Hipospadias Nedir?

Genel Bakış

Hipospadias, erkek bebeklerde idrar deliğinin (üretra açıklığının) penis ucunda değil, penisin alt tarafında, gövdede veya skrotuma daha yakın bir yerde olması durumudur. Bu, doğuştan gelen bir farklılıktır ve doğumda fark edilir.

Evet, oldukça yaygındır. Yaklaşık her 200-300 erkek bebekten birinde görülür. Türkiye'de de birçok aile bu durumla karşılaşmaktadır.

Hipospadias yalnızca erkek bebekleri ve erkek çocukları etkiler. Doğumda var olan bir durumdur ve kızlarda görülmez.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• İdrar deliği penis ucunda değildir; penisin alt kısmında, gövdede veya testis torbasına yakın bölgededir.
• İdrar yaparken akım aşağıya doğru ya da farklı bir yöne olabilir.
• Penisin uç kısmındaki deri alttan açık olduğu için sünnet derisi kapüşon gibi görünebilir.
• Penis hafifçe aşağı doğru eğik olabilir (buna kordi denir).

Çocuklarda belirtiler

• Çocuk büyüdükçe idrar yaparken öne değil aşağıya doğru püskürtme olabilir, bu nedenle çocuk oturarak idrar yapmayı tercih edebilir.
• Penisin görünümü nedeniyle çocuk veya aile endişe yaşayabilir.

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Tedavi edilmemiş hipospadias yetişkinlikte cinsel işlev, meni akışı veya doğurganlıkla ilgili sorunlara yol açabilir. Ancak bu durum genellikle çocuklukta tedavi edildiği için erişkinlerde nadir görülür.

Nedenler

Ana nedenler

• Kesin neden genellikle bilinmemektedir; anne karnında penis gelişimi sırasında hormonal veya genetik bir aksama olduğu düşünülmektedir.
• Bazı ailelerde birden fazla erkek çocukta görülebildiği için genetik yatkınlık rol oynayabilir.
• Çevresel faktörlerin de etkisi olabileceği düşünülmekte, ancak net bir neden gösterilememektedir.

Risk faktörleri

• Ailede hipospadias öyküsü olması
• Bebeğin erken (prematüre) doğması
• Düşük doğum ağırlığı
• Annenin hamilelik sırasında doktor önerisi dışında bazı hormonal ilaçlar kullanması

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Yenidoğan bebek ilk 24 saat boyunca hiç idrar yapmadıysa
• İdrar yaparken çok zorlanma ve şiddetli ağlama
• Ameliyat sonrası yüksek ateş, kanama veya yaranın açılması

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Bebeğin doğum muayenesinde hipospadias fark edildiyse, çocuk cerrahisi veya üroloji uzmanına yönlendirme planlanır.
• Çocuğun idrar yapma şekliyle ilgili herhangi bir endişe varsa
• Sünnet planlanmadan önce mutlaka doktora danışılmalıdır; çünkü hipospadias varlığında sünnet ertelenebilir.

Tanı

Tanı genellikle doğumdan hemen sonra, bebeğin fizik muayenesi sırasında konur. Doktor, penisi ve idrar deliğinin yerini inceleyerek durumu tespit eder. Bu muayene ağrısızdır ve basittir.

Yapılabilecek testler

• Genellikle ek bir teste gerek yoktur.
• Bazen eşlik eden başka doğuştan farklılıklar olup olmadığını anlamak için ultrason istenebilir.
• Çok nadir durumlarda hormonal değerlendirme yapılabilir.

Randevunuzda neler beklenir

Doktor, hipospadiasın derecesini ve tipini aileyle paylaşır. Aileyi çocuk cerrahisi veya üroloji uzmanına yönlendirir. Ameliyatın zamanlaması ve yöntemi hakkında bilgi verilir, ailenin soruları yanıtlanır.

Tedavi

Hipospadiasın tek etkili tedavisi cerrahidir. Ameliyatın amacı, idrar deliğini penisin ucuna taşımak, penisin eğriliğini düzeltmek ve normal bir görünüm sağlamaktır. Ameliyat genellikle çocuk 6-18 aylıkken, tuvalet eğitiminden önce yapılır.

Evde kişisel bakım

• Ameliyat öncesi ve sonrası doktorun verdiği bakım talimatlarına harfiyen uymak
• Bebek bezi değişimlerinde bölgenin temiz ve kuru kalmasına dikkat etmek
• Ameliyat sonrası doktorun önerdiği ağrı kesici ve yara bakımını uygulamak (ilaç kullanımı için mutlaka doktora danışın)

Tıbbi tedaviler

Hipospadiası düzelten bir ilaç bulunmamaktadır. Tedavi cerrahidir. Ameliyat sırasında genel anestezi uygulanır. Çocuk cerrahı veya üroloji uzmanı, idrar deliğini uygun yere taşır ve gerekli diğer düzeltmeleri yapar. Ameliyat birkaç saat sürebilir ve çoğu çocuk aynı gün ya da ertesi gün taburcu edilir.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

En uygun ameliyat zamanı genellikle bebeğin 6-18 aylık olduğu dönemdir. Bu dönemde çocuk tuvalet eğitimine başlamadığı için iyileşme daha kolay olur ve ameliyatı hatırlamaz. Ancak her çocuk için zamanlama, cerrahın değerlendirmesiyle belirlenir.

Bu durumla yaşamak

Ameliyat sonrası iyileşme genellikle birkaç hafta sürer. Doktor, yaranın nasıl temizleneceğini ve nelere dikkat edileceğini ayrıntılı şekilde anlatır. Çocuğun idrar yaparken bir süre batma hissi olabilir; bu normaldir ve zamanla geçer.

Yaşam tarzı ipuçları

• Ameliyat sonrası çocuğun normal aktivitelerine dönmesi için doktorun onayını bekleyin
• Ağır fiziksel aktivitelerden ve sünnete benzer travmalardan bir süre kaçının
• Bölgenin temizliğine ve kuruluğuna özen gösterin

Diyet ve egzersiz

Ameliyat sonrası özel bir diyet gerekmez. Bol su içmek idrar yapmayı kolaylaştırır ve iyileşmeye yardımcı olur. Çocuk doktorun izniyle normal beslenmesine ve aktivitelerine dönebilir.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Hipospadias doğuştan gelen bir farklılık olduğu için aileler kaygı yaşayabilir. Ancak erken ve başarılı tedavi, çocuğun beden algısını ve psikolojisini olumlu etkiler. Çocukla açık ve güven verici bir dilde konuşmak önemlidir.

Önleme

Hipospadias doğuştan gelen bir durum olduğu için bilinen bir önleme yöntemi yoktur. Anne adaylarının hamilelikte düzenli doktor takibi yapması, sağlıklı beslenmesi ve hekim önerisi olmadan ilaç kullanmaması genel sağlık açısından önemlidir.

Aşılar

Hipospadiası önleyen bir aşı bulunmamaktadır.

Tarama programları

Bu duruma özel bir tarama testi yoktur; tanı doğum muayenesiyle konur.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• İdrar yaparken zorluk ve idrar akışının yönünün anormal olması
• Penisin eğri kalması ve ilerleyen yaşlarda cinsel ilişki sırasında sorunlar
• Meninin normal şekilde dışarı akamaması nedeniyle doğurganlık sorunları
• Görünüm farklılığı nedeniyle psikolojik ve sosyal etkiler

Uzun vadeli görünüm

Tedavi edildiğinde sonuçlar genellikle çok iyidir. Çocukların büyük çoğunluğu normal idrar yapma, cinsel işlev ve görünüme kavuşur. Ameliyat sonrası düzenli doktor takibi önemlidir, ancak çoğu çocuk sağlıklı ve mutlu bir yaşam sürer.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.