Priapizm: Uzun Süreli ve Ağrılı Sertleşme

Genel Bakış

Priapizm, cinsel uyarılma olmadan ortaya çıkan ve 4 saatten uzun süren, çoğunlukla ağrılı bir sertleşme (ereksiyon) durumudur. Bu durum tıbbi bir acildir ve kalıcı hasara yol açmaması için acil tedavi gerekir.

Priapizm toplumda yaygın değildir. Ancak orak hücreli anemi gibi bazı kan hastalıkları olan erkeklerde daha sık görülür.

Erkeklerin herhangi birinde, yeni doğanlar da dahil olmak üzere her yaşta görülebilir. Özellikle orak hücreli anemi, lösemi gibi kan hastalıkları olan kişilerde risk daha yüksektir. Bazı ilaçlar veya madde kullanımı da priapizme yol açabilir.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Sertleşmenin 4 saatten fazla sürmesi
• Penisin ağrıması veya hassas olması
• Cinsel uyarılma olmadan sertleşmenin ortaya çıkması
• Boşalma sonrası sertliğin kaybolmaması
• Peniste dolgunluk, şişlik ve gerginlik hissi

Çocuklarda belirtiler

• Çocuğun penisinde sertleşme ve ağrı fark edilir
• Özellikle kan hastalığı olan çocuklarda daha sık görülebilir
• Çocuk huzursuz olabilir veya ağlayarak tepki verebilir

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Genellikle altta yatan başka bir hastalık veya kullanılan ilaçlarla ilişkilidir
• İdrar yapma zorluğu eşlik edebilir
• Gece veya sabah saatlerinde fark edilen uzun süreli sertleşmeler olabilir

Nedenler

Ana nedenler

• Kan hastalıkları (örneğin orak hücreli anemi, lösemi)
• Bazı ilaçlar (özellikle erektil disfonksiyon tedavisinde kullanılanlar)
• Penis veya pelvis bölgesine gelen yaralanmalar
• Alkol veya yasa dışı madde kullanımı
• Bazı enfeksiyonlar veya sinir sistemi hastalıkları

Risk faktörleri

• Orak hücreli anemi gibi kan hastalıklarının bulunması
• Erektil disfonksiyon ilaçları veya bazı antidepresanlar kullanmak
• Pelviste tümör veya travma öyküsü
• Boyun veya omurilik yaralanması gibi sinir hasarı

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Sertleşme 4 saatten uzun süre devam ediyorsa
• Penis şiddetli ağrıyorsa, soğuk veya mor görünüyorsa
• İdrar yapmakta zorlanıyorsanız
• Bu durumda hemen 112 Acil Servis'i arayın veya en yakın acil servise başvurun.

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Kısa süreli ve kendiliğinden geçen sertleşme atakları yaşıyorsanız
• Erektil disfonksiyon için ilaç kullanıyorsanız ve bu tür ataklarınız oluyorsa
• Altta yatan kan hastalığınız varsa ve bu durum tekrarlıyorsa

Tanı

Doktor önce tıbbi geçmişinizi dinler, sertleşmenin ne kadar sürdüğünü ve ağrı olup olmadığını sorar. Ardından penisin fizik muayenesi yapılır. Tanı genellikle acil serviste konur.

Yapılabilecek testler

• Kan testleri (kan hastalığı veya enfeksiyon belirtilerini değerlendirmek için)
• Penis kan gazı ölçümü (penis ucundan küçük bir örnek alınarak)
• Renkli Doppler ultrason (penisteki kan akışını görüntülemek için)

Randevunuzda neler beklenir

Priapizm tanısı hızlı konur; muayene ve testler genellikle birkaç saat içinde tamamlanır. Tedaviye ne kadar erken başlanırsa kalıcı hasar riski o kadar azalır.

Tedavi

Priapizm acil bir durumdur. Tedavinin amacı sertleşmeyi çözmek, penisteki kan akışını normale döndürmek ve penis dokusunu korumaktır. Tedavi, sertleşmenin süresine ve altta yatan nedene göre belirlenir.

Evde kişisel bakım

• Zaman kaybetmeden en yakın acil servise gidin
• Beklerken ağrıyı hafifletmek için temiz bir bezle penis üzerine buz uygulayabilirsiniz
• Alkol veya madde kullanmayın, durumu kötüleştirebilir
• Kendi başınıza herhangi bir yöntem denemeyin; doktor müdahalesi şarttır

Tıbbi tedaviler

Doktor, penise ince bir iğne ile kan akışını düzenleyen bir ilaç enjekte edebilir. Ayrıca peniste biriken kan, iğne veya özel bir tüp ile boşaltılabilir. Bu işlemler sırasında ağrıyı önlemek için bölgesel uyuşturma uygulanabilir.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Eğer diğer yöntemler sertleşmeyi çözmezse veya durum çok uzun sürmüşse, kanın kalıcı olarak boşalmasını sağlamak için küçük bir cerrahi işlem (şant) gerekebilir. Nadir durumlarda penise protez yerleştirilir.

Bu durumla yaşamak

Tedavi sonrası doktorunuzun önerilerine uyun ve kontrollerinizi ihmal etmeyin. Özellikle altta yatan bir kan hastalığınız varsa düzenli kontrol önemlidir. Priapizm tekrarlayabilir, bu yüzden belirtileri tanımayı öğrenin.

Yaşam tarzı ipuçları

• Bol su için ve vücudunuzu susuz bırakmayın
• Doktorunuza danışmadan yeni ilaç kullanmayın
• Orak hücreli anemi gibi hastalığınız varsa aşırı yorgunluk ve stresten kaçının
• Sigara, alkol ve yasadışı maddelerden uzak durun

Diyet ve egzersiz

Sağlıklı ve dengeli beslenme, düzenli egzersiz kan dolaşımını iyileştirir. Kan hastalıklarında doktorunuzun önerdiği beslenme planına uymak, atak riskini azaltabilir.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Priapizm utanç verici ve stresli bir durum olabilir. Bu durumun tıbbi bir acil olduğunu ve hekimlerin bu sorunla sıklıkla karşılaştığını bilmek rahatlatıcıdır. Yaşadığınız kaygı veya cinsel işlevle ilgili endişeleri doktorunuzla açıkça paylaşmaktan çekinmeyin.

Önleme

Priapizmin bazı nedenleri önlenebilir. Altta yatan hastalıkların düzenli tedavi edilmesi, tetikleyicilerden kaçınılması ve doktor tarafından önerilen ilaçların doğru kullanılması riski azaltabilir.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Kalıcı erektil disfonksiyon (sertleşme sağlayamama)
• Penis dokusunda hasar veya doku ölümü
• Enfeksiyon ve peniste şekil bozukluğu

Uzun vadeli görünüm

Priapizm zamanında tedavi edildiğinde çoğu erkek normal cinsel fonksiyonlarına geri döner. Tedavi ne kadar erken başlarsa sonuç o kadar iyi olur. Bu nedenle belirtileri fark ettiğinizde vakit kaybetmeden 112 Acil Servis'i aramanız veya acil servise başvurmanız hayati önem taşır.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.