Enterosel (İnce Bağırsak Sarkması)
Uluslararası klinik kılavuzlara dayanmaktadır
Genel Bakış
Enterosel, kadınlarda pelvik taban kaslarının zayıflaması sonucu ince bağırsağın vajen (hazne) duvarına doğru itilmesiyle oluşan bir pelvik organ sarkması türüdür. Bu durumda vajen içinde şişlik, baskı ve dolgunluk hissi oluşabilir.
Önemli bilgiler
- Enterosel, çoğunlukla pelvik taban kaslarının hasar görmesi nedeniyle ortaya çıkar.
- Belirtileri kişiden kişiye değişir; bazı kadınlar hiç belirti hissetmeyebilir.
- Tedavi edilmediğinde yaşam kalitesini etkileyebilir ancak çoğu zaman cerrahi olmayan yöntemlerle kontrol altına alınabilir.
- Doğum, menopoz, kronik öksürük ve ağır kaldırma riski artıran başlıca faktörlerdir.
Enterosel, pelvik organ sarkmaları arasında daha az görülür ama özellikle doğum yapmış kadınlarda ve menopoz sonrası dönemde rastlanan bir durumdur.
Enterosel genellikle kadınları etkiler. Özellikle normal doğum yapmış olanlar, birden fazla doğum yapanlar, daha önce pelvik cerrahi geçirenler ve ileri yaştaki kadınlarda daha sık görülür.
Belirtiler
- Şiddetli ani karın ağrısı
- Bağırsak hareketi yapamama veya gaz çıkaramama
- Yüksek ateş
- Bulantı ve kusma
- Vajenden ani ve yoğun kanama
- Bu belirtilerden birini yaşıyorsanız vakit kaybetmeden 112'yi arayın veya en yakın acil servese başvurun.
- ⚠Vajenden yeni çıkan ve geçmeyen ağrılı şişlik
- ⚠İdrar ya da dışkı yaparken şiddetli ağrı
- ⚠Vajinal kanama veya lekelenme
Yaygın belirtiler
- Vajende ağırlık, dolgunluk veya basınç hissi
- Vajende ele gelen şişlik ya da yumru
- Bel ve kasık ağrısı
- Kabızlık veya bağırsak hareketlerini yapmakta zorlanma
- Cinsel ilişki sırasında ağrı
- Ayakta durma veya ağır kaldırma ile artan pelvik baskı
Yaşlı yetişkinlerde belirtiler
- Vajende belirgin şişlik hissi
- İdrar veya dışkı kaçırma
- Bağırsak hareketlerini tamamlayamama hissi
- Günlük aktivitelerde artan pelvik baskı ve rahatsızlık
Nedenler
Ana nedenler
- Pelvik taban kaslarının doğum sırasında gerilmesi veya hasar görmesi
- Menopoz ile birlikte östrojen azalması ve dokuların zayıflaması
- Kronik öksürük, ağır kaldırma veya ıkınma ile karın içi basıncın artması
- Bağ dokusu zayıflığı
Risk faktörleri
- Birden fazla normal doğum yapmış olmak
- Vajinal doğum (özellikle uzun süren veya müdahaleli doğum)
- Histerektomi (rahmin cerrahi olarak alınması) geçirmiş olmak
- İleri yaş ve menopoz sonrası durum
- Obezite
- Kronik kabızlık ve sürekli ıkınma
Ne zaman doktora görünmeli
Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:
- Şiddetli pelvik veya karın ağrısı yaşıyorsanız
- Vajenden ani kanama veya şiddetli bir şişlik fark ederseniz
- Bağırsak hareketi yapamıyor veya idrar yapamıyorsanız
Şu durumlarda rutin randevu alın:
- Vajende sürekli baskı veya dolgunluk hissediyorsanız
- Vajende ele gelen bir yumru veya sarkma hissi varsa
- İdrar veya dışkı kaçırma sorununuz varsa
- Cinsel ilişki sırasında ağrı yaşıyorsanız
Tanı
Doktorunuz semptomlarınızı dinleyecek ve pelvik muayene yapacaktır. Muayene sırasında sizden ıkınmanız veya öksürmeniz istenebilir; böylece sarkma miktarı değerlendirilir.
Yapılabilecek testler
- Pelvik muayene
- Gerekirse manyetik rezonans görüntüleme (MR)
- Ultrason
- Defekografi (bağırsak hareketi sırasında röntgen ile değerlendirme)
Randevunuzda neler beklenir
Muayeneniz genellikle ağrısızdır. Doktorunuz vajen içinde ve çevresinde değerlendirme yapacak, sarkmanın tipini ve derecesini belirleyecektir. Tanı sonrasında size uygun tedavi seçenekleri hakkında bilgi verilecektir.
Tedavi
Tedavi; sarkmanın derecesine, semptomlara, yaşınıza ve gelecekte çocuk sahibi olma isteğinize göre planlanır. Tedavide öncelikle cerrahi olmayan yöntemler denenir, yeterli olmazsa cerrahi seçenekler değerlendirilir.
