Pemakanan dan Kesihatan Kelenjar Adrenal

Gambaran keseluruhan

Kelenjar adrenal ialah dua organ kecil yang terletak di atas setiap buah pinggang. Ia menghasilkan hormon yang membantu badan anda bertindak balas terhadap tekanan, mengawal tekanan darah, dan menyokong metabolisme. Makanan yang anda makan boleh membantu menyokong kelenjar ini, tetapi ia bukan penawar untuk masalah perubatan.

Masalah kelenjar adrenal sebenar jarang berlaku. Walau bagaimanapun, ramai orang mengalami tekanan hidup yang tinggi yang boleh memberi kesan kepada kesihatan keseluruhan, tetapi ini tidak semestinya penyakit adrenal.

Ia boleh menjejaskan sesiapa sahaja, tetapi orang yang mempunyai penyakit autoimun, jangkitan kronik, atau yang mengambil ubat steroid jangka panjang mungkin berisiko lebih tinggi.

Gejala

Gejala biasa

• Keletihan yang berpanjangan
• Perubahan berat badan tanpa sebab
• Tekanan darah rendah
• Sakit otot atau sendi
• Mood murung atau mudah marah
• Rasa pening apabila berdiri

Gejala pada kanak-kanak

• Pertumbuhan yang lambat
• Penambahan berat badan yang tidak biasa
• Kerap lapar dan dahaga
• Keletihan yang luar biasa

Gejala pada orang dewasa yang lebih tua

• Kelemahan otot
• Kekeliruan atau sukar menumpukan perhatian
• Tekanan darah rendah
• Kurang selera makan

Punca

Punca utama

• Tekanan berpanjangan
• Penyakit autoimun
• Jangkitan serius
• Tumor pada kelenjar adrenal (jarang)
• Penggunaan ubat steroid jangka panjang

Faktor risiko

• Sejarah keluarga penyakit adrenal
• Penyakit autoimun seperti tiroiditis Hashimoto
• Pembedahan atau kecederaan pada kelenjar adrenal
• Tekanan emosi atau fizikal yang melampau

Bila perlu berjumpa doktor

Jumpa doktor dengan segera jika:

• Jika anda mengalami gejala di bahagian kecemasan, hubungi perkhidmatan kecemasan dengan segera.
• Jika anda mempunyai penyakit adrenal dan muntah, tidak boleh minum, atau tekanan darah turun mendadak.

Buat temujanji rutin jika:

• Jika anda berasa sangat letih selama beberapa minggu tanpa sebab.
• Jika anda mengalami perubahan berat badan yang tidak dapat dijelaskan.
• Jika tekanan darah anda kerap rendah atau tinggi.

Diagnosis

Doktor akan bertanya tentang gejala anda, membuat pemeriksaan fizikal, dan mungkin menjalankan ujian darah atau air kencing untuk memeriksa hormon adrenal.

Ujian yang mungkin dilakukan

• Ujian darah untuk kortisol
• Ujian air kencing 24 jam
• Imbasan CT atau MRI (jika perlu)

Apa yang diharapkan semasa temujanji anda

Proses diagnosis mungkin mengambil masa beberapa minggu. Anda mungkin dirujuk kepada pakar hormon (endokrinologi).

Rawatan

Rawatan untuk masalah kelenjar adrenal bergantung kepada punca. Untuk keadaan seperti kekurangan adrenal, doktor mungkin menetapkan terapi hormon. Diet boleh membantu menyokong kesihatan, tetapi ia bukan pengganti rawatan perubatan.

Penjagaan diri di rumah

• Amalkan diet seimbang dengan sayur-sayuran, buah-buahan, bijirin penuh, dan protein.
• Minum air yang mencukupi.
• Kurangkan kafein dan alkohol.
• Cuba teknik relaksasi seperti pernafasan dalam.
• Elakkan diet melampau atau puasa yang berpanjangan.

Rawatan perubatan

Doktor mungkin menetapkan ubat untuk menggantikan hormon yang kurang, atau ubat untuk mengurangkan pengeluaran hormon yang berlebihan. Rawatan selalu disesuaikan dengan keadaan anda, dan perlu dipantau secara berkala.

Bila pembedahan dipertimbangkan?

Jika tumor pada kelenjar adrenal menyebabkan masalah, pembedahan mungkin diperlukan. Ini perlu dibincangkan dengan pakar.

Hidup dengan keadaan ini

Hidup dengan masalah adrenal memerlukan pengurusan tekanan yang baik, tidur yang cukup, dan kerap berjumpa doktor. Anda mungkin perlu belajar mengenali tanda-tanda keadaan anda menjadi teruk.

Tip gaya hidup

• Tidur 7–9 jam setiap malam
• Aktiviti fizikal yang sederhana
• Amalkan pengurusan tekanan
• Elakkan merokok
• Patuh kepada pelan rawatan doktor

Diet dan senaman

Makan makanan yang seimbang, elakkan gula berlebihan, dan bersenam secara sederhana. Jangan memulakan senaman berat tanpa berbincang dengan doktor.

Kesihatan mental dan kesejahteraan emosi

Hidap penyakit adrenal boleh menjejaskan mood dan keyakinan diri. Bercakap dengan ahli psikologi atau kaunselor boleh membantu. Jika anda mengalami fikiran untuk mencederakan diri, hubungi talian bantuan krisis dengan segera.

Pencegahan

Kebanyakan penyakit adrenal tidak boleh dicegah kerana ia berkaitan dengan imun badan atau genetik. Walau bagaimanapun, anda boleh mengurangkan risiko jangkitan dan menguruskan tekanan untuk menyokong kesihatan keseluruhan.

Komplikasi

Jika tidak dirawat

• Krisis adrenal (keadaan yang boleh mengancam nyawa)
• Tekanan darah sangat rendah
• Ketidakseimbangan elektrolit
• Kesukaran menangani tekanan fizikal atau emosi

Pandangan jangka panjang

Dengan rawatan yang betul, ramai orang dengan masalah adrenal dapat menjalani kehidupan yang aktif dan memuaskan. Diagnosis dan pengurusan awal sangat penting. Kesihatan anda boleh bertambah baik dengan kerjasama rapat bersama pasukan perubatan.

Cari sokongan

Pautan luar membuka laman web pihak ketiga. Ruqelo Health tidak bertanggungjawab ke atas kandungan luaran. Menyenaraikan organisasi tidak bermaksud pengesahan.