Retinal Ven Tıkanıklığı: Göz Damar Tıkanması

Genel Bakış

Retinal ven tıkanıklığı, gözün arkasındaki ışığa duyarlı ağ tabaka (retina) içindeki toplardamarlardan birinin tıkanmasıdır. Bu tıkanma, kanın gözden yeterince uzaklaşamamasına yol açar, damarların sızmasına ve bölgede şişlik oluşmasına neden olabilir. Sonuçta görme bulanıklığı veya görme kaybı ortaya çıkabilir.

Çok sık görülen bir hastalık olmamakla birlikte, özellikle 50 yaş üstü kişilerde ve damar sertliği olanlarda görülebilen bir göz rahatsızlığıdır.

Daha çok 60 yaş üzeri kişileri etkiler. Ayrıca hipertansiyon, diyabet, glokom (göz tansiyonu) veya damar sertliği olan bireylerde daha sık rastlanır.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Bir gözde ani ve ağrısız görme bulanıklığı
• Görme alanında karanlık bir nokta veya gölge görme
• Uçuşan cisimler veya ışık çakmaları
• Renklerin soluk veya bozuk algılanması

Nedenler

Ana nedenler

• Damar sertliği nedeniyle toplardamar duvarının kalınlaşması ve daralması
• Kan pıhtısı oluşarak gözdeki toplardamarı tıkaması
• Yüksek tansiyonun damar duvarına hasar vererek tıkanıklığa zemin hazırlaması

Risk faktörleri

• Hipertansiyon (yüksek tansiyon)
• Diyabet (şeker hastalığı)
• Yüksek kolesterol ve damar sertliği
• Glokom (göz tansiyonu)
• Sigara içmek
• İleri yaş

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Bir gözde aniden oluşan görme kaybı veya bulanıklık
• Görme alanında karanlık perde hissi
• Gözde ağrı olmadan gelişen ciddi görme değişikliği

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Yavaş yavaş ilerleyen görme bulanıklığı
• Uçuşan cisimlerin sürekli varlığı
• Daha önce göz doktoru tarafından takibi önerilen damar hastalığı

Tanı

Göz doktoru, göz bebeğinizi büyüten damlalar kullanarak retinanızı özel bir ışıkla ayrıntılı biçimde muayene eder. Ayrıca göz içi basıncınız ölçülür ve görme keskinliğiniz test edilir.

Yapılabilecek testler

• Görme keskinliği testi
• Göz bebeği büyütülerek yapılan retina muayenesi
• Fundus floresein anjiyografi (göz damarlarını boyayla görüntüleme)
• Optik koherens tomografi (retina tabakalarının görüntülenmesi)

Randevunuzda neler beklenir

Muayene ağrısız olup genellikle yaklaşık 30 dakika sürer. Göz damlaları birkaç saat bulanık görmeye neden olabilir; bu yüzden muayeneye bir yakınınızla gitmeniz iyi olur.

Tedavi

Tedavinin amacı, tıkanıklığın göze verdiği hasarı durdurmak, görme kaybını en aza indirmek ve altta yatan tansiyon, şeker veya kolesterol gibi risk faktörlerini kontrol altına almaktır. Tedavi yöntemi tıkanıklığın tipine ve şiddetine göre değişir.

Evde kişisel bakım

• Doktorunuzun önerdiği tüm ilaçları düzenli kullanın
• Tansiyon, kan şekeri ve kolesterol değerlerinizi yakından takip edin
• Sigara kullanıyorsanız bırakmak için destek alın
• Düzenli göz muayenesi ve check-up yaptırın

Tıbbi tedaviler

Göze yapılan iğne enjeksiyonları, lazer tedavisi ve gerekli durumlarda ameliyat gibi yöntemler uygulanır. Bu tedaviler, retina ödemini azaltmayı ve anormal damar oluşumunu engellemeyi hedefler. Hangi tedavinin sizin için uygun olduğuna göz doktorunuz, gerekli tetkiklerden sonra karar verir.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Çok ileri vakalarda, göz içindeki uzun süreli kanamalar veya retina tabakasının ayrılması (dekolman) durumunda vitrektomi adı verilen cerrahi bir müdahale gerekebilir. Bu karar, göz doktorunuz tarafından gerekli değerlendirmeler sonrasında verilir.

Bu durumla yaşamak

Görme kaybınız varsa, günlük yaşamı kolaylaştıracak büyüteç, yüksek kontrastlı okuma lambası gibi yardımcı araçlardan yararlanabilirsiniz. Doktorunuzun belirlediği kontrol takvimine uymanız önemlidir.

Yaşam tarzı ipuçları

• Haftanın çoğu günü yürüyüş gibi orta tempolu egzersizler yapın
• Tuz tüketimini azaltın, şekerli ve işlenmiş gıdalardan uzak durun
• Gözlerinizi güneş ışığına karşı güneş gözlüğü ile koruyun
• Düzenli uyuyun ve stresten uzak kalmaya çalışın

Diyet ve egzersiz

Damar sağlığı için sebze, meyve, tam tahıl ve sağlıklı yağlar içeren bir beslenme düzeni önerilir. Haftada en az 150 dakika orta tempolu yürüyüş gibi fiziksel aktivite, damarların esnekliğini koruyabilir.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Görme kaybı yaşamak üzüntü, kaygı ve çaresizlik duygularına yol açabilir. Bu duyguları aileniz, arkadaşlarınız ve doktorunuzla konuşmak önemlidir. Gerekirse bir ruh sağlığı uzmanından destek almaktan çekinmeyin; yalnız değilsiniz.

Önleme

Tüm vakaları önlemek mümkün olmasa da, tansiyon ve kan şekerini düzenli kontrol altında tutmak, sigarayı bırakmak ve sağlıklı beslenmek damar tıkanıklığı riskini önemli ölçüde azaltabilir.

Aşılar

Retinal ven tıkanıklığı için spesifik bir aşı bulunmamaktadır.

Tarama programları

Risk faktörü taşıyan kişilerin (hipertansiyon, diyabet, yüksek kolesterol) yılda bir kez göz dibi muayenesi yaptırmaları önerilir.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Kalıcı görme kaybı
• Makula ödemi (sarı nokta denilen bölgede sıvı birikmesi)
• Göz içinde yeni ve kırılgan damarların oluşması sonucu kanamalar
• Göz tansiyonunun yükselmesi (neovasküler glokom)

Uzun vadeli görünüm

Tedavi edilen ve risk faktörleri kontrol altına alınan hastaların çoğunda görme kaybının ilerlemesi durur ve bir miktar iyileşme sağlanabilir. Düzenli göz takibi ve altta yatan hastalıkların yönetimi ile uzun vadede görme korunabilir. Umut etmek için nedenimiz var.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.