Evde kişisel bakım
- Pelvik taban egzersizleri (Kegel egzersizleri) yapmak
- Ağır kaldırmaktan kaçınmak
- Kabızlığı önlemek için lifli besinler tüketmek
- Sağlıklı kiloyu korumak
- Doktor önerisiyle peser (vajen içine yerleştirilen destek halkası) kullanımını değerlendirmek
Tıbbi tedaviler
Pelvik taban fizyoterapisi, peser (vajen destek halkası) gibi cerrahi olmayan tedaviler ilk seçenek olabilir. Doktorunuz, menopoz sonrası dokularda incelme varsa östrojen içeren lokal kremler önerebilir. Tüm tedavi seçeneklerini doktorunuzla görüşmeniz önemlidir.
Ameliyat ne zaman düşünülür?
Sarkma belirtileri yaşam kalitesini ciddi şekilde etkiliyorsa, şiddetli ağrı veya bağırsak tıkanıklığı riski varsa, cerrahi onarım düşünülebilir. Cerrahi kararı doktorunuz tarafından durumunuza göre verilir.
Bu durumla yaşamak
Günlük hayatınızda pelvik baskıyı artıracak hareketlerden kaçının. Düzenli olarak doktor kontrolüne gidin ve egzersizlerinizi ihmal etmeyin.
Yaşam tarzı ipuçları
- Düzenli pelvik taban egzersizleri yapın
- Sigara içmeyin, kronik öksürük kaynağını azaltın
- Ağır yük durumlarında doğru kaldırma tekniklerini kullanın
- Uzun süre ayakta kalmaktan kaçının
Diyet ve egzersiz
Lif açısından zengin bir beslenme (sebze, meyve, tam tahıllar) kabızlığı önlemeye yardımcı olur. Günde en az 8-10 bardak su içmek ve düzenli yürüyüş yapmak da sağlığınızı destekler.
Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli
Pelvik organ sarkması, beden algısını ve özgüveni etkileyebilir. Cinsel yaşamda zorluklar, kaygı ve utanç duyguları yaşamanız normaldir. Bu duyguları sağlık ekibinizle ve partnerinizle paylaşmak önemlidir.
Önleme
Enteroseli tamamen önlemek her zaman mümkün olmasa da risk faktörlerini azaltmak pelvik taban sağlığını korumaya yardımcı olabilir.
Tarama programları
Düzenli kadın doğum muayeneleriniz sırasında doktorunuz pelvik taban sağlığınızı değerlendirebilir. Herhangi bir belirti olmasa bile yıllık kontrollerinizi aksatmayın.
Komplikasyonlar
Tedavi edilmezse
- Sarkmanın zamanla ilerlemesi ve belirtilerin şiddetlenmesi
- Mesanede idrar birikmesi veya idrar yolu enfeksiyonları
- Nadir de olsa bağırsak tıkanıklığı veya fıtığın sıkışması
- Vajen duvarında yaralar ve tahriş
Uzun vadeli görünüm
Enterosel tedavi edilebilir bir durumdur. Hem cerrahi olmayan yöntemler hem de cerrahi müdahaleler ile yaşam kalitesi önemli ölçüde artırılabilir. Erken tanı ve doğru tedavi planı ile çoğu kadın günlük aktivitelerine rahatça dönebilir.
Destek bul
Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.
Bilgileri her zaman doktorunuzla doğrulayın
Sağlık kılavuzları ülkeye ve bölgeye göre değişir. Bu makaledeki bilgiler uluslararası klinik kılavuzlara dayanmaktadır ancak ülkenizdeki özel kılavuzları, ilaçları veya uygulamaları yansıtmayabilir. Sağlık endişelerinizi her zaman kendi doktorunuz veya sağlık hizmeti sağlayıcınızla görüşün ve yerel ulusal sağlık kılavuzlarına başvurun.
Önemli uyarı Bu bilgiler yalnızca eğitim amaçlıdır. Profesyonel tıbbi tavsiye, tanı veya tedavinin yerini tutmaz. Kendi durumunuzla ilgili mutlaka kalifiye bir sağlık uzmanına danışın. Tıbbi bir acil durum yaşıyorsanız derhal yerel acil servisinizi arayın.
İlgili durumlar
Kaynaklar ve rehberlik
Bu makale eğitim amaçlıdır ve mümkün olduğunda tanınmış sağlık bilgisi ve klinik rehberlik kaynaklarına dayanır. Konuya göre belirli kaynak bağlantıları değişebilir.
Son güncelleme: 31 Temmuz 2026
Eğitim notu: Bu bilgiler yalnızca eğitim amaçlıdır ve tanı değildir.
Lisanslı bir sağlık uzmanının tavsiyesini desteklemek için kullanın; yerine geçmez.
Belirtiler şiddetliyse, kötüleşiyorsa veya acilse yerel acil numarayı arayın veya acil bakım alın.