Döngüsel Kusma Sendromu: Nedir, Belirtileri ve Başa Çıkma Yolları

Genel Bakış

Döngüsel kusma sendromu (DKS), uyarı vermeden ortaya çıkan ve saatler ya da günler boyunca sürebilen şiddetli kusma ataklarıyla kendini gösteren bir durumdur. Bu ataklar sırasında kişi kendini çok kötü hisseder, ataklar geçtikten sonra ise normal hayatına dönebilir. Adındaki 'döngüsel' kelimesi, kusma ataklarının benzer şekilde tekrarladığı anlamına gelir.

Döngüsel kusma sendromu çok sık görülen bir rahatsızlık değildir; ancak özellikle çocuklarda tanı konulduğu bilinmektedir. Tam olarak yaygınlığı bilinmemekle birlikte, çocuklarda ve genç yetişkinlerde daha sık teşhis edilir.

DKS her yaşta başlayabilir, ancak sıklıkla okul çağı çocuklarında ve genç erişkinlerde görülür. Bazı insanlarda migren öyküsüyle birlikte ortaya çıkabilir.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Aniden başlayan aşırı bulantı
• Saatlerce tekrarlayan kusma
• Karın ağrısı ve kramp
• Kusmaya bağlı halsizlik ve bitkinlik
• Işığa ve sese karşı hassasiyet
• Baş ağrısı
• Olağandışı solgunluk

Çocuklarda belirtiler

• Çocuklar kusma atağı öncesinde olağandışı solgun olabilir.
• Atak sırasında çocuk aşırı huzursuz veya huysuz olabilir.
• Karın ağrısı genellikle göbek çevresinde hissedilir.

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Yaşlı bireylerde kusma nedeniyle sıvı kaybı daha hızlı gelişebilir.
• Bilinç bulanıklığı veya aşırı halsizlik daha belirgin olabilir.

Nedenler

Ana nedenler

• Döngüsel kusma sendromunun kesin nedeni bilinmemektedir.
• Beyin ile bağırsak arasındaki iletişimde bir dengesizlik olabileceği düşünülmektedir.
• Migrenle benzer bir mekanizmanın rol oynadığı tahmin edilmektedir.
• Bazı durum ve tetikleyiciler atakları başlatabilir: stres, duygusal heyecan, uyku düzensizliği, enfeksiyon, adet dönemi, bazı gıdalar ve uzun süreli açlık.

Risk faktörleri

• Ailede migren öyküsü
• Kişisel migren öyküsü
• Çocukluk yaşta olmak
• Kaygı veya stres bozukluğu yaşamak

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Atak sırasında kusma 24 saatten uzun sürüyorsa
• Kusmukta kan varsa
• Şiddetli karın ağrısı ve yüksek ateş varsa
• Dehidratasyon (susuzluk) belirtileri varsa

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• İlk kez şiddetli ve tekrarlayan kusma atağı yaşarsanız
• Ataklar ayda birden fazla oluyorsa
• Ataklar işe, okula veya günlük yaşama engel oluyorsa

Tanı

Doktorunuz önce belirtilerinizi dinleyecek ve fizik muayene yapacaktır. Döngüsel kusma sendromu tanısı koymak için diğer kusma nedenlerini ekarte etmek gerekir. Bu nedenle bazı testler istenebilir.

Yapılabilecek testler

• Kan testleri
• Elektrolit testleri (vücuttaki sıvı ve mineral dengesini görmek için)
• Üst endoskopi (mideye ince bir kamera ile bakılması)
• Karın ultrasonu
• Mide boşalma testi

Randevunuzda neler beklenir

Tanı koymak zaman alabilir; çünkü önce mide bağırsak enfeksiyonları, tıkanıklıklar veya migren hastalığı gibi durumlar elenmelidir. Doktorunuz belirtilerinizi ve atak düzeninizi çok dikkatli değerlendirecektir.

Tedavi

Döngüsel kusma sendromunun kesin bir tedavisi bulunmamakla birlikte, atakları önlemek ve atak sırasında belirtileri hafifletmek için çeşitli yöntemler vardır. Tedavi, kişiye özel olarak planlanmalıdır.

Evde kişisel bakım

• Atak sırasında sakin ve loş bir ortamda dinlenin.
• Sıvı kaybını önlemek için küçük yudumlarla sık sık su için.
• Kustuktan sonra ağzınızı suyla çalkalayın.
• Atak sırasında katı gıdalardan kaçının; sıvı gıdaları tercih edin.
• Tetikleyicilerinizi not alın ve bunlardan uzak durmaya çalışın.

Tıbbi tedaviler

Doktorunuz atakları önlemek ve bulantıyı hafifletmek için bazı ilaçlar önerebilir. Tedavi genellikle atak varsa mide dinlendirici, bulantı giderici ya da ağrı kesici ilaçları içerebilir. Hangi ilacın sizin için uygun olduğuna mutlaka doktorunuz karar vermelidir.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Döngüsel kusma sendromunun tedavisinde cerrahi yöntemler genellikle kullanılmaz. Bu durum cerrahi bir sorundan kaynaklanmaz.

Bu durumla yaşamak

Döngüsel kusma sendromu ile yaşamak zorlayıcı olabilir. Ancak tetikleyicileri tanımak ve önlemler almak atak sıklığını azaltabilir. Bir atak günlüğü tutmak, hangi durumların ataklara yol açtığını anlamanıza yardımcı olabilir.

Yaşam tarzı ipuçları

• Düzenli uyku düzeni oluşturun.
• Stresi yönetmek için nefes egzersizleri veya hafif aktiviteler deneyin.
• Uzun süre aç kalmayın; sık ve az yemek yiyin.
• Tetikleyici gıdalardan kaçının (yağlı ve işlenmiş gıdalar gibi).
• Bol su içmeye özen gösterin.

Diyet ve egzersiz

Düzenli ve sağlıklı beslenme, atakları önlemeye yardımcı olabilir. Yağlı, baharatlı ve asitli yiyecekler bazı kişilerde atakları tetikleyebilir. Yürüyüş gibi hafif egzersizler genel sağlığı korurken, yoğun egzersiz atak sırasında rahatsızlık yaratabilir. Kendinize uygun bir dengeyi doktorunuzla veya diyetisyeninizle bulabilirsiniz.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Sık ve şiddetli kusma atakları kaygı, utanç ve sosyal izolasyon duygularına yol açabilir. Bu durumun sizin suçunuz olmadığını hatırlamanız önemlidir. Duygusal destek almak, başa çıkmayı kolaylaştırabilir.

Önleme

Döngüsel kusma sendromu ataklarını tamamen önlemek her zaman mümkün olmayabilir. Ancak tetikleyicilerden kaçınmak, düzenli uyku ve yeme alışkanlığı edinmek ve stresi yönetmek atak sıklığını azaltabilir.

Aşılar

Döngüsel kusma sendromunu önleyen bir aşı yoktur. Ancak enfeksiyonlar atakları tetikleyebileceğinden, güncel aşılarınızı yaptırmanız önerilir.

Tarama programları

Bu durum için özel bir tarama testi yoktur. Doktorunuz belirtilerinize ve atak düzeninize göre değerlendirme yapacaktır.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Ciddi sıvı kaybı ve elektrolit dengesizliği
• Yemek yiyememeye bağlı kilo kaybı
• Yemek borusunda tahriş veya kanama
• Devam eden kusma nedeniyle beslenme yetersizliği
• Günlük yaşamın aksaması ve okul/iş kaybı

Uzun vadeli görünüm

Döngüsel kusma sendromu zamanla iyileşme gösteren bir durum olabilir. Tedavi ve tetikleyicileri bilmek, atakların şiddetini ve sıklığını azaltabilir. Birçok kişi, özellikle çocuklar, büyüdükçe atakların azaldığını görür. Sabırlı olmak ve doktorunuzla iş birliği yapmak hayat kalitenizi önemli ölçüde artıracaktır.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.