Tükürük Bezi İltihabı (Siyaladenit)

Genel Bakış

Tükürük bezlerinin iltihaplanmasıdır. Tükürük bezleri ağızda tükürük üretir; bu bezler şişebilir, ağrı yapabilir.

Evet, özellikle yetişkinlerde görülen bir durumdur; ancak çoğu kolayca tedavi edilir.

Her yaşta görülebilir; ancak bağışıklık sistemi zayıf olanlar, kronik hastalığı olanlar ve ağız kuruluğu yaşayanlar daha yatkındır.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Yüz veya boyunda şişlik
• Şişen bölgede ağrı ve hassasiyet
• Ağız kuruluğu
• Ağrılı yutma
• Ateş
• Yemek yerken artan ağrı

Çocuklarda belirtiler

• Ateş
• Ağız içinde şişlik
• Huzursuzluk
• Yutma güçlüğü

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Daha az belirgin ağrı
• Ağız kuruluğu
• Yemek yerken zorlanma
• Genel halsizlik

Nedenler

Ana nedenler

• Bakteriyel enfeksiyon
• Viral enfeksiyon (örneğin kabakulak)
• Tükürük kanalında taş tıkanıklığı
• Ağız kuruluğu ve dehidrasyon

Risk faktörleri

• Yetersiz su tüketimi
• Ağız kuruluğu yapan ilaçlar
• Radyasyon tedavisi görmüş olmak
• Bağışıklık sisteminin zayıf olması
• Sjögren sendromu gibi kronik hastalıklar

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Ateş ve ağrıyla birlikte şişlik varsa
• Şişlik tekrarlıyorsa
• Yutma veya nefes alma sorunu yaşıyorsanız

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Birkaç gündür süren hafif şişlik
• Yemek yerken ağrı
• Rahatsız edici ağız kuruluğu

Tanı

Doktor belirtilerinizi dinler, fizik muayene yapar ve şişliğin yerine bakar. Gerekirse kan testi veya görüntüleme isteyebilir.

Yapılabilecek testler

• Fizik muayene
• Kan testleri
• Ultrasonografi
• Bilgisayarlı tomografi veya MR (gerektiğinde)

Randevunuzda neler beklenir

Muayene genellikle ağrısız ve kısa sürer. Gerekirse tükürük akışı değerlendirilebilir.

Tedavi

Tedavi altta yatan nedene göre düzenlenir. Çoğu hasta evde bakım ve hekimin önereceği destekle iyileşir.

Evde kişisel bakım

• Bol su içmek
• Sıcak kompres uygulamak
• Doktor önerisiyle limonlu içecekler veya ekşi gıdalarla tükürük akışını uyarmak
• Dinlenmek
• Sigara ve alkolden kaçınmak

Tıbbi tedaviler

Doktorunuz size uygun antibiyotik veya ağrı kesici önerebilir. İlaçlar mutlaka reçete ile kullanılmalıdır. Tükürük akışını artıran ilaçlar da bazen verilebilir.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Eğer tükürük kanalında taş varsa ve tedaviyle düşmezse, taşın çıkarılması veya bezin drenajı için küçük bir cerrahi işlem gerekebilir.

Bu durumla yaşamak

Bol su için, ağız hijyenine dikkat edin, doktorunuza danışarak şekersiz sakız çiğneyerek tükürük akışını destekleyebilirsiniz.

Yaşam tarzı ipuçları

• Düzenli su içme alışkanlığı edinmek
• Ağız bakımına özen göstermek
• Kronik hastalığınız varsa düzenli hekim takibini sürdürmek

Diyet ve egzersiz

Sağlıklı ve dengeli beslenme genel bağışıklığı destekler. Aşırı şekerli ve asitli içeceklerden kaçının. Düzenli egzersiz bağışıklık sistemini güçlendirir.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Kronik ve tekrarlayan ağrı, günlük yaşamı etkileyebilir. Kaygı veya moral bozukluğu yaşıyorsanız bunu doktorunuzla paylaşın.

Önleme

Tamamen önlemek mümkün olmasa da yeterli su içmek ve ağız hijyenine dikkat etmek riski azaltır. Kabakulak aşısı viral nedenli tükürük bezi iltihabının bazı türlerini önleyebilir.

Aşılar

Kabakulak aşısı (KKK / MMR) rutin aşı takviminde yer alır; bu, virüslerin neden olduğu siyaladenite karşı koruma sağlar.

Tarama programları

Sialadenit için rutin bir tarama önerilmez. Belirti yaşayanların erken hekime başvurması yeterlidir.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Apse (irin birikmesi) oluşumu
• Enfeksiyonun çevre dokulara veya kana yayılması
• Kronik iltihaplanma ve bezde kalıcı hasar
• Tükürük kanalında daralma veya taş oluşumu

Uzun vadeli görünüm

Erken tedavi ile iyileşme oranı çok yüksektir. Çoğu kişi birkaç gün içinde rahatlar. Cerrahi gerektiren durumlarda da sonuçlar genellikle başarılıdır.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.