Parsonage Turner Sendromu (Neuraljik Amyotrofi) Nedir?

Genel Bakış

Parsonage Turner Sendromu, omuz ve kolda ani başlayan şiddetli ağrı ve sonrasında kas güçsüzlüğüne yol açan nadir bir sinir hastalığıdır. Halk arasında 'nevraljik amyotrofi' olarak da bilinir. Bu durum, omuz ve kol kaslarını kontrol eden sinirlerin iltihaplanması sonucu ortaya çıkar.

Parsonage Turner Sendromu nadir görülen bir hastalıktır. Her yıl yaklaşık 100.000 kişide 1-2 yeni vaka tespit edilir.

Her yaş grubunda görülebilmesine rağmen en sık 20-40 yaş arası genç yetişkinlerde ortaya çıkar. Erkeklerde kadınlara göre biraz daha sık görülür.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Aniden başlayan, omuz ve/veya kolda dayanılmaz, yanıcı veya bıçak saplanır tarzda ağrı (genellikle geceleri)
• Ağrı sonrası omuz ve kol kaslarında belirgin güçsüzlük (örneğin kolunu kaldırmakta zorlanma)
• Etkilenen kasta erime (atrofi) ve incelme
• Bazen omuzda veya kolda uyuşma, karıncalanma

Çocuklarda belirtiler

• Çocuklarda çok nadir görülür. Belirtiler benzerdir; çocuğun kol kullanımında isteksizlik fark edilebilir. Tanı için çocuk nörolojisi değerlendirmesi gerekir.

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Yaşlılarda belirtiler aynıdır ancak iyileşme süreci daha uzun olabilir. Düşme riskine karşı dikkatli olunmalıdır.

Nedenler

Ana nedenler

• Kesin nedeni tam bilinmez; omuz ve koldaki sinirlerin bağışıklık sistemi tarafından iltihaplandırıldığı düşünülür.
• Sıklıkla bir tetikleyici olayla ilişkilidir: viral enfeksiyon (soğuk algınlığı, grip), aşı, cerrahi işlem, ağır egzersiz veya travma.

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Omuz ağrısına göğüs ağrısı, nefes darlığı eşlik ediyorsa hemen acile başvurun.
• Kol veya omuzda ani güç kaybı, hareket ettirememe durumunda acil yardım alın.

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Omuz ağrınız birkaç gün içinde geçmiyorsa ve şiddetliyse bir doktora görünün.
• Ağrınız azaldıktan sonra kolda kuvvetsizlik hissederseniz muayene olun.
• Kaslarınızda erime veya incelme fark ederseniz doktora danışın.

Tanı

Doktorunuz öykünüzü dinleyip muayene edecektir. Ani başlangıçlı ağrı ve sonrasındaki kas zayıflığı tanı için önemli ipuçlarıdır. Tanıyı doğrulamak için bazı testler isteyebilir.

Yapılabilecek testler

• Sinir iletim çalışmaları ve elektromiyografi (EMG): Sinir ve kas fonksiyonlarını değerlendirir.
• Omuz ve boyun manyetik rezonans görüntüleme (MRG): Diğer sinir sıkışmalarını veya yapısal sorunları dışlamak için.
• Kan testleri: Enfeksiyon veya diğer iltihabi durumları araştırmak için.

Randevunuzda neler beklenir

Bu testler genellikle ağrısızdır (EMG hafif rahatsızlık verebilir). Tanı koymak bazen zaman alabilir çünkü hastalık diğer omuz sorunlarıyla karışabilir.

Tedavi

Tedavide amaç ağrıyı dindirmek, sinir iyileşmesini desteklemek ve kas gücünü geri kazandırmaktır. Genellikle ilaç, fizik tedavi ve zamanla iyileşme sağlanır.

Evde kişisel bakım

• Ağrılı dönemde omzu zorlamaktan kaçının, dinlenin.
• Kol askısı veya yastıkla kolu desteklemek rahatlatabilir.
• Sıcak veya soğuk uygulama ağrıyı hafifletebilir (hangisinin daha iyi geldiğini deneyerek bulabilirsiniz).
• Doktorunuzun önerdiği hafif egzersizleri düzenli olarak yapın.

Tıbbi tedaviler

Doktorunuz şiddetli ağrıyı kontrol etmek için ağrı kesici ve sinir ağrısına yönelik ilaçlar önerebilir. Bazen iltihabı azaltmak için kısa süreli steroid (kortizon) tedavisi uygulanabilir. Kas zayıflığı için fizik tedavi ve rehabilitasyon programı verilir. İlaçları mutlaka doktor gözetiminde kullanın.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Çok nadiren, sinir üzerindeki baskıyı azaltmak için cerrahi girişim gerekebilir; ancak çoğu hasta ameliyatsız iyileşir.

Bu durumla yaşamak

İyileşme süreci sabır gerektirir. Günlük işlerde zorlanabilirsiniz; giyinme, saç tarama, ağır kaldırma gibi aktivitelerde yardım almanız gerekebilir. Ergoterapistler günlük yaşamı kolaylaştıracak yöntemler öğretebilir.

Yaşam tarzı ipuçları

• Aşırı yorgunluktan kaçının, kendinize dinlenme araları verin.
• Etkilenmemiş kolunuzu mümkün olduğunca kullanın, ancak onu da aşırı zorlamayın.
• Stres bağışıklık sistemini etkileyebileceğinden rahatlama teknikleri uygulayın.

Diyet ve egzersiz

Beslenme olarak özel bir diyet gerekmez; dengeli ve vitamin yönünden zengin beslenme sinir iyileşmesini destekler. Fizik tedavi programına sadık kalın, doktorunuzun belirlediği egzersizleri aksatmayın.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Ani güç kaybı ve uzun iyileşme süreci endişe, üzüntü veya öfkeye yol açabilir. Bu duygular normaldir. Bir psikolog veya destek grubu ile konuşmak faydalı olabilir. Kendinizi sürekli umutsuz veya çaresiz hissediyorsanız, bu depresyon belirtisi olabilir; lütfen doktorunuza bildirin. Psikolojik destek iyileşmenin önemli bir parçasıdır.

Önleme

Parsonage Turner Sendromu genellikle önlenemez çünkü tetikleyiciler önceden bilinemez. Sağlıklı yaşam tarzı ve bağışıklık sistemini güçlü tutmak genel enfeksiyon riskini azaltabilir. Daha önce bu sendromu yaşadıysanız, ağır kaldırma veya aşırı egzersizden kaçınmak, aşı sonrası dikkatli olmak tekrarlama riskini düşürebilir.

Aşılar

Aşılar bu sendrom için bir tetikleyici olabilse de, aşıların koruduğu hastalıkların riskleri çok daha büyüktür. Aşı kararınızı doktorunuzla bireysel olarak değerlendirin.

Tarama programları

Bu hastalık için bir tarama programı yoktur.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Kas erimesi (atrofi) ilerleyebilir ve kalıcı güçsüzlük gelişebilir.
• Omuz ekleminde donuk omuz (hareket kısıtlılığı) oluşabilir.
• Uzun süreli sinir ağrısı (kronik ağrı) devam edebilir.

Uzun vadeli görünüm

Büyük çoğunlukta iyileşme görülür. İlk iyileşme belirtileri genellikle 6-12 ay içinde başlar. %80-90 hasta 2-3 yıl içinde işlevsel olarak günlük yaşamına döner. Tam güç geri kazanımı her zaman mümkün olmasa da çoğu kişi hayatına devam edebilir. Erken fizik tedavi ile sonuçlar daha iyidir.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.