Kadınlarda Kalp ve Damar Hastalıkları

Genel Bakış

Kalp ve damar hastalıkları, kalbi ve kan damarlarını etkileyen bir grup hastalıktır. En sık görülen türü, kalbe kan taşıyan damarların tıkanması veya daralması sonucu oluşan koroner arter hastalığıdır. Kadınlarda belirtiler bazen erkeklerden farklı olabilir ve göz ardı edilebilir.

Evet, kalp ve damar hastalıkları kadınlarda oldukça yaygındır. Yaş ilerledikçe ve özellikle menopoz sonrası dönemde görülme sıklığı artar.

Kalp damar hastalıkları her yaştan kadını etkileyebilir. Ancak 60 yaş üstü kadınlarda, ailesinde erken kalp hastalığı olanlarda, şeker hastalığı, yüksek tansiyon, yüksek kolesterol ve sigara kullanan kadınlarda risk daha yüksektir.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Göğüste ağrı, sıkışma veya baskı hissi
• Nefes darlığı
• Olağandışı ve aşırı yorgunluk
• Mide bulantısı veya hazımsızlık hissi
• Sırt, boyun, çene veya kola yayılan ağrı
• Soğuk terleme

Nedenler

Risk faktörleri

• Sigara içmek
• Yüksek tansiyon
• Yüksek kolesterol
• Şeker hastalığı (diyabet)
• Fazla kilolu veya obez olmak
• Ailede erken yaşta kalp hastalığı öyküsü
• Hareketsiz yaşam
• Sağlıksız beslenme düzeni
• Uzun süreli stres
• Menopoz sonrası dönem

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Eforla veya istirahatte ortaya çıkan göğüs ağrısı
• Nefes darlığındaki artış
• Çarpıntı hissi
• Bacaklarda ani gelişen şişlik veya ağrı

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Risk faktörleriniz varsa (tansiyon, şeker, kolesterol, sigara vb.) yılda en az bir kez genel kontrol yaptırın
• Ailenizde erken yaşta kalp hastalığı varsa doktorunuza düzenli görünün
• Belirtileriniz olmasa bile doktorunuzun önerdiği tarama testlerini aksatmayın

Tanı

Doktorunuz önce tıbbi öykünüzü alır, ailenizde kalp hastalığı olup olmadığını ve yaşam tarzı alışkanlıklarınızı öğrenir. Ardından kalp atışlarınızı dinler, tansiyonunuzu ölçer ve gerekli testleri ister. Kesin tanı için kardiyoloji bölümüne yönlendirilmeniz gerekebilir.

Yapılabilecek testler

• Elektrokardiyogram (EKG): Kalbin elektriksel aktivitesini kaydeder.
• Efor testi (stres testi): Kalbinizin egzersiz sırasında nasıl çalıştığını değerlendirir.
• Ekokardiyografi: Ses dalgalarıyla kalbin yapısını ve hareketini görüntüler.
• Kan testleri: Kolesterol, kan şekeri ve bazı kalp enzimlerinin ölçümü.
• Holter (24 saat ritim takibi): Bir gün boyunca kalp ritminizi kaydeder.
• Koroner anjiyografi veya kalp tomografisi: Damarlardaki tıkanıklıkları doğrudan görüntülemek için yapılabilecek özel testlerdir.

Randevunuzda neler beklenir

Testlerin çoğu ağrısızdır ve günlük hayatınıza devam edebilirsiniz. Anjiyografi gibi bazı işlemler hastanede yatış gerektirebilir. Doktorunuz işlem öncesi sizi bilgilendirecek ve nasıl hazırlanmanız gerektiğini anlatacaktır.

Tedavi

Kalp damar hastalığının tedavisi, hastalığın türüne ve şiddetine göre kişiye özel planlanır. Tedavinin amacı belirtileri hafifletmek, hastalığın ilerlemesini yavaşlatmak ve kalp krizi gibi ciddi olayları önlemektir. Tedavi genellikle yaşam tarzı değişiklikleri, ilaçlar ve gerekirse girişimsel işlemleri bir arada içerir.

