Arpacık (Göz Kapağı Enfeksiyonu)
Uluslararası klinik kılavuzlara dayanmaktadır
Genel Bakış
Arpacık, göz kapağının kenarında bulunan küçük yağ bezlerinin enfeksiyon kapmasıyla oluşan, ağrılı ve kızarık bir şişliktir. Genellikle zararsızdır ve kendi kendine iyileşir.
Önemli bilgiler
- Arpacık, göz kapağındaki yağ bezlerinin tıkanması ve enfekte olması sonucu ortaya çıkar.
- Çoğu arpacık birkaç gün içinde kendiliğinden iyileşir.
- Arpacığı sıkmak veya patlatmak enfeksiyonu yayabilir, bu nedenle dokunulmamalıdır.
Evet, arpacık çok sık görülen bir göz rahatsızlığıdır. Her yaştan insanı etkileyebilir.
Genellikle çocuklarda ve genç erişkinlerde daha sık görülür. Göz makyajı yapan kişilerde ve kontakt lens kullananlarda da daha yaygındır.
Belirtiler
- 112'yi arayın: Göz kapağında hızla yayılan şişlik, kızarıklık ve ağrı
- 112'yi arayın: Görme kaybı veya çift görme
- 112'yi arayın: Yüksek ateşle birlikte şiddetli göz ağrısı
- ⚠Arpacık 2-3 gün içinde iyileşme göstermiyorsa veya büyüyorsa aynı gün doktora görünün.
- ⚠Göz kapağında şiddetli ağrı veya gözde akıntı varsa aynı gün sağlık kuruluşuna başvurun.
- ⚠Kontakt lens kullanıyorsanız ve arpacık oluştuysa, lens kullanımını bırakıp doktorunuza danışın.
Yaygın belirtiler
- Göz kapağında kızarık, ağrılı bir şişlik
- Şişliğin ucunda küçük bir sarı-beyaz nokta (irin toplanması)
- Göz kapağında hassasiyet ve yanma hissi
- Gözde sulanma ve hafif batma
- Işığa karşı hafif hassasiyet
Çocuklarda belirtiler
- Çocuklarda arpacık sık görülür ve göz kapağı belirgin şekilde şişebilir.
- Çocuklar gözlerini ovuşturabilir, bu da tahrişi artırabilir.
Yaşlı yetişkinlerde belirtiler
- Yaşlılarda göz kapağı dokuları daha hassas olduğu için şişlik ve ağrı daha belirgin olabilir.
- İyileşme biraz daha uzun sürebilir.
Nedenler
Ana nedenler
- Göz kapağındaki yağ bezlerinin ağızlarının tıkanması
- Staphylococcus adlı bakterinin bu tıkanmış bezlere yerleşerek enfeksiyon yapması
- Kirli ellerle gözleri ovuşturmak
Risk faktörleri
- Göz makyajı ile uyumak
- Bayat veya başkalarıyla paylaşılan kozmetik ürünlerini kullanmak
- Kontakt lens hijyenine dikkat etmemek
- Göz kapağı iltihabı (blefarit) olmak
- Stres, yorgunluk ve düşük bağışıklık
Ne zaman doktora görünmeli
Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:
- Arpacık bir haftadan uzun sürerse veya büyümeye devam ederse
- Göz kapağının tamamı kızarır ve şişerse
- Gözde akıntı, bulanık görme veya ışığa aşırı hassasiyet gelişirse
- Arpacık nedeniyle gözünüzü tam kapatamıyorsanız
Şu durumlarda rutin randevu alın:
- Arpacık sık sık tekrarlıyorsa
- Diyabet gibi kronik bir hastalığınız varsa
- Göz makyajına bağlı tahrişler yaşıyorsanız
Tanı
Doktor, göz kapağınızı ve göz çevrenizi muayene ederek arpacığı teşhis eder. Genellikle herhangi bir test yapılması gerekmez.
Yapılabilecek testler
- Muayene ile tanı genellikle yeterlidir
- Gerekirse doktor, göz kapağından sürüntü alıp enfeksiyon etkenini inceleyebilir
Randevunuzda neler beklenir
Muayene hızlı ve ağrısızdır. Doktor, göz kapağınıza hafifçe dokunarak şişliği kontrol eder ve size ne yapmanız gerektiğini anlatır.
Tedavi
Arpacık çoğu zaman evde uygulanan bakımla iyileşir. Amaç, bezenin kendiliğinden boşalmasını sağlamak ve enfeksiyonu kontrol etmektir.
Evde kişisel bakım
- Günde 3-4 kez, temiz bir bezi ılık suyla ıslatıp göz kapağınıza 10-15 dakika hafifçe bastırarak sıcak kompres uygulayın.
- Arpacağı asla sıkmayın, patlatmayın veya iğneyle açmayın.
- Ellerinizi sık sık yıkayın ve gözlerinize dokunmaktan kaçının.
- İyileşene kadar göz makyajı yapmayın ve kontakt lens kullanmayın.
Tıbbi tedaviler
Doktorunuz, enfeksiyonun derecesine göre antibiyotikli göz merhemi ya da göz damlası önerebilir. Ağır durumlarda ağızdan antibiyotik tedavisi gerekebilir. İlaçları mutlaka doktorunuzun tarif ettiği şekilde kullanın.
Ameliyat ne zaman düşünülür?
Çok nadir durumlarda, arpacık kendiliğinden boşalmazsa doktor göz kapağındaki birikimi boşaltmak için küçük bir işlem yapabilir. Bu işlem genellikle muayenehanede lokal uyuşturmayla yapılır.
Bu durumla yaşamak
Arpacık sırasında göz kapağınızı ovalamayın. Sıcak kompres uygulamak ağrıyı hafifletir ve iyileşmeyi hızlandırır. İyileşene kadar göz kapağınızı dinlendirin.
Yaşam tarzı ipuçları
- Kişisel havlularınızı ayrı kullanın ve sık sık yıkayın.
- Yastık kılıfınızı sık değiştirin.
- Makyaj fırçalarını düzenli temizleyin ve 3 ayda bir yenileyin.
- Ellerinizi temiz tutun.
Diyet ve egzersiz
Özel bir diyet gerekmez. Bol su içmek ve dengeli beslenmek vücudunuzun enfeksiyonla savaşmasına yardımcı olur. Egzersiz yapabilirsiniz, ancak göz çevresine ter kaçmamasına dikkat edin.
Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli
Arpacık görünümü nedeniyle rahatsızlık verebilir ve bu durum moralinizi bozabilir. Ancak çoğu arpacık kısa sürede iyileşir; geçici bir rahatsızlık olduğunu hatırlayın.
Önleme
Arpacığı tamamen önlemek her zaman mümkün değildir, ancak göz hijyenine dikkat ederek riski büyük ölçüde azaltabilirsiniz. Ellerinizi temiz tutmak ve makyaj malzemelerinizi paylaşmamak en önemli önlemlerdir.
Komplikasyonlar
Tedavi edilmezse
- Nadiren enfeksiyon göz çevresindeki dokulara yayılabilir ve ciddi bir göz kapağı enfeksiyonuna dönüşebilir.
- Tekrarlayan arpacıklar, göz kapağında şalazyon adı verilen sert ve iyileşmeyen bir yumruya yol açabilir.
Uzun vadeli görünüm
Arpacık, doğru bakımla çoğunlukla bir hafta içinde iyileşir. Görme kaybı gibi kalıcı hasar çok nadirdir. Düzenli olarak tekrarlıyorsa doktorunuz yardımcı olabilir.
Destek bul
Yerel kuruluşlar
- T.C. Sağlık Bakanlığı ↗ · Türkiye
Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.
Bilgileri her zaman doktorunuzla doğrulayın
Sağlık kılavuzları ülkeye ve bölgeye göre değişir. Bu makaledeki bilgiler uluslararası klinik kılavuzlara dayanmaktadır ancak ülkenizdeki özel kılavuzları, ilaçları veya uygulamaları yansıtmayabilir. Sağlık endişelerinizi her zaman kendi doktorunuz veya sağlık hizmeti sağlayıcınızla görüşün ve yerel ulusal sağlık kılavuzlarına başvurun.
Önemli uyarı Bu bilgiler yalnızca eğitim amaçlıdır. Profesyonel tıbbi tavsiye, tanı veya tedavinin yerini tutmaz. Kendi durumunuzla ilgili mutlaka kalifiye bir sağlık uzmanına danışın. Tıbbi bir acil durum yaşıyorsanız derhal yerel acil servisinizi arayın.
İlgili durumlar
Kaynaklar ve rehberlik
Bu makale eğitim amaçlıdır ve mümkün olduğunda tanınmış sağlık bilgisi ve klinik rehberlik kaynaklarına dayanır. Konuya göre belirli kaynak bağlantıları değişebilir.
Son güncelleme: 1 Ağustos 2026
Eğitim notu: Bu bilgiler yalnızca eğitim amaçlıdır ve tanı değildir.
Lisanslı bir sağlık uzmanının tavsiyesini desteklemek için kullanın; yerine geçmez.
Belirtiler şiddetliyse, kötüleşiyorsa veya acilse yerel acil numarayı arayın veya acil bakım alın.