Yatarken Kötüleşen Bağırsak Sorunları

Genel Bakış

Bazı kişiler yatarken karın ağrısı, şişkinlik veya mide yanması gibi rahatsızlıklar yaşar. Bu durum, genellikle mide asidinin yemek borusuna geri kaçması (reflü) veya bağırsak hareketlerinin yatış pozisyonunda yavaşlamasıyla ilgilidir. Yatmak, yer çekiminin etkisini azalttığı için sindirim sorunları daha belirgin hale gelebilir.

Evet, oldukça yaygındır. Yetişkinlerin yaklaşık %20'si haftada en az bir kez reflü benzeri belirtiler yaşar.

Her yaştan insanı etkileyebilir, ancak fazla kilolu olanlar, hamileler, sigara içenler ve belirli ilaçları kullanan kişilerde daha sık görülür.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Yatarken artan göğüste yanma hissi (mide ekşimesi)
• Ağıza acı su gelmesi
• Gece öksürüğü veya boğazda takılma hissi
• Yatarken kötüleşen karın şişkinliği ve gaz
• Uykudan uyandıran mide ağrısı

Çocuklarda belirtiler

• Bebeklerde sık sık kusma veya tükürme
• Huzursuzluk, beslenme sonrası ağlama
• Kilo alamama veya yetersiz beslenme

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Yutma güçlüğü veya yemek borusunda darlık hissi
• Göğüs ağrısı (kalp krizi ile karışabilir)
• Kronik öksürük veya ses kısıklığı

Nedenler

Ana nedenler

• Mide asidinin yemek borusuna geri kaçması (reflü)
• Yemek borusu ile mide arasındaki kapağın (alt özofagus sfinkteri) gevşek olması
• Mide fıtığı (hiatal herni)
• Yatış pozisyonunda bağırsak hareketlerinin yavaşlaması

Risk faktörleri

• Fazla kilolu veya obez olmak
• Hamilelik
• Sigara içmek veya alkol tüketmek
• Baharatlı, yağlı veya asitli yiyecekler yemek
• Yemekten hemen sonra uzanmak

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Göğüs ağrısı nefes darlığı ile birlikteyse
• Kusmukta veya dışkıda kan görülürse
• Şiddetli karın ağrısı nedeniyle hareket edemiyorsanız

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Haftada iki kereden fazla mide yanması yaşıyorsanız
• Yatarken sürekli rahatsızlık hissediyorsanız
• Reçetesiz ilaçlar işe yaramıyorsa
• Kilo kaybı veya iştahsızlık eşlik ediyorsa

Tanı

Doktorunuz önce tıbbi öykünüzü dinler ve fizik muayene yapar. Şikayetlerinize göre ek testler isteyebilir.

Yapılabilecek testler

• Endoskopi (küçük bir kamera ile yemek borusu ve mideye bakılması)
• pH izleme (yemek borusundaki asit seviyesinin 24 saat ölçülmesi)
• Mide boşalma testi veya röntgen

Randevunuzda neler beklenir

Tanı süreci genellikle basittir. Doktorunuz sizden bir süre belirti günlüğü tutmanızı isteyebilir. Testler rahatsızlık verici değildir ve genellikle birkaç saat içinde tamamlanır.

Tedavi

Tedavi, şikayetlerin nedenine ve şiddetine bağlıdır. Çoğu kişi yaşam tarzı değişiklikleri ve gerekirse ilaçlarla rahatlar.

Evde kişisel bakım

• Yatmadan en az 2-3 saat önce yemek yemeyi bırakın
• Başınızı yükseltmek için yatağınızın baş kısmını 15-20 cm yükseltin
• Küçük ve sık öğünler tüketin
• Baharatlı, yağlı, asitli yiyeceklerden, çikolata ve kafeinden kaçının
• Fazla kilonuz varsa sağlıklı bir şekilde kilo verin

Tıbbi tedaviler

Doktorunuz mide asidini azaltan ilaçlar (antasitler, H2 blokerleri veya proton pompa inhibitörleri gibi) önerebilir. Bu ilaçlar reçetesiz veya reçeteli olabilir. Kesinlikle doktor tavsiyesi olmadan kullanmayın.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Nadiren, ilaçlara yanıt alınamazsa veya mide fıtığı gibi yapısal bir sorun varsa ameliyat gerekebilir. Doktorunuz bu seçeneği sizinle detaylıca konuşacaktır.

Bu durumla yaşamak

Yatarken kötüleşen bağırsak sorunlarıyla yaşamak, uyku düzeninizi etkileyebilir. Ancak basit önlemlerle çoğu kişi rahat bir yaşam sürebilir.

Yaşam tarzı ipuçları

• Yatağınızın başını yükseltin
• Bol giysiler tercih edin
• Stresten uzak durmak için rahatlama teknikleri uygulayın
• Sigara ve alkolden kaçının

Diyet ve egzersiz

Lifli gıdalar tüketin (sebze, meyve, tam tahıl). Ancak reflünüz varsa asitli ve baharatlı yiyecekleri sınırlayın. Yürüyüş gibi hafif egzersizler sindirime yardımcı olur. Ağır egzersizlerden sonra hemen yatmayın.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Kronik sindirim sorunları kaygı ve uykusuzluğa neden olabilir. Bu normaldir. Duygusal desteğe ihtiyaç duyarsanız bir psikolog veya destek grubu ile görüşmekten çekinmeyin.

Önleme

Tamamen önlenemese de riski azaltmak mümkündür. Sağlıklı kiloda kalmak, doğru beslenmek ve yemekten sonra uzanmamak en etkili yöntemlerdir.

Aşılar

Bu durum için bir aşı yoktur.

Tarama programları

Düzenli bir tarama testi önerilmez. Ancak şikayetleriniz varsa doktorunuz gerekli gördüğünde endoskopi yapabilir.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Yemek borusunda iltihaplanma (özofajit)
• Yemek borusunda yara veya darlık oluşması
• Kronik öksürük veya astım benzeri belirtiler

Uzun vadeli görünüm

Çoğu kişi yaşam tarzı değişiklikleri ve uygun tedavi ile büyük ölçüde rahatlar. Uzun vadede ciddi sorunlar nadirdir, ancak belirtileriniz devam ederse düzenli doktor takibi önemlidir.

Destek bul

Yerel kuruluşlar

• Sağlık Bakanlığı ↗ · Türkiye

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.