Chest pain call emergency

Genel Bakış

Göğüs ağrısı, göğüs bölgesinde hissedilen rahatsızlık veya acıdır. Kalp krizi gibi ciddi bir sorunun belirtisi olabilir. Bu nedenle göğüs ağrısı yaşadığınızda, özellikle ani ve şiddetliyse, hemen 112'yi aramalısınız.

Göğüs ağrısı sık görülen bir şikayettir. Birçok kişi hayatının bir döneminde göğüs ağrısı yaşar. Ancak her göğüs ağrısı acil bir durum değildir.

Her yaştan ve cinsiyetten insanı etkileyebilir. Kalp hastalığı riski yüksek olan kişilerde (ileri yaş, sigara kullanımı, diyabet, yüksek tansiyon, yüksek kolesterol) daha sık görülür.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Göğüste sıkışma, baskı, yanma veya keskin ağrı
• Ağrının kola, sırta, çeneye veya mideye yayılması
• Nefes darlığı
• Soğuk terleme
• Baş dönmesi veya bayılma hissi
• Mide bulantısı veya kusma

Çocuklarda belirtiler

• Çocuklarda göğüs ağrısı genellikle kas-iskelet sistemi kaynaklıdır (örneğin, ağır çanta taşıma, spor yaralanması). Ancak nefes darlığı, çarpıntı, bayılma veya morarma varsa acil değerlendirme gerekir.

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Yaşlılarda göğüs ağrısı tipik olmayabilir; sadece nefes darlığı, yorgunluk, mide rahatsızlığı, sırt ağrısı veya zihin karışıklığı gibi belirtiler olabilir.

Nedenler

Ana nedenler

• Kalp krizi (bir kalp damarının ani tıkanması)
• Kalp kası iltihabı (miyokardit)
• Kalp zarı iltihabı (perikardit)
• Ana atardamar yırtılması (aort diseksiyonu)
• Akciğer atardamarına pıhtı atması (pulmoner emboli)
• Akciğer zarı iltihabı (plörezi)
• Zatürre
• Kaburga kırığı veya kas zorlanması
• Mide reflüsü
• Panik atak veya anksiyete

Risk faktörleri

• Yüksek tansiyon
• Yüksek kolesterol
• Sigara kullanımı
• Diyabet (şeker hastalığı)
• Obezite (aşırı kilo)
• Hareketsiz yaşam
• Stres
• Ailede erken yaşta kalp hastalığı öyküsü
• İleri yaş (erkeklerde 45, kadınlarda 55 üstü)
• Erkek cinsiyet

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Göğüs ağrınız aniden başladıysa ve şiddetliyse hemen 112'yi arayın
• Nefes darlığı, terleme, baş dönmesi gibi belirtiler eşlik ediyorsa
• Ağrı 10 dakikadan uzun sürüyorsa ve dinlenmekle geçmiyorsa

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Göğüs ağrınız hafif ve geçici ise ancak sık sık tekrarlıyorsa
• Ağrı belirli aktivitelerle (egzersiz, yemek) ilişkiliyse
• Risk faktörleriniz varsa ve herhangi bir göğüs ağrısı yaşıyorsanız

Tanı

Doktorunuz önce şikayetlerinizi dinler ve fizik muayene yapar. Ardından EKG (kalp ritim kaydı), kan testleri ve görüntüleme yöntemleri ile tanıyı kesinleştirir.

Yapılabilecek testler

• EKG (elektrokardiyografi) – kalbin elektriksel aktivitesinin kaydı
• Kan testleri – özellikle troponin adlı kalp hasarı göstergesi
• Göğüs röntgeni – akciğer ve kalp yapısını görmek için
• Ekokardiyografi (kalp ultrasonu) – kalp odacıkları ve kapakçıklarının görüntülenmesi
• Koroner anjiyografi – kalp damarlarına kontrast madde verilerek tıkanıklıkların tespiti

Randevunuzda neler beklenir

Hastanede veya acil serviste değerlendirileceksiniz. Önce EKG çekilir, kan alınır. Sonuçlar hızlıca değerlendirilir ve gerekirse ileri tetkikler yapılır. Tanı konulduktan sonra tedavi başlatılır.

