Diş Eti Kanaması ve C Vitamini Eksikliği

Genel Bakış

Diş eti kanaması, dişlerinizi fırçalarken ya da diş ipi kullanırken diş etlerinizin kanamasıdır. Çoğu zaman diş eti iltihabı (gingivit) gibi diş eti hastalıklarından kaynaklanır, ancak bazen vücudunuzda yeterince C vitamini bulunmadığında da görülebilir. C vitamini, diş etlerinizin sağlıklı kalmasına yardımcı olan önemli bir besindir.

Evet, diş eti kanaması oldukça yaygın bir şikayettir. Toplumun büyük bir kısmı hayatının bir döneminde diş eti kanaması yaşar. C vitamini eksikliği ise yetersiz beslenme, emilim sorunları veya bazı hastalıklar nedeniyle görülebilir.

Diş eti kanaması herkeste görülebilir. C vitamini eksikliği açısından ise özellikle meyve ve sebzeden fakir beslenenler, sigara içenler, sindirim sorunları yaşayanlar ve ileri yaştaki yetişkinler daha yüksek risk altındadır.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Diş fırçalarken veya diş ipi kullanırken diş etlerinde kanama
• Diş etlerinde kızarıklık, şişlik veya hassasiyet
• Ağızda kötü tat veya sürekli ağız kokusu
• Diş etlerinin dişlerden ayrılması veya diş eti çekilmesi
• C vitamini eksikliğinde ek olarak: kolay morarma, halsizlik, yorgunluk, kuru cilt ve yavaş iyileşen yaralar

Nedenler

Ana nedenler

• Diş eti iltihabı (gingivit): Dişlerde biriken plak adlı yapışkan tabaka diş etlerini tahriş eder ve kanamaya yol açar.
• C vitamini eksikliği: Yeterli C vitamini alınmadığında diş etlerini güçlü tutan bağ dokusu zayıflar; bu da kolay kanamaya neden olur. Ciddi eksiklik 'iskorbüt' adı verilen bir hastalığa yol açabilir.
• Yanlış veya çok sert diş fırçalama tekniği
• Diş ipi veya ara yüz fırçası kullanmaya yeni başlamak (ilk birkaç gün hafif kanama olabilir)
• Hamilelik gibi hormonal değişiklikler
• Bazı ilaçlar (özellikle kan sulandırıcılar) diş eti kanamasını artırabilir
• Sigara içmek diş eti sağlığını bozar ve kanamanın fark edilmesini geciktirebilir

Risk faktörleri

• Meyve ve sebzeden fakir, yetersiz ve dengesiz beslenme
• Sigara ve tütün ürünleri kullanımı
• Düzenli diş hekimi kontrolüne gitmemek
• Şeker hastalığı (diyabet)
• Bağışıklık sistemini zayıflatan hastalıklar
• İleri yaş
• Hamilelik
• Sindirim sistemi hastalıkları nedeniyle besinlerin emiliminde sorun yaşamak

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Diş eti kanamanız şiddetliyse ve uzun süre durmuyorsa
• Diş etlerinizde apse, yüksek ateş veya şiddetli şişlik varsa
• Nefes almakta zorlanıyor veya yoğun kanama yaşıyorsanız vakit kaybetmeden 112'yi arayın veya acil servise başvurun.

Tanı

Diş hekiminiz önce diş etlerinizi ve dişlerinizi muayene eder, kanamanın nereden geldiğini ve diş eti hastalığı belirtisi olup olmadığını değerlendirir. C vitamini eksikliği ihtimaline karşı aile hekiminiz kan testi isteyebilir.

Yapılabilecek testler

• Ağız muayenesi: Diş hekimi diş etlerinin rengini, şişliğini, kanama miktarını ve diş eti ceplerini inceler
• Kan testi: C vitamini düzeyi, tam kan sayımı ve gerekiyorsa diğer vitamin eksiklikleri için yapılan testler
• Diş röntgeni: Altta yatan diş veya kemik problemini değerlendirmek için gerekebilir

Randevunuzda neler beklenir

Muayene genellikle acısızdır. Diş hekiminiz diş etlerine özel bir alet veya diş röntgeni uygulayabilir. Kan testi için aç karnına gitmeniz gerekebilir; doktorunuz size nasıl hazırlanmanız gerektiğini söyleyecektir.

Tedavi

Tedavi, kanamanın nedenine bağlıdır. Diş eti iltihabı söz konusuysa profesyonel diş temizliği ve iyi bir ağız bakımı çoğu zaman yeterlidir. C vitamini eksikliği saptanırsa, eksikliğin telafisi için diyet düzenlemesi ve gerekirse doktor önerisiyle takviye önerilebilir.

Evde kişisel bakım

• Dişlerinizi günde iki kez yumuşak kıllı diş fırçası ile nazikçe fırçalayın.
• Diş ipi kullanın; ilk kullanımda hafif kanama olabileceğini bilin ve birkaç gün içinde azalmasını bekleyin.
• Bol su için ve ağız kuruluğundan kaçının.
• Beslenmenize C vitamini açısından zengin besinler ekleyin (portakal, mandalina, kivi, yeşil biber, maydanoz, brokoli).
• Sigara içiyorsanız bırakmayı deneyin ve bu konuda destek alın.
• Diş hekiminizin önerdiği ağız gargarası veya diğer ürünleri kullanın.

Tıbbi tedaviler

Doktorunuz veya diş hekiminiz, tespit ettikleri nedene göre tedavi planı oluşturur. Diş eti iltihabı için profesyonel diş taşı temizliği ve kök yüzeyi düzeltme yapılabilir. C vitamini eksikliği doğrulanırsa, doktorunuz uygun gördüğü takviyeyi ve diyet değişikliklerini önerebilir. Ağız hijyenini destekleyecek reçeteli gargaralar veya gerekli durumlarda antibiyotikler genel bir yaklaşım olarak uygulanabilir; bu kararları her zaman sağlık uzmanınız verir.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

İleri diş eti hastalığı (periodontit) durumunda, diş hekimi cerrahi olmayan temizliklerden sonra bazen cerrahi müdahaleler (diş eti cerrahisi) önerebilir. C vitamini eksikliği tek başına ameliyat gerektirmez.

Bu durumla yaşamak

Diş eti kanaması çoğu zaman iyi bir ağız bakımı ve sağlıklı beslenme ile kontrol altına alınabilir. Her gün dişlerinizi doğru fırçalamak, diş ipi kullanmak ve düzenli diş hekimi kontrollerine gitmek kanamanın azalmasına yardımcı olur. C vitamini eksikliği tedavi edildiğinde diş etleri genellikle birkaç hafta içinde toparlanır.

Yaşam tarzı ipuçları

• Dengeli beslenmeye özen gösterin; her gün meyve ve sebze tüketin.
• Diş fırçanızı 3 ayda bir değiştirin.
• Dişlerinizi fırçaladıktan sonra ağzınızı diş hekiminizin önerdiği şekilde çalkalayın.
• Stresten kaçının; stres ağız sağlığını olumsuz etkileyebilir.
• Düzenli egzersiz yapın; genel sağlığınız ağız sağlığınıza da yansır.

Diyet ve egzersiz

Yeterli C vitamini almak için her gün çiğ veya az pişmiş meyve ve sebze tüketin. Portakal, greyfurt, kivi, çilek, domates, brokoli ve yeşil biber iyi kaynaklardır. Sebzeleri çok pişirmek vitamin kaybına yol açabilir; mümkünse çiğ veya buharda kısa süre pişirerek tüketin. Düzenli yürüyüş gibi egzersizler kan dolaşımını artırarak diş eti sağlığını destekleyebilir.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Sürekli diş eti kanaması endişe ve özgüven kaybına yol açabilir. Gülümsemekten veya konuşmaktan çekinebilirsiniz. Bu normaldir; ancak diş eti kanaması çoğu zaman tedavi edilebilir. Tedavi sürecinde kendinize karşı sabırlı olun ve endişelerinizi sağlık uzmanınızla paylaşın.

Önleme

Diş eti kanamasının önemli bir kısmı önlenebilir. Düzenli ve doğru ağız bakımı, yeterli ve dengeli beslenme, C vitamini açısından zengin gıdaların tüketimi, düzenli diş hekimi kontrolü ve sigara kullanmamak diş eti kanamasını büyük ölçüde önler.

Tarama programları

Diş eti kanaması için özel bir tarama testi yoktur; ancak düzenli diş hekimi kontrolleri ve gerekli görüldüğünde yapılan kan testleri, C vitamini eksikliği ve diş eti hastalıklarının erken teşhisini sağlar.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Diş eti iltihabı (gingivit) ilerleyerek diş etini ve çene kemiğini etkileyen periodontite dönüşebilir.
• Diş eti çekilmesi, dişlerin sallanması ve hatta diş kaybı yaşanabilir.
• C vitamini eksikliği uzun sürerse iskorbüt adı verilen ciddi bir bağ dokusu bozukluğu gelişebilir; bu durum yorgunluk, eklem ağrıları, anemi ve iyileşmeyen yaralara neden olabilir.
• Kontrolsüz diş eti hastalıkları, diyabet ve kalp damar hastalıkları gibi genel sağlık sorunlarıyla ilişkilendirilmiştir.

Uzun vadeli görünüm

Diş eti kanamasına yol açan nedenlerin çoğu tedavi edilebilir. C vitamini eksikliği uygun beslenme ve doktor önerisiyle kısa sürede düzeltilebilirken, diş eti hastalıkları da profesyonel tedavi ve iyi ağız bakımı ile kontrol altına alınabilir. Erken teşhis ve düzenli bakım ile diş etlerinizin sağlığına kavuşması ve korunması mümkündür.

Destek bul

Yerel kuruluşlar

• Türk Dişhekimleri Birliği ↗ · Türkiye

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.