeyi bırakın.
• Yatağınızın başını 15-20 cm yükseltin (hafif bir eğim oluşturun).
• Bol, sıkı olmayan pijamalar giyin.
• Yağlı, baharatlı, asitli yiyeceklerden kaçının.
• Fazla kilonuz varsa yavaş yavaş kilo verin.

Tıbbi tedaviler

Doktorunuz mide asidini azaltan ilaçlar önerebilir. Bunlar antasitler (asidi nötrleştiren ilaçlar) veya asit üretimini azaltan ilaçlar olabilir. İlaçların düzenli kullanımı ve dozajı mutlaka doktor kontrolünde olmalıdır. Kendi başınıza ilaca başlamayın.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Nadiren, ilaçlara rağmen düzelmeyen ve ciddi komplikasyonlara yol açan reflü vakalarında cerrahi seçenekler değerlendirilir. Bu kararı doktorunuz sizinle birlikte verir.

Bu durumla yaşamak

Sabah mide ekşimesini önlemek için gece rutininizi değiştirebilirsiniz. Yatağınızın başını yükseltmek, yatmadan önce hafif bir yürüyüş yapmak iyi gelir.

Yaşam tarzı ipuçları

• Yavaş yemek yiyin, küçük porsiyonlar halinde beslenin.
• Yemekten hemen sonra uzanmayın.
• Sigara ve alkol kullanımını azaltın veya bırakın.
• Stres yönetimi için nefes egzersizleri veya meditasyon deneyin.

Diyet ve egzersiz

Dengeli beslenin, tahıllı gıdalar, sebze ve meyve tüketin. Asitli içecekler (kola, portakal suyu) yerine su için. Hafif egzersiz (yürüyüş, yoga) sindirimi destekler; ancak yemekten hemen sonra ağır spor yapmaktan kaçının.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Sürekli mide ekşimesi uyku kalitesini bozabilir ve gerginlik yaratabilir. Bu durum can sıkıcı olsa da, çoğu zaman yönetilebilir bir sorundur. Kaygı belirtilerinizi artırabilir, bu nedenle rahatlama yöntemleri önemlidir.

Önleme

Tamamen önlenemese de, yukarıdaki yaşam tarzı önerileriyle risk büyük ölçüde azaltılabilir. Özellikle geç saatlerde yemek yememek ve kilo kontrolü en etkili yöntemlerdir.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Özofajit (yemek borusu iltihabı)
• Yemek borusunda daralma (yutkunmayı zorlaştırır)
• Barrett özofagusu (hücre değişikliği, nadiren kanser riski artar)

Uzun vadeli görünüm

Tedavi edilmeyen reflü rahatsızlık verse de, çoğu insan yaşam tarzı değişiklikleri ve basit tedavilerle iyileşir. Düzenli doktor kontrolü ile komplikasyonlar önlenebilir. Umutlu olun, bu durum yönetilebilir.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.