Tek Taraflı Gebelik (Dış Gebelik) Nedir?

Genel Bakış

Dış gebelik, döllenmiş yumurtanın rahmin içine değil, genellikle tüplerden birine (fallop tüpü) yerleşmesidir. Toplumda 'tek taraflı gebelik' olarak da bilinir çünkü ağrı genellikle karnın bir tarafında hissedilir. Bu gebelik rahim dışında gelişemez ve tedavi edilmesi gerekir.

Her 100 gebelikten yaklaşık 1-2'sinde görülür; yani çok nadir değildir.

Genellikle doğurganlık çağındaki kadınları etkiler. Daha önce tüp enfeksiyonu, tüp cerrahisi veya dış gebelik geçirmiş olanlarda risk daha yüksektir.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Karın veya kasıkta tek taraflı ağrı
• Hafif vajinal kanama veya lekelenme
• Gebelikte görülen bulantı ve göğüs hassasiyeti
• Adet gecikmesi

Çocuklarda belirtiler

• Bu durum çocuklarda görülmez; hamilelikle ilgili bir sağlık sorunudur.

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Bu durum sadece hamile kalabilen kadınlarda görülür; menopoz sonrası görülmez.

Nedenler

Ana nedenler

• Döllenmiş yumurtanın rahme ulaşmasını engelleyen tüp hasarı
• Tüplerde yapışıklık veya tıkanıklık
• Hormonal dengesizlikler

Risk faktörleri

• Daha önce dış gebelik geçirmiş olmak
• Tüp enfeksiyonu (PID) geçirmiş olmak
• Tüp ameliyatı öyküsü
• Sigara kullanmak
• 35 yaş üzeri olmak
• Tüp bebek gibi yardımcı üreme teknikleri kullanmak

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Hamilelik testi pozitifse ve karın ağrısı ile kanama varsa aynı gün acile başvurun.

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Gebelik planlıyorsanız veya risk faktörleriniz varsa bir kadın doğum uzmanına düzenli kontrol olun.

Tanı

Doktorunuz hamilelik hormonu (beta-HCG) için kan testi ister ve vajinal ultrasonla rahmin içini ve tüpleri inceler.

Yapılabilecek testler

• Gebelik kan testi
• Vajinal ultrason
• Gerektiğinde laparoskopi (kapalı kamera ile tüplerin görüntülenmesi)

Randevunuzda neler beklenir

Muayene ve testler genellikle birkaç saat içinde sonuçlanır. Kesin tanı ve tedavi planı aynı gün içinde netleşebilir.

Tedavi

Dış gebelikte amaç, gelişen gebeliği güvenli şekilde sonlandırmak ve tüpleri mümkün olduğunca korumaktır. Tedavi seçeneği; gebeliğin haftasına, tüpün durumuna ve kanama miktarına göre belirlenir.

Evde kişisel bakım

• Doktor önerisi olmadan ağrı kesici kullanmayın.
• Ağır kaldırmaktan ve zorlayıcı egzersizlerden kaçının.
• Kanama veya ağrı artarsa vakit kaybetmeden sağlık kuruluşuna başvurun.

Tıbbi tedaviler

Erken dönemde bazı dış gebeliklerde gebeliğin gelişimini durduran bir ilaç enjeksiyonu uygulanabilir. Bu tedaviden sonra hormon seviyelerinin düştüğünü görmek için düzenli kan takibi yapılır.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Tüp çatlamışsa veya ilaç tedavisi uygun değilse, cerrahi ile gebelik dokusu çıkarılır. Ameliyat mümkünse kapalı (laparoskopik) yöntemle yapılır; bazı durumlarda tüpün tamamının alınması gerekebilir.

Bu durumla yaşamak

Tedaviden sonra birkaç hafta dinlenmeniz ve vücudunuzu zorlamamanız önerilir. İyileşme sürecinde doktorunuzun önerdiği süre boyunca cinsel ilişkiden ve tampon kullanmaktan kaçının.

Yaşam tarzı ipuçları

• Sigara kullanıyorsanız bırakmak için destek alın.
• Düzenli uyku ve dinlenmeye özen gösterin.
• Doktorunuzun kontrollerini aksatmayın.

Diyet ve egzersiz

Kan kaybına bağlı yorgunluğu azaltmak için demir içeren besinler tüketin (ıspanak, kuru baklagiller). Yürüyüş gibi hafif aktiviteler doktor onayıyla iyileşmeyi destekler.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Dış gebelik kaybı duygusal olarak zorlayıcı olabilir; üzüntü ve suçluluk hissetmek normaldir. Kendinize zaman tanıyın, duygularınızı sevdiklerinizle paylaşın. Gerekirse bir psikologdan profesyonel destek alın.

Önleme

Dış gebelik tamamen önlenebilen bir durum değildir; ancak cinsel yolla bulaşan enfeksiyonlardan korunmak, sigara içmemek ve düzenli jinekolojik muayene olmak riski azaltabilir.

Aşılar

Bu durum için özel bir aşı yoktur. Ancak rutin sağlık aşılarınızı yaptırmak genel olarak enfeksiyon riskinizi azaltır.

Tarama programları

Gebelik planlıyorsanız doktorunuzla gebelik öncesi değerlendirme görüşmesi yapın. Risk faktörleriniz varsa erken dönemde ultrason ile gebelik kesesinin yerinin doğrulanması önemlidir.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Tüpün çatlaması sonucu iç kanama
• Karın içinde yaygın kanama ve şok
• Gelecekte tekrar dış gebelik riski
• Kısırlık riski

Uzun vadeli görünüm

Erken tanı ve uygun tedavi ile dış gebelik başarıyla yönetilebilir. Birçok kadın tedavi sonrası sağlıklı bir gebelik yaşayabilir. Umutlu olmak ve doktorunuzla plan yapmak önemlidir.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.