Tedavi

Göğüs ağrısının tedavisi nedenine göre değişir. Kalp krizi gibi acil durumlarda hemen müdahale gerekir. Tedavi ilaçlar, girişimsel işlemler ve yaşam tarzı değişikliklerini içerebilir.

Evde kişisel bakım

• Göğüs ağrısı hissettiğinizde hemen 112'yi arayın
• Sakin kalmaya çalışın, derin nefes alın
• Rahat bir pozisyonda oturun veya uzanın
• Sıkı giysilerinizi gevşetin
• Kendi başınıza ağrı kesici, kan sulandırıcı veya başka bir ilaç kesinlikle almayın

Tıbbi tedaviler

Doktorunuz, neden uygun tedaviyi belirler. Kalp krizi için pıhtı eritici veya kan sulandırıcı ilaçlar, oksijen tedavisi, anjiyoplasti (damarı açma) gibi işlemler uygulanabilir. Diğer nedenlerde (örneğin reflü veya zatürre) farklı ilaçlar kullanılır. Tedaviniz mutlaka bir hekim kontrolünde olmalıdır.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Ciddi kalp damar tıkanıklıklarında bypass cerrahisi veya stent takılması gerekebilir. Bu karar detaylı incelemeler sonucunda doktorunuz tarafından verilir.

Bu durumla yaşamak

Göğüs ağrısı atlattıysanız, düzenli doktor kontrollerinizi yapın, önerilen tedaviye uyun ve sağlıklı bir yaşam tarzı benimseyin. Ağrı hissettiğinizde ne yapmanız gerektiğini doktorunuzla konuşun.

Yaşam tarzı ipuçları

• Sigara ve tütün ürünlerini kullanmayın
• Stresten uzak durmak için rahatlama teknikleri öğrenin (meditasyon, yürüyüş)
• Düzenli ve yeterli uyuyun
• Kilonuzu sağlıklı aralıkta tutun
• Doktorunuzun verdiği ilaçları aksatmadan kullanın

Diyet ve egzersiz

Kalp sağlığı için Akdeniz tipi beslenme önerilir: bol sebze, meyve, tam tahıl, balık, zeytinyağı, az tuz. İşlenmiş gıdalardan, aşırı şeker ve yağdan kaçının. Haftada en az 150 dakika orta tempolu egzersiz (yürüyüş, bisiklet, yüzme) yapmaya çalışın. Egzersiz programına başlamadan önce mutlaka doktorunuza danışın.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Göğüs ağrısı yaşamak korku ve kaygı yaratabilir. Bu duygular normaldir. Bir psikolog veya psikiyatristten destek almak, konuşmak size iyi gelebilir. Ayrıca panik atak gibi durumlar da göğüs ağrısına yol açabilir; bu durumda terapi ve uygun tedavi yardımcı olur.

Önleme

Göğüs ağrısına neden olan birçok durum, sağlıklı yaşam alışkanlıklarıyla önlenebilir veya risk azaltılabilir. Düzenli sağlık kontrolleri, sağlıklı beslenme, egzersiz ve sigaradan uzak durmak en önemli adımlardır.

Aşılar

Grip ve zatürre aşıları, kalp ve akciğer hastalıkları riskini azaltabilir. Aşı takviminiz için aile hekiminize danışın.

Tarama programları

Düzenli olarak tansiyon, kolesterol ve kan şekeri ölçümleri yaptırın. 40 yaşından sonra kalp sağlığı kontrollerini ihmal etmeyin.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Kalp krizi (miyokard enfarktüsü) ve kalp yetmezliği
• Düzensiz kalp ritimleri (aritmi)
• Ani kalp durması (ani kardiyak ölüm)
• İnme (felç)
• Akciğer hasarı veya solunum yetmezliği

Uzun vadeli görünüm

Erken müdahale ile çoğu göğüs ağrısı nedeni başarıyla tedavi edilebilir. Kalp krizi gibi ciddi durumlarda bile hızlı ve uygun tedavi hayat kurtarır. Düzenli doktor takibi ve sağlıklı yaşam ile uzun ve kaliteli bir yaşam mümkündür.

Destek bul

Yardım hatları

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.