Osteomalazi (Kemik Yumuşaması) Nedir?

Genel Bakış

Osteomalazi, kemiklerin yumuşayıp zayıfladığı bir rahatsızlıktır. Genellikle vücutta yeterli D vitamini veya kalsiyum olmadığında ortaya çıkar. Kemikler sertliğini kaybeder, ağrı ve kırılganlık oluşabilir. Çocuklarda görülen raşitizm benzeri bir sorunun yetişkin hâlidir diyebiliriz.

Osteomalazi günümüzde daha az görülmekle birlikte, özellikle güneş ışığından yeterince yararlanamayan, beslenmesi dengesiz olan veya bazı bağırsak ve böbrek hastalıkları bulunan kişilerde hâlâ ortaya çıkabilir.

Her yaşta görülebilir; ancak özellikle yaşlılar, kapalı ortamlarda yaşayanlar, bazı ilaçları kullananlar ve emilim sorunları olan kişilerde daha sıktır. Hamileler ve emziren anneler de risk grubundadır.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Yaygın kemik ağrısı ve hassasiyeti (özellikle kalça, bacak ve sırt bölgelerinde)
• Kas güçsüzlüğü ve yorgunluk
• Yürürken aksama veya ördek vari yürüyüş
• Merdiven çıkarken veya yerden kalkarken zorlanma

Çocuklarda belirtiler

• Çocuklarda gecikmiş yürüme
• Bacaklarda eğrilik (O-bacak veya X-bacak)
• Büyümede yavaşlama ve diş gecikmesi

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Bel ve kalça ağrısı ile sık düşme
• Kas güçsüzlüğü nedeniyle günlük aktivitede zorluk
• Kemik kırıkları ve uzun süreli iyileşme

Nedenler

Ana nedenler

• D vitamini eksikliği (en sık neden)
• Kalsiyum veya fosfor dengesizliği
• Böbrek veya karaciğer hastalıkları
• Yağ emilimini bozan bağırsak hastalıkları (çölyak, Crohn gibi)
• Bazı ilaçların uzun süreli kullanımı

Risk faktörleri

• Güneş ışığından yeterince yararlanmamak
• Koyu ten rengine sahip olmak
• Kapalı giysiler giymek
• Vejetaryen veya dengesiz beslenme
• Mide veya bağırsak ameliyatı geçirmek
• Böbrek hastalığı

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Kemik ağrınız şiddetleniyorsa veya günlük hareketlerinizi engelliyorsa
• Düşme ya da basit bir zorlanma sonrası şiddetli ağrı veya şişlik oluştuysa

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Uzun zamandır süren yaygın kemik veya kas ağrınız varsa
• Kendinizi güçsüz hissediyorsanız ve bu durum dinlenmeyle geçmiyorsa

Tanı

Doktorunuz önce tıbbi öykünüzü alır ve fizik muayene yapar. Kesin tanı için kan testleri ve görüntüleme yöntemleri kullanılır.

Yapılabilecek testler

• Kan testleri (D vitamini, kalsiyum, fosfor, alkalen fosfataz düzeyleri)
• X-ray (kemik röntgeni)
• Kemik yoğunluğu ölçümü (gerekirse)
• Kemik biyopsisi (çok nadir durumlarda)

Randevunuzda neler beklenir

Genellikle tanı kan testleriyle konur. Röntgen ve diğer testler tanıyı destekler. Doktorunuz sonuçlara göre size uygun tedaviyi planlayacaktır.

Tedavi

Tedavinin amacı eksik olan vitamin ve mineralleri yerine koymak ve altta yatan hastalığı tedavi etmektir. Çoğu kişi düzenli tedaviyle belirgin şekilde iyileşir.

Evde kişisel bakım

• Açık havada, güneş ışığından kontrollü şekilde yararlanmak
• Düzenli ve dengeli beslenmek
• D vitamini ve kalsiyum bakımından zengin besinleri tüketmek
• Düşmeleri önlemek için güvenli yürüyüş ve destek ekipmanları kullanmak

Tıbbi tedaviler

Doktorunuz kan testlerinize göre D vitamini, kalsiyum ve bazen fosfor takviyeleri gibi tedaviler planlar. Altta yatan hastalıkların tedavisi de önemlidir. Verilen ilaçları doktor önerdiği şekilde kullanmanız ve takiplerinizi aksatmamanız gerekir.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Ağır kırık veya kemik eğrilikleri geliştiğinde nadiren cerrahi gerekebilir. Bu durumda ortopedi uzmanına danışılır.

Bu durumla yaşamak

Osteomalazi tanısı konduğunda tedaviye erken başlamak çok önemlidir. Ağrı genellikle aylar içinde azalır. Günlük aktivitelerinizi aşırı yorulmadan, küçük adımlarla sürdürmeye çalışın.

Yaşam tarzı ipuçları

• Düzenli olarak doktor kontrollerinize gitmek
• Yaşam alanınızı düşmeleri önleyecek şekilde düzenlemek
• Sigarayı bırakmak ve alkolü sınırlamak
• Doktorunuza danışarak günlük güneşlenme fırsatları yaratmak

Diyet ve egzersiz

Kemik sağlığı için kalsiyum, D vitamini ve yeterli protein içeren beslenme önemlidir. Süt ürünleri, yeşil yapraklı sebzeler, balık ve yumurta gibi gıdalar iyi seçeneklerdir. Düzenli yürüyüş ve hafif direnç egzersizleri kasları güçlendirir ve kemikleri destekler. Bir fizyoterapistten size özel egzersiz programı isteyebilirsiniz.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Kemik ağrısı ve güçsüzlük yaşam kalitesini etkileyebilir; bu durum kişide moral bozukluğu, kaygı veya depresif hislere yol açabilir. Bu hisler normaldir. Yalnız olmadığınızı bilmek ve duygularınızı paylaşmak önemlidir.

Önleme

Evet, büyük ölçüde önlenebilir. Yeterli D vitamini ve kalsiyum almak, güneş ışığından yeterince yararlanmak ve risk faktörlerini bilmek önemlidir.

Tarama programları

Risk grubundaysanız doktorunuz kan D vitamini ölçümü isteyebilir. Düzenli kontrollerde kemik sağlığınızı değerlendirmek faydalıdır.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Kemik kırıkları ve çatlakları
• Kemik eğrilikleri ve şekil bozuklukları
• Yürüme güçlüğü ve hareket kaybı
• Ciddi kemik ağrısı ve yaşam kalitesinde düşüş

Uzun vadeli görünüm

İyi haber şu: osteomalazi doğru tedaviyle büyük ölçüde iyileşebilir. Tedaviye başladıktan sonra ağrı ve güçsüzlük birkaç hafta ila birkaç ay içinde azalır. Kemikleriniz yeniden güçlenir. Tedavinizi düzenli sürdürürseniz günlük yaşamınıza dönebilirsiniz.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.