Keratosis Pilaris (Tavuk Derisi Görünümü)

Genel Bakış

Keratosis pilaris, cildin üst tabakasındaki kıl foliküllerinin (kıl köklerinin) keratin adlı bir proteinle tıkanması sonucu oluşan, zararsız bir cilt durumudur. Genellikle üst kollarda, uyluklarda ve bazen yanaklarda küçük, pürüzlü, tüy dikeni görünümünde kabarcıklara yol açar. Halk arasında 'tavuk derisi' olarak da bilinir.

Evet, oldukça yaygındır. Her 100 kişiden yaklaşık 40'ında görülebilir ve dünyada en sık rastlanan cilt rahatsızlıklarından biridir.

Keratosis pilaris her yaşta görülebilir, ancak en sık çocukluk ve ergenlik döneminde ortaya çıkar. Cilt kuruluğu olanlarda, egzama veya astım gibi atopik rahatsızlıkları bulunanlarda daha yaygındır. Kadınlarda ve erkeklerde eşit oranda görülür.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Kolların üst dış kısmında, uyluklarda veya kalçada küçük, kırmızı ya da ten renginde kabarcıklar
• Pürüzlü, zımpara kağıdı hissi veren cilt
• Soğuk havalarda veya cilt kuruduğunda belirtilerin artması
• Bazen hafif kaşıntı veya gerginlik hissi

Çocuklarda belirtiler

• Genellikle yanaklarda kızarıklık ve pürüzler
• Ergenlikle birlikte kollarda ve uyluklarda belirginleşme
• Çocuklarda kaşıntı nadirdir; daha çok görsel belirtiler ön plandadır

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Yaşla birlikte belirtiler genellikle azalır veya kaybolur
• Cilt kuruluğuna bağlı pürüzler devam edebilir
• Yaşlılıkta yeni başlayan yaygın pürüzler başka bir cilt hastalığının işareti olabilir, bu yüzden değerlendirme önemlidir

Nedenler

Ana nedenler

• Kıl folikülü ağzının keratin ile tıkanması
• Genetik yatkınlık (ailede de görülmesi)
• Cilt kuruluğu
• Aşırı keratin üretimi

Risk faktörleri

• Egzama, astım veya saman nezlesi gibi atopik hastalıklar
• Kuru cilt yapısı
• Soğuk ve kuru iklimlerde yaşamak
• Ailede keratosis pilaris öyküsü

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Pürüzlerin olduğu bölgede ağrı, kızarıklık, sıcaklık veya akıntı olursa
• Şiddetli kaşıntı uykuyu veya günlük yaşamı etkiliyorsa
• Döküntü hızla yayılıyorsa

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Pürüzler görünüm nedeniyle sizi rahatsız ediyorsa
• Teşhisin ne olduğundan emin olmak istiyorsanız
• Cilt bakım ürünleri işe yaramıyorsa

Tanı

Doktor genellikle cildi görsel olarak inceleyerek teşhis koyar. Pürüzlerin yerleşimi, görünümü ve kişinin öyküsü tanı için çoğunlukla yeterlidir.

Yapılabilecek testler

• Genellikle ek test gerekmez
• Şüpheli durumlarda cilt biyopsisi (çok küçük bir cilt örneği alınarak laboratuarda incelenmesi) yapılabilir

Randevunuzda neler beklenir

Doktorunuz cildinizi muayene edecek, belirtilerin ne zaman başladığını ve ailenizde benzer bir durum olup olmadığını soracaktır. Tanı çoğunlukla muayene sırasında netleşir.

Tedavi

Keratosis pilaris tamamen ortadan kaldırılamasa da belirtiler iyi bir cilt bakımı ile kontrol altına alınabilir. Tedavi, pürüzleri yumuşatmayı, cildin nem dengesini sağlamayı ve kıl foliküllerinin tıkanmasını azaltmayı amaçlar.

Evde kişisel bakım

• Düzenli olarak kokusuz, yoğun nemlendirici kremler kullanmak (özellikle banyodan hemen sonra)
• Ilık su ile duş almak ve çok sıcak sudan kaçınmak
• Cildi sert ovalamak yerine yumuşak bir havluyla nazikçe kurulamak
• Haftada birkaç kez yumuşak bir bezle hafifçe fırçalamak veya peeling yapmak
• Bol pamuklu giysiler giymek ve sıkı lastikli elbiselerden kaçınmak

Tıbbi tedaviler

Doktorunuz cildin pürüzlerini yumuşatmaya yardımcı olacak bazı nemlendirici veya soyucu kremler önerebilir. Bu kremlerin içinde cildin üst tabakasını yumuşatan maddeler bulunabilir. İlaçlı kremleri doktor önerisi olmadan kullanmamanız önemlidir.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Keratosis pilaris için cerrahi bir işlem gerekmez.

Bu durumla yaşamak

Keratosis pilaris ile yaşamak çoğunlukla cilt bakımına dikkat etmekten geçer. Pürüzler tamamen kaybolmasa da düzenli nemlendirme ile görünümü belirgin şekilde azalabilir. Soğuk havalarda ve kışın belirtiler artabilir, bu dönemlerde cilt bakımını ihmal etmemek önemlidir.

Yaşam tarzı ipuçları

• Duş süresini kısa tutun
• Hassas ciltler için üretilmiş sabun veya temizleyiciler kullanın
• Nemlendiriciyi her gün düzenli olarak sürün
• Cildi kaşımaktan kaçının

Diyet ve egzersiz

Özel bir diyet veya egzersiz programı keratosis pilaris'i doğrudan etkilemez. Ancak genel sağlıklı beslenme, cildin nem dengesine katkıda bulunabilir. Bol su içmek ve sebze-meyve ağırlıklı beslenmek cildin genel görünümünü destekler.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Belirtiler görünür bölgelerde olduğunda kişide utangaçlık veya özgüven sorunlarına yol açabilir. Bu duygular normaldir; ancak bu durumun zararsız olduğunu bilmek ve gerektiğinde güvendiğiniz kişilerle konuşmak rahatlatıcı olabilir.

Önleme

Keratosis pilaris tamamen önlenemez çünkü genetik bir yatkınlıkla ilişkilidir. Ancak cildi düzenli nemlendirmek ve tahrişten kaçınmak, belirtilerin şiddetini azaltabilir.

Aşılar

Keratosis pilaris için koruyucu bir aşı yoktur.

Tarama programları

Keratosis pilaris için rutin bir tarama testi önerilmez.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Genellikle ciddi bir komplikasyon görülmez
• Çok nadir olarak kaşıma sonucu ciltte çizikler, renk değişikliği veya enfeksiyon gelişebilir
• Kozmetik olarak rahatsızlık hissi ve özgüven kaybı yaşanabilir

Uzun vadeli görünüm

Keratosis pilaris sağlık açısından endişe verici bir durum değildir. Çoğu insanda ergenlik döneminde belirginleşir, ilerleyen yaşlarda azalır ve hatta kaybolabilir. Düzenli cilt bakımı ile kontrol altında tutulması mümkündür. Bu durum ciddi bir hastalığa dönüşmez.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.