Egzama ile Egzersiz: Cilt Dostu Hareket Rehberi

Genel Bakış

Egzama (atopik dermatit), cildin kuru, kaşıntılı ve iltihaplı olduğu yaygın bir cilt rahatsızlığıdır. Cilt yüzeyindeki koruyucu bariyer tam çalışmadığında cilt nem kaybeder ve tahriş edici maddeler içeri girebilir.

Evet. Egzama, çocuklarda en sık görülen cilt hastalıklarından biridir; yetişkinlerde de görülür.

Her yaşta görülebilir ancak genellikle bebeklik ve çocuklukta başlar. Astım, saman nezlesi veya alerjik bireylerde daha sık rastlanır.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Kaşıntı
• Kızarıklık
• Kuruluk ve pullanma
• Deride çatlaklar
• Küçük kabarcıklar
• Şiddetli kaşımaya bağlı derinin kalınlaşması

Çocuklarda belirtiler

• Özellikle yüz, saçlı deri ve kol-bacak kıvrımlarında kızarık ve kabuklanma
• Bebeklerde yanaklarda kızarıklık
• Huzursuzluk ve uyku güçlüğü

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Daha çok ellerde, ayaklarda ve göz kapaklarında kuruluk ve kaşıntı
• Cildin çok kuru olması ve kaşıntılı plaklar
• Uzun süreli kaşımadan derinin kalınlaşması

Nedenler

Ana nedenler

• Cilt bariyerini zayıflