Mengurus Ketuat dan Serangan Berulang

Gambaran keseluruhan

Ketuat ialah tumbuhan kecil pada kulit yang disebabkan oleh virus papilloma manusia (HPV). Ia biasanya tidak berbahaya dan boleh muncul di mana-mana bahagian badan. 'Serangan berulang' bermakna ketuat kembali timbul selepas dirawat.

Ya, ketuat sangat lazim, terutamanya dalam kalangan kanak-kanak dan remaja. Di Malaysia, hampir setiap orang akan mengalami ketuat sekurang-kurangnya sekali seumur hidup.

Ketuat boleh berlaku pada semua peringkat umur, tetapi lebih kerap pada kanak-kanak dan orang dewasa muda. Orang yang mempunyai sistem imun yang lemah, seperti pesakit HIV atau mereka yang mengambil ubat imunosupresan, juga lebih mudah terdedah.

Gejala

Gejala biasa

• Benjolan kecil yang kasar dan keras pada kulit
• Warna sama seperti kulit atau lebih gelap
• Titik hitam kecil pada permukaan ketuat yang sebenarnya ialah saluran darah beku
• Ketuat plantar menyakitkan apabila berjalan
• Rasa gatal atau tidak selesa jika berlaku geseran

Gejala pada kanak-kanak

• Ketuat biasanya muncul pada jari, tangan, dan lutut
• Kanak-kanak mungkin tidak menyedari ketuat sehingga ia menyakitkan atau mengalami pendarahan
• Cenderung untuk merebak jika digaru atau digigit

Gejala pada orang dewasa yang lebih tua

• Ketuat boleh muncul di tempat yang sering berlaku geseran seperti kulit kepala atau leher
• Walaupun ia biasanya tidak berbahaya, pertumbuhan baru perlu dilihat oleh doktor untuk memastikan ia bukan sejenis kanser kulit

Punca

Punca utama

• Jangkitan virus HPV yang masuk melalui luka kecil atau kulit yang lembap
• Sentuhan langsung dengan ketuat atau kulit yang dijangkiti
• Berkongsi tuala, kasut, atau alat menggaru dengan orang yang mempunyai ketuat

Faktor risiko

• Luka atau geseran pada kulit
• Berenang atau berjalan tanpa alas kaki di tempat awam yang lembap seperti kolam atau mandi awam
• Sistem imun yang lemah
• Tabiat menggigit kuku atau mencucuk ketuat

Bila perlu berjumpa doktor

Jumpa doktor dengan segera jika:

• Jika ketuat berdarah, bernanah, atau sangat menyakitkan
• Jika anda mengalami sistem imun yang lemah dan ketuat tumbuh secara agresif
• Jika ketuat muncul pada muka, alat kelamin, atau bahagian sensitif lain, kerana rawatan harus lebih berhati-hati

Buat temujanji rutin jika:

• Jika ketuat tidak hilang selepas beberapa bulan dan mengganggu aktiviti harian
• Jika anda tidak pasti sesuatu tumbuhan itu ketuat atau bukan, terutamanya pada usia lanjut
• Jika anda ingin rawatan untuk membuang ketuat seperti rawatan beku di klinik

Diagnosis

Doktor biasanya dapat mengenal pasti ketuat dengan hanya melihat bentuk dan lokasinya. Kadang-kadang doktor akan menggunakan kaca pembesar atau pisau khas untuk membuang lapisan atas kulit bagi melihat lebih jelas.

Ujian yang mungkin dilakukan

• Pemeriksaan fizikal pada ketuat dan kulit sekeliling
• Dermatoskopi – penggunaan alat pembesar untuk memeriksa butiran halus permukaan
• Biopsi – hanya jika ketuat kelihatan tidak biasa atau disyaki kanser kulit

Apa yang diharapkan semasa temujanji anda

Pemeriksaan adalah cepat dan tidak menyakitkan. Doktor akan bertanya tentang sejarah kesihatan dan aktiviti yang mungkin menyebabkan pendedahan kepada virus. Jika perlu, doktor akan menerangkan pilihan rawatan yang sesuai dengan jenis ketuat.

Rawatan

Rawatan ketuat bertujuan membuang ketuat dan merangsang sistem imun untuk melawan virus HPV. Tidak semua ketuat perlu dirawat, tetapi jika ia mengganggu, terdapat pelbagai pilihan tanpa preskripsi atau di klinik. Rawatan boleh mengambil masa beberapa minggu hingga bulan.

Penjagaan diri di rumah

• Pastikan kawasan ketuat bersih dan kering untuk mengelakkan penyebaran
• Tutup ketuat dengan pita atau kawasan pelindung untuk mengurangkan geseran dan penyebaran
• Elakkan menggigit atau mencucuk ketuat kerana boleh menyebabkan ia merebak
• Gunakan produk topikal dari farmasi yang terbukti melembutkan lapisan ketuat, tetapi ikut arahan pada label dan dapatkan nasihat ahli farmasi

Rawatan perubatan

Doktor boleh menawarkan rawatan seperti terapi beku (cryotherapy) yang menggunakan cecair sangat sejuk untuk membeku ketuat, rawatan laser untuk membakar saluran darah ketuat, atau rawatan imunoterapi yang membantu sistem badan melawan virus. Rawatan ini dilakukan di klinik atau hospital bergantung pada saiz dan lokasi ketuat.

Bila pembedahan dipertimbangkan?

Pembedahan kecil mungkin disyorkan jika ketuat sangat besar, dalam, atau tidak memberi tindak balas kepada rawatan lain. Doktor akan bius bahagian itu dan membuang ketuat dengan alat khas, kemudian menjahit luka.

Hidup dengan keadaan ini

Untuk mengurangkan serangan berulang, amalkan kebersihan yang baik. Basuh tangan dengan sabun selepas menyentuh ketuat. Guna tuala dan barang peribadi yang berasingan. Pastikan kuku pendek dan elakkan menggigit kuku.

Tip gaya hidup

• Pakai selipar di tempat mandi awam, kolam renang, dan persekitaran lembap
• Jangan berkongsi kasut, tuala, atau alat penyental kulit
• Jika anda melakukan aktiviti yang menyebabkan geseran pada kulit, gunakan pelapik untuk melindungi kawasan ketuat

Diet dan senaman

Amalkan pemakanan seimbang dengan buah-buahan dan sayur-sayuran untuk menyokong sistem imun. Senaman ringan juga membantu mengekalkan kesihatan keseluruhan, tetapi pastikan kering selepas bersenam supaya kulit tidak lembap berlebihan.

Kesihatan mental dan kesejahteraan emosi

Sebilangan orang mungkin berasa malu atau rendah diri dengan ketuat yang kelihatan. Ini boleh menjejaskan keyakinan diri sekiranya berada di tempat awam. Terapi psikologi atau kaunseling boleh membantu jika anda berasa tertekan, tetapi langkah pertama ialah mendapatkan rawatan dan maklumat yang betul.

Pencegahan

Tidak semua ketuat dapat dicegah, tetapi terdapat beberapa langkah yang boleh mengurangkan risiko jangkitan dan serangan berulang. Amalkan kebersihan dan elakkan sentuhan langsung dengan orang yang dijangkiti.

Vaksin

Terdapat vaksin untuk mencegah jangkitan HPV yang berkaitan dengan ketuat alat kelamin dan beberapa jenis kanser. Vaksin ini tidak melindungi sepenuhnya daripada ketuat biasa, tetapi ia boleh membantu. Sila berbincang dengan doktor tentang ketersediaan vaksin di tempat anda.

Program saringan

Tiada saringan khusus untuk ketuat. Pemeriksaan kulit oleh doktor adalah kaedah terbaik untuk mengesan sebarang pertumbuhan yang mencurigakan.

Komplikasi

Jika tidak dirawat

• Ketuat boleh merebak ke bahagian lain badan atau kepada orang lain
• Ketuat plantar boleh menyebabkan kesakitan dan kesulitan berjalan
• Jangkitan sekunder boleh berlaku jika ketuat tercalar dan terdedah kepada bakteria
• Kemungkinan jarang berlaku perubahan sel yang mencurigakan, tetapi perlu pemantauan jika ketuat bermutasi bentuk

Pandangan jangka panjang

Dengan rawatan yang betul, kebanyakan ketuat akan hilang dan sistem imun dapat mengatasi virus. Walaupun ia mungkin berulang, setiap rawatan dapat membantu mengurangkan kekerapan dan keterukan. Anda boleh menjalani kehidupan yang normal.

Cari sokongan

Organisasi tempatan

• Kementerian Kesihatan Malaysia (KKM) ↗ · Malaysia

Pautan luar membuka laman web pihak ketiga. Ruqelo Health tidak bertanggungjawab ke atas kandungan luaran. Menyenaraikan organisasi tidak bermaksud pengesahan.