Evde kişisel bakım

• Sigara ve alkolden uzak durun
• Doktorunuzun önerdiği fiziksel aktiviteyi düzenli yapın
• Tuz, şeker ve işlenmiş gıdaları azaltın
• İdeal kilonuzu koruyun
• Stresi yönetmeyi öğrenin ve uyku düzeninize dikkat edin
• Doktorunuzun verdiği ilaçları düzenli kullanın, kontrolleri aksatmayın

Tıbbi tedaviler

Doktorunuz tansiyonunuzu dengelemek, kolesterolünüzü düşürmek, kan şekerinizi kontrol altına almak veya kanınızın pıhtılaşmasını önlemek için bazı ilaçlar önerebilir. Hangi ilacın kullanılacağına ve dozuna yalnızca doktorunuz karar verir. İlaçların düzenli ve önerilen şekilde kullanılması çok önemlidir. Kendi başınıza ilaç başlamayın veya bırakmayın.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Bazı durumlarda tıkanmış damarı açmak için balonla genişletme (anjiyoplasti) veya baypas cerrahisi gibi işlemler gerekebilir. Bu karar kardiyolog ve kalp cerrahı tarafından birlikte verilir. Hangi yöntemin uygun olduğu hastanın genel sağlık durumuna ve damar tıkanıklığının yaygınlığına bağlıdır.

Bu durumla yaşamak

Kalp damar hastalığıyla yaşarken ilaçlarınızı düzenli kullanmak, sağlıklı yaşam alışkanlıklarını sürdürmek ve doktor kontrollerinizi aksatmamak gerekir. Gün içinde dinlenmeye zaman ayırın, kendinizi çok fazla yormayın ve vücudunuzun sinyallerine dikkat edin.

Yaşam tarzı ipuçları

• Günde en az 7-8 saat uyumaya çalışın
• Stresli durumlardan uzak durun, nefes egzersizleri veya meditasyon deneyin
• Sosyal bağlarınızı koruyun, sevdiklerinizle vakit geçirin
• Sigara içilen ortamlardan kaçının
• Ağır kaldırma ve ani zorlayıcı aktivitelerden kaçının
• Doktorunuzun önerdiği egzersiz programını uygulayın

Diyet ve egzersiz

Kalp dostu beslenme için sebze, meyve, tam tahıl, balık, kuru baklagil ve zeytinyağına öncelik verin. Tuz, şeker, kızartmalar ve işlenmiş gıdaları sınırlandırın. Haftanın çoğu günü 30 dakikalık orta tempolu yürüyüş, yüzme veya bisiklet sürmek kalp sağlığınızı güçlendirir. Yeni bir egzersiz programına başlamadan önce mutlaka doktorunuza danışın.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Kalp hastalığı teşhisi kaygı, korku, üzüntü ve hatta depresyona neden olabilir. Bu duygularınızı bastırmak yerine ailenizle ve arkadaşlarınızla paylaşın. Gerekirse bir psikolog veya psikiyatrdan destek almak kalp sağlığınızı da olumlu etkileyebilir.

Önleme

Kalp damar hastalıklarını tamamen önlemek her zaman mümkün olmasa da, çoğu durumda sağlıklı yaşam tarzı seçimleriyle risk önemli ölçüde azaltılabilir. Sigara içmemek, dengeli beslenmek, düzenli egzersiz yapmak ve doktor kontrollerine gitmek en etkili önlemlerdir.

Aşılar

Grip ve zatürre gibi enfeksiyonlar kalp sağlığı üzerinde olumsuz etkiler yaratabilir. Bu nedenle doktorunuz grip ve zatürre aşılarını önerebilir. Hangi aşıların sizin için uygun olduğunu doktorunuzla konuşun.

Tarama programları

Düzenli tansiyon ölçümü, kan şekeri ve kolesterol kontrolü erken teşhis için çok önemlidir. Doktorunuz risk durumunuza göre bu testleri ne sıklıkta yaptırmanız gerektiğini belirleyecektir.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Kalp krizi
• Kalp yetmezliği
• İnme (felç)
• Kalp ritim bozuklukları (aritmi)
• Bacak damarlarında tıkanma ve doku kaybı
• Böbrek hasarı

Uzun vadeli görünüm

Doğru tedavi ve sağlıklı yaşam alışkanlıkları ile kalp damar hastalığı olan kadınlar uzun ve kaliteli bir yaşam sürebilir. Erken teşhis, hastalığın seyrini olumlu yönde değiştirir. Kendinizi yalnız hissetmeyin; doktorunuzun önerilerine uyarak kalbinize iyi bakabilirsiniz.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.