Grip (İnfluenza) Rehberi

Genel Bakış

Grip, burun, boğaz ve akciğerleri etkileyen viral bir solunum yolu enfeksiyonudur. İnfluenza virüsü öksürük ve hapşırık yoluyla yayılır ve genellikle kış aylarında salgınlara yol açar.

Grip çok yaygındır. Her kış milyonlarca kişi grip olur ve birçoğu evde tedaviyle iyileşir.

Grip herkesi etkileyebilir. Ancak bebekler, yaşlılar, hamileler, kronik hastalığı olanlar ve bağışıklık sistemi zayıf olanlarda ciddi komplikasyon riski daha yüksektir.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Aniden başlayan ateş
• Kuru veya balgamlı öksürük
• Boğaz ağrısı
• Kas ve eklem ağrıları
• Baş ağrısı
• Yorgunluk ve halsizlik
• Burun akıntısı veya tıkanıklığı

Nedenler

Ana nedenler

• Grip, influenza A ve B virüslerinin neden olduğu bir enfeksiyondur.
• Virüs, hasta bir kişinin öksürmesi, hapşırması veya konuşması sırasında havaya saçılan damlacıklarla bulaşır.
• Virüsün bulunduğu yüzeylere dokunup ardından ağız, burun veya göze temas etmekle de bulaşabilir.

Risk faktörleri

• Mevsim (genellikle sonbahar-kış ayları)
• Kalabalık yaşam ve çalışma ortamları
• Kronik akciğer, kalp veya böbrek hastalığı
• Bağışıklık sistemini zayıflatan hastalıklar veya tedaviler
• İleri yaş (65 yaş üstü) ve genç yaş (5 yaş altı)
• Hamilelik

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Nefes almakta zorlanıyorsanız
• Yüksek risk grubundaysanız ve grip belirtileriniz başladıysa
• Hamileyseniz ve grip belirtileriniz varsa
• Bebeğiniz veya çocuğunuz hızlı nefes alıyorsa veya aşırı halsizse

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Belirtiler 10 günden uzun sürerse
• Ateşiniz birkaç gün sonra tekrar yükselirse
• Grip aşısı yaptırmak için aile hekiminize başvurabilirsiniz

Tanı

Doktorunuz belirtilerinizi dinler, fizik muayene yapar. Şüphesini doğrulamak için burun veya boğazdan sürüntü örneği alınarak grip testi yapılabilir.

Yapılabilecek testler

• Fizik muayene
• Burun veya boğaz sürüntüsü (PCR testi veya hızlı antijen testi)
• Bazı durumlarda kan testi veya akciğer filmi

Randevunuzda neler beklenir

Grip testi için özel bir hazırlık gerekmez. Doktora gitmeden önce şikayetlerinizi ve varsa kronik hastalıklarınızı not edebilirsiniz. Sürüntü işlemi birkaç saniye sürer, hafif rahatsızlık verebilir. Sonuçlar genellikle aynı gün veya ertesi gün açıklanır.

Tedavi

Grip tedavisinin ana hedefi belirtileri hafifletmek ve vücudun savunmasını desteklemektir. Çoğu kişi evde dinlenme ve bol sıvı alımıyla iyileşir.

Evde kişisel bakım

• Evde istirahat edin, işe veya okula gitmeyin.
• Günde en az 8-10 bardak su, bitki çayı veya çorba gibi sıvılar tüketin.
• Doktorunuza danışmadan ilaç kullanmayın.
• Ellerinizi sık sık sabunla yıkayın.
• Odada nemli bir ortam sağlayın.

Tıbbi tedaviler

Doktorunuz bazı durumlarda antiviral ilaçlar önerebilir. Bu ilaçlar belirtiler başladıktan sonraki 48 saat içinde kullanılırsa hastalık süresini kısaltabilir. Antibiyotikler gripte etkili değildir; ancak zatürre gibi bakteriyel bir komplikasyon gelişirse doktorunuz antibiyotik reçete edebilir.

Bu durumla yaşamak

Grip belirtileri genellikle 3-4 günde en yoğun hale gelir ve 1-2 hafta içinde geçer. Bu sürede bol istirahat edin, evde kalın ve bulaştırma riskini azaltmak için ayrı oda kullanmaya özen gösterin.

Yaşam tarzı ipuçları

• Hapşırırken veya öksürürken ağzınızı dirsek içiyle kapatın.
• Kullandığınız eşyaları başkalarıyla paylaşmayın.
• Evin sık kullanılan yüzeylerini temizleyin.
• Sigara ve alkolden uzak durun.

Diyet ve egzersiz

Hastalık sırasında iştahsızlık, bulantı olabilir. Hafif ve sıvı ağırlıklı beslenin. Spor ve ağır egzersiz yapmayın; iyileşme sonrası yürüyüş gibi hafif hareketlerle başlayın.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Grip, halsizlik ve yorgunlukla moral düşüklüğü yapabilir. Bu belirtiler geçicidir. Dinlenerek, sevdiğiniz aktivitelerle kendinizi iyi hissetmeye çalışın. Gerekirse bir yakınınızla konuşmak rahatlamanıza yardımcı olabilir.

Önleme

Grip büyük ölçüde korunabilir bir hastalıktır. Her yıl grip aşısı olmak en etkili korunma yöntemidir.

Aşılar

Grip aşısı, Dünya Sağlık Örgütü tarafından her yıl belirlenen öngörülen virüs tiplerine karşı hazırlanır. Türkiye'de Sağlık Bakanlığı, risk gruplarındaki kişilere aşı önermektedir. Aşı ile ilgili karar için aile hekiminiz veya doktorunuz size en doğru bilgiyi verecektir.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Zatürre (akciğer enfeksiyonu)
• Kulak enfeksiyonu
• Sinüzit
• Kronik kalp, akciğer ve şeker hastalığının kötüleşmesi
• Sıvı kaybı (dehidrasyon)

Uzun vadeli görünüm

Grip geçiren çoğu kişi tamamen iyileşir. Komplikasyon riski aşı ve erken tedavi ile önemli ölçüde azalır. Sağlık kuruluşları gerekli ilgi ve tedaviyi sağlayacaktır; endişenizi doktorunuzla paylaşabilirsiniz.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.