Kulak Düzeltme Ameliyatı (Otoplasti)

Genel Bakış

Kulak düzeltme ameliyatı, kulakların baştan belirgin şekilde ayrık durması (halk arasında kepçe kulak) veya kulak şeklindeki farklılıkları düzeltmek için yapılan bir ameliyattır. Tıbbi adı otoplastidir. Ameliyatta kulak kıkırdağının şekli değiştirilir; böylece kulaklar başa daha yakın ve iki kulak arasında daha dengeli görünebilir. Bu çoğu zaman estetik, bazen de gözlük veya işitme cihazı uyumu gibi günlük ihtiyaçlar için yapılan bir düzeltmedir; işitmeyi iyileştirmek amacıyla yapılmaz.

Oldukça yaygındır. Birçok bebekte kulakların öne doğru çıkık olması görülür ve bu çoğu zaman sağlık açısından bir sorun oluşturmaz.

Çocukları ve yetişkinleri etkileyebilir. Genellikle doğuştan fark edilir; bazen aile içinde benzer kulak şekli görülür. Her iki cinsiyette de görülebilir.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Kulakların baştan belirgin şekilde ayrık görünmesi
• Kulak kepçesinin üst kısmında kıvrımın az olması
• İki kulak arasında belirgin şekil veya boyut farkı olması
• Şapka, gözlük veya kulaklık takarken rahatsızlık duyma
• Fotoğraflarda kulakları kapatma veya gizleme isteği

Çocuklarda belirtiler

• Okulda veya arkadaş çevresinde alay edilme
• Dikkat çekmemek için saçını kulaklarını örtecek şekilde kullanma
• Sosyal etkinliklerden veya fotoğraf çekilmekten kaçınma
• Kulak görünümü nedeniyle utanma veya sıkılma

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• İşitme cihazının kulak arkasına rahat oturmaması
• Gözlük sapının kulağı rahatsız etmesi
• Yıllardır süren görünüm memnuniyetsizliği
• Ameliyat kararı öncesinde genel sağlık durumunun daha dikkatli değerlendirilmesi gerekmesi

Nedenler

Ana nedenler

• Doğuştan gelen kıkırdak şekli
• Kulak kepçesindeki kıvrımın yeterince gelişmemesi
• Kulak çukurunun normalden derin olması
• Ailesel yatkınlık
• Nadiren bazı doğuştan gelen durumlarla birlikte görülmesi

Risk faktörleri

• Ailede benzer kulak şekli öyküsü
• Bazı doğuştan gelen gelişim farklılıkları
• Ameliyat açısından: sigara kullanımı, kontrolsüz kronik hastalıklar, bazı ilaçlar ve nedbe dokusunun fazla büyümesi (keloid) öyküsü

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Ameliyat sonrası ateş, durmayan kanama, hızla artan şişlik, nefes darlığı veya şiddetli ağrı varsa hemen 112'yi arayın veya en yakın acil servise gidin.
• Kulakta enfeksiyon belirtisi olabilecek artan kızarıklık, sıcaklık veya akıntı varsa aynı gün sağlık kuruluşuna başvurun.
• Dikişlerde açılma veya yara kenarlarında ayrılma fark ederseniz vakit kaybetmeden doktorunuza ulaşın.

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Kulak şeklinden rahatsızlık duyuyorsanız ve seçenekleri öğrenmek istiyorsanız
• Çocuğunuz kulakları nedeniyle alay ediliyor veya sosyal olarak zorlanıyorsa
• Gözlük veya işitme cihazı kulağa rahat oturmuyorsa
• Ameliyat sonrası kontrol randevunuz varsa

Tanı

Tanı genellikle fizik muayene ile konur. Doktor kulakların şeklini, iki kulak arasındaki dengeyi ve kıkırdak yapısını değerlendirir. Ameliyat düşünülüyorsa hedefleriniz, sağlık geçmişiniz ve beklenen sonuç konuşulur.

Yapılabilecek testler

• Fizik muayene
• İşitme testi (yalnızca işitme ile ilgili bir şüphe varsa)
• Fotoğraflarla değerlendirme
• Nadiren görüntüleme

Randevunuzda neler beklenir

Doktorunuz kulaklarınızı inceler, beklentilerinizi dinler ve ameliyatın risklerini, iyileşme sürecini anlatır. Gerekirse sizi kulak-burun-boğaz uzmanına veya ilgili cerrahi bölüme yönlendirir.

Tedavi

Kulak şekli için en etkili yöntem ameliyattır. Ameliyat kıkırdağın şeklini değiştirir; işitmeyi düzeltmez. Yeni doğanlarda çok erken dönemde kulak kalıbı denen yöntem bazı durumlarda denenebilir; ancak bu her yaşta uygun değildir.

Evde kişisel bakım

• Ameliyat sonrası bandajı doktorunuzun söylediği süre boyunca koruyun.
• Kulağa baskı, çekme ve ovma yapmayın.
• Yüz üstü veya ameliyatlı kulak üzerine yatmayın.
• Yara yerini temiz ve kuru tutun.
• Yara yerini güneşten koruyun.
• Kontrollerinizi aksatmayın.
• Evde kulak şeklini değiştirdiği iddia edilen cihazlara güvenmeyin.

Tıbbi tedaviler

Kulak şeklini ilaçla değiştirmek mümkün değildir. Ameliyat sonrası ağrı, şişlik veya enfeksiyon riski için doktorunuz uygun tedaviyi planlar. İlaçları yalnızca sağlık uzmanının önerdiği şekilde kullanın.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Kulaklar büyümesini büyük ölçüde tamamladıktan sonra, genellikle okul çağı ve sonrasında yapılabilir. Çocuklarda karar; çocuğun yaşı, gelişimi ve isteği dikkate alınarak aileyle birlikte alınır. Yetişkinlerde her yaşta mümkündür; genel sağlık durumu değerlendirilir.

Bu durumla yaşamak

İyileşme birkaç hafta sürebilir; şişlik ve hafif morarma olabilir. İlk günlerde dinlenin ve başınızı yüksek tutun. Doktorunuzun verdiği bakım talimatlarına uyun. Okula veya işe dönüş süresi kişiye ve yapılan işe göre değişir.

Yaşam tarzı ipuçları

• İyileşme döneminde bol ve rahat giysiler tercih edin.
• Gözlük kullanıyorsanız ameliyat sonrası kullanım için doktorunuza danışın.
• Kulaklık kullanımını doktorunuzun önerdiği şekilde sınırlayın.
• Temaslı sporlardan ve kulağa darbe gelebilecek ortamlardan uzak durun.

Diyet ve egzersiz

Dengeli beslenin. Ameliyat sonrası ilk haftalarda ağır egzersiz, yüzme ve temaslı spordan kaçının. Ne zaman spora dönebileceğinizi doktorunuz söyler.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Kulak görünümü nedeniyle utanma, kaygı veya akran zorbalığı yaşanabilir. Bu duygular önemlidir ve konuşulmalıdır. Ameliyat sonrası beden imajıyla ilgili beklentilerin gerçekçi olması önemlidir. Ruhsal zorlanma ciddiyse veya kendine zarar verme düşüncesi varsa hemen 112'yi arayın ve bir ruh sağlığı uzmanından destek alın.

Önleme

Kepçe kulak çoğunlukla doğuştan gelen yapısal bir özelliktir; bu nedenle önlenemez. Ameliyat sonrası sorunları azaltmak için doktor talimatlarına uymak, sigaradan uzak durmak ve yara bakımına dikkat etmek önemlidir.

Aşılar

Bu konuyla ilgili özel bir aşı yoktur.

Tarama programları

Rutin bir tarama yoktur. Kulak şekli veya işitme ile ilgili endişe varsa aile hekiminize başvurun.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Genellikle işitme kaybına yol açmaz.
• Sağlık açısından ciddi bir tehlike oluşturmaz.
• Alay edilme, utanma ve özgüven sorunlarına yol açabilir.
• Gözlük veya işitme cihazı kullanımını zorlaştırabilir.

Uzun vadeli görünüm

Çoğu kişi ameliyattan memnun kalır; iyileşme zaman alır. Bazı durumlarda ikinci bir düzeltme gerekebilir. Beklentilerinizi doktorunuzla açıkça konuşmak en iyi sonucu destekler.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.