Selulitis dengan Demam: Apa yang Anda Perlu Tahu

Gambaran keseluruhan

Selulitis ialah jangkitan pada lapisan kulit yang lebih dalam. Ia berlaku apabila bakteria memasuki kulit melalui luka, calar, atau kawasan kulit yang pecah. Demam bersama selulitis bermakna jangkitan mungkin telah merebak atau menyebabkan tindak balas badan yang ketara — ia perlu dirawat segera.

Ya, selulitis agak biasa. Di Malaysia, ia sering dilihat di klinik dan hospital, terutamanya dalam kalangan orang dewasa yang mempunyai penyakit kulit atau kencing manis.

Ia boleh menyerang sesiapa sahaja, tetapi lebih kerap berlaku pada orang dewasa, pesakit kencing manis, mereka yang mempunyai sistem imuniti yang lemah, dan mereka yang mengalami bengkak kaki atau penyakit kulit seperti ekzema.

Gejala

Gejala biasa

• Kawasan kulit yang merah, panas, bengkak, dan sakit apabila disentuh.
• Demam atau suhu badan meningkat.
• Rasa menggeletar atau sejuk (kedinginan).
• Keletihan atau rasa lemah.
• Kulit di kawasan jangkitan kelihatan berkilat, tegang, atau mungkin terdapat lepuh.

Gejala pada kanak-kanak

• Kanak-kanak mungkin menjadi rewel, merengek, dan hilang selera makan.
• Kulit yang dijangkiti mungkin kelihatan merah dan merebak dengan cepat.
• Demam mungkin tinggi dan disertai kedinginan.

Gejala pada orang dewasa yang lebih tua

• Rasa keliru atau tidak sedar seperti biasa.
• Sukar untuk bangun atau bergerak.
• Demam mungkin tidak begitu tinggi, tetapi badan terasa amat lemah.

Punca

Punca utama

• Bakteria (kuman) memasuki kulit melalui luka, gigitan serangga, calar, atau kulit kering yang retak.
• Jangkitan boleh berlaku di sekitar ulser kulit, ekzema, atau kawasan yang lembap dan merekah.

Faktor risiko

• Kencing manis yang tidak terkawal.
• Sistem imuniti yang lemah akibat penyakit atau rawatan tertentu.
• Penyakit kulit seperti ekzema, psoriasis, atau ruam kulit yang kronik.
• Bengkak kaki (limfedema) yang berpanjangan.
• Berat badan berlebihan (obesiti).
• Kerja atau aktiviti yang menyebabkan kulit mudah cedera tanpa pelindung.

Bila perlu berjumpa doktor

Jumpa doktor dengan segera jika:

• Jika anda mengalami demam bersama selulitis, berjumpa doktor pada hari yang sama, walaupun kulit kelihatan tidak terlalu teruk.
• Jika kawasan merah semakin membesar atau menjadi sangat sakit.
• Jika anda mempunyai penyakit kronik seperti kencing manis, atau mengambil ubat yang menekan sistem imuniti.

Buat temujanji rutin jika:

• Jika anda melihat kulit kemerahan atau bengkak yang tidak sembuh dalam 1–2 hari.
• Jika jangkitan kulit sering berulang di tempat yang sama.

Diagnosis

Doktor akan memeriksa kulit yang terjejas, menanya tentang simptom, dan mengambil suhu badan. Doktor mungkin menandakan sempadan kawasan kemerahan dengan pen untuk melihat sama ada ia merebak dengan cepat.

Ujian yang mungkin dilakukan

• Ujian darah untuk melihat tanda jangkitan dan fungsi badan.
• Kultur (ujian makmal) daripada luka terbuka atau nanah untuk mengenal pasti bakteria penyebab.
• Ujian pengimejan seperti ultrasound jika jangkitan terletak dalam atau terdapat abses.

Apa yang diharapkan semasa temujanji anda

Doktor mungkin menandakan kawasan kemerahan dengan pen, kemudian meminta anda kembali selepas 24 hingga 48 jam untuk memastikan jangkitan tidak merebak.

Rawatan

Rawatan utama untuk selulitis ialah antibiotik. Jika demam dan gejala ringan, anda mungkin diberi antibiotik untuk diambil di rumah. Jika jangkitan teruk, anda mungkin perlu dimasukkan ke hospital untuk antibiotik melalui infus (IV).

Penjagaan diri di rumah

• Rehat dan angkat bahagian yang terjejas, contohnya baring dengan kaki disokong bantal, untuk mengurangkan bengkak.
• Minum air secukupnya untuk membantu badan melawan jangkitan.
• Jangan memicit atau memecahkan bengkak kulit.
• Pastikan kawasan kulit bersih dan kering, tetapi jangan gunakan ubat-ubatan tanpa nasihat doktor.
• Pantau kawasan merah setiap hari dan catat jika sempadannya membesar.

Rawatan perubatan

Doktor akan menetapkan antibiotik yang sesuai, sama ada dalam bentuk oral (telan) atau intravena (IV) di hospital, bergantung pada keterukan jangkitan. Antibiotik perlu dihabiskan sepenuhnya mengikut tempoh yang ditetapkan walaupun anda sudah berasa sihat. Doktor juga mungkin mengesyorkan ubat untuk mengurangkan demam dan sakit, tetapi anda perlu sentiasa bertanya kepada doktor atau ahli farmasi sebelum mengambil sebarang ubat.

Bila pembedahan dipertimbangkan?

Pembedahan biasanya tidak diperlukan. Jika terbentuk abses (kumpulan nanah), doktor mungkin perlu melakukan satu prosedur kecil untuk mengalirkannya dan membantu pemulihan.

Hidup dengan keadaan ini

Semasa rawatan, kekal di rumah dan pantau suhu. Ambil antibiotik pada masa yang sama setiap hari. Jika selepas 48 jam demam tidak turun atau kulit menjadi lebih merah, hubungi doktor atau pergi ke klinik dengan segera.

Tip gaya hidup

• Jaga kebersihan kulit dengan mencuci luka serta-merta.
• Sapukan pelembap untuk mengelakkan rekahan pada kulit kering.
• Pakai kasut yang selesa dan elakkan berjalan tanpa kasut di luar rumah.
• Gunakan sarung tangan atau pelindung jika bekerja di persekitaran berisiko.

Diet dan senaman

Tiada pantang makanan khusus untuk selulitis. Minum air yang cukup dan makan makanan berkhasiat untuk membantu badan melawan jangkitan. Semasa fasa akut, rehat lebih penting daripada senaman; selepas sembuh, anda boleh kembali ke aktiviti harian secara beransur-ansur.

Kesihatan mental dan kesejahteraan emosi

Menghadapi jangkitan kulit yang menyakitkan atau memerlukan rawatan di hospital boleh menyebabkan rasa bimbang atau murung. Ia normal untuk berasa sedih. Bercakap dengan orang yang dipercayai atau kaunselor boleh membantu anda mengatasinya.

Pencegahan

Selulitis boleh dicegah dalam kebanyakan kes dengan merawat luka serta-merta, menjaga kulit sentiasa lembap, dan mengawal penyakit asas seperti kencing manis dengan baik.

Komplikasi

Jika tidak dirawat

• Jangkitan boleh merebak ke aliran darah (septisemia) yang berbahaya.
• Kulit boleh menjadi nekrosis (tisu mati) atau abses yang memerlukan saliran.
• Jangkitan boleh merebak ke tulang atau sendi berdekatan.

Pandangan jangka panjang

Dengan rawatan antibiotik yang cepat dan betul, kebanyakan orang pulih sepenuhnya dalam 7 hingga 14 hari. Demam biasanya reda selepas 1 hingga 2 hari rawatan. Walaupun komplikasi serius boleh berlaku, ia jarang berlaku apabila jangkitan dirawat awal. Terdapat banyak perkara yang boleh anda lakukan untuk memastikan kulit anda sihat dan mengelakkan ia berulang.

Cari sokongan

Pautan luar membuka laman web pihak ketiga. Ruqelo Health tidak bertanggungjawab ke atas kandungan luaran. Menyenaraikan organisasi tidak bermaksud pengesahan.