İmpetigo (Bulaşıcı Deri Enfeksiyonu) Nedir?

Genel Bakış

İmpetigo, cildin en üst tabakasını etkileyen, oldukça bulaşıcı bir bakteriyel deri enfeksiyonudur. Genellikle burun ve ağız çevresinde kırmızı yaralar ve içi sıvı dolu kabarcıklar oluşturur. Bu kabarcıklar patlayarak yerini sarımsı kahverengi kabuklara bırakır. Erken ve doğru tedaviyle tamamen iyileşir.

Evet, özellikle sıcak ve nemli iklimlerde çocuklarda en sık görülen deri enfeksiyonlarından biridir. Okul ve kreş gibi toplu yaşam alanlarında kolayca yayılabilir.

En sık 2-5 yaş arasındaki çocukları etkiler. Ancak ergenler ve yetişkinlerde de, özellikle açık yarası, egzaması veya bağışıklık sistemi zayıflığı olan kişilerde görülebilir.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Burun ve ağız çevresinde, bazen kollarda veya bacaklarda kırmızı yaralar
• Yaraların üzerinde sarımsı veya bal rengi, yapışkan bir kabuk
• İçi sıvı dolu kabarcıklar
• Kaşıntı ve hafif ağrı

Çocuklarda belirtiler

• Genellikle yüzde, özellikle ağız ve burun çevresinde görülür.
• Kabarcıklar patlayıp yerini kalın sarı kabuklara bırakabilir.
• Çocuk kaşıntı nedeniyle huzursuz olabilir.

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Vücutta daha çok iri kabarcıklar (büller) şeklinde görülebilir.
• Diğer sağlık sorunları nedeniyle iyileşme daha yavaş olabilir.
• Enfeksiyon yayılırsa daha ciddi komplikasyon riski artar.

Nedenler

Ana nedenler

• Çoğunlukla Staphylococcus aureus adlı bakterinin neden olduğu düşünülür.
• Streptococcus pyogenes adlı başka bir bakteri de impetigoya yol açabilir.
• Bakteriler ciltteki kesik, sıyrık, böcek ısırığı veya egzama gibi deri bozukluklarından cilde girer.

Risk faktörleri

• Sıcak ve nemli hava
• Kalabalık ve hijyenik olmayan yaşam koşulları
• Egzama gibi deri hastalıkları
• Zayıf bağışıklık sistemi
• Yetersiz temizlik alışkanlıkları

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Yaralar hızla yayılıyorsa
• Deride kızarıklık ve şişlik artıyorsa (deri altı enfeksiyon belirtisi olabilir)
• Kişide ateş varsa

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• İmpetigo belirtisi fark ettiğinizde, özellikle sarı kabuklu yaralar görürseniz bir aile hekimine veya dermatoloğa başvurun.

Tanı

Doktor genellikle derideki yaralara bakarak teşhis koyabilir. Şüpheli durumlarda yaradan sürüntü alınarak laboratuvara gönderilir.

Yapılabilecek testler

• Deri sürüntü kültürü: Yaradan pamuklu çubukla örnek alınır ve hangi bakterinin neden olduğu belirlenir.

Randevunuzda neler beklenir

Doktorunuz önce yaralarınızı inceleyecek ve belirtilerinizi soracaktır. Gerekirse bir sürüntü örneği alabilir. Muayene genellikle birkaç dakika sürer ve ağrısızdır. Sonrasında size uygun bir tedavi planı önerilecektir.

Tedavi

İmpetigo bakteriyel bir enfeksiyon olduğu için tedavisinde antibiyotik kullanılır. Küçük ve sınırlı yaralarda cilde sürülen antibiyotikli krem veya merhem yeterli olabilir. Yaygın veya inatçı enfeksiyonlarda doktorunuz ağızdan antibiyotik önerebilir. Tedaviye doktorun önerdiği şekilde ve sürede devam etmek çok önemlidir.

Evde kişisel bakım

• Yaraları günde birkaç kez ılık sabunlu suyla temizleyin ve kurulayın.
• Yaraların üzerini doktorun önerdiği şekilde kapatın.
• Kaşımamaya çalışın; tırnaklarınızı kısa tutun.
• Bulaşmayı önlemek için havlu, çarşaf ve giysilerinizi ayrı kullanın.
• Ellerinizi sık sık su ve sabunla yıkayın.

Tıbbi tedaviler

Doktorunuz, enfeksiyonun şiddetine ve yaygınlığına göre antibiyotikli krem, merhem veya ağızdan antibiyotik reçete edebilir. İlaçların adını, dozunu ve kullanım süresini doktorunuz belirler. Reçeteli ilaçları doktorun önerdiği süre boyunca kullanın; kendi kendinize ilaç almayın.

Bu durumla yaşamak

İmpetigo bulaşıcı olduğu için tedaviye başladıktan sonra genellikle 24-48 saat içinde bulaştırıcılık azalır. Ancak iyileşene kadar okula, işe veya yüzme havuzuna gitmemeniz önerilir. Bu konuda doktorunuzun tavsiyesini izleyin.

Yaşam tarzı ipuçları

• Kişisel eşyalarınızı (havlu, tarak, bardak vb.) başkalarıyla paylaşmayın.
• Kaşıntıyı azaltmak için tırnaklarınızı kısa tutun ve temizleyin.
• Bol su için ve dengeli beslenin.
• Düzenli uyuyun.

Diyet ve egzersiz

İmpetigo için özel bir diyet yoktur, ancak bağışıklık sistemini güçlü tutmak için dengeli beslenmek ve düzenli fiziksel aktivite yapmak iyileşmeye yardımcı olabilir. Enfeksiyon süresince temas gerektiren sporlardan kaçının.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Ciltte oluşan yaralar ve kabuklanmalar, özellikle çocuklarda ve gençlerde utanma veya kaygı hissi yaratabilir. Bu durumun geçici olduğunu ve tedaviyle hızla düzeleceğini bilmek önemlidir. Aile desteği ve açık iletişim kaygıyı azaltır.

Önleme

Evet, impetigo büyük ölçüde önlenebilir. En önemli önlem düzenli el yıkamadır. Ciltteki herhangi bir kesik, sıyrık veya böcek ısırığı temizlenip kapatılmalıdır. Ortak kullanılan eşyaların temizliğine dikkat edilmeli ve tırnaklar kısa tutulmalıdır.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Selülit adı verilen deri altı dokusunun daha derin ve ciddi enfeksiyonu
• Nadiren romatizmal ateş veya böbrek iltihabı (glomerülonefrit) gibi sistemik sorunlar
• Enfeksiyonun vücudun diğer bölgelerine yayılması

Uzun vadeli görünüm

Erken ve doğru tedavi ile impetigo genellikle bir ila iki hafta içinde tamamen iyileşir. Çoğu insanda kalıcı iz kalmaz. Tedaviye ne kadar erken başlanırsa, komplikasyon riski o kadar düşer. Bu durum geçici ve tedaviyle tamamen kontrol altına alınabilir bir enfeksiyondur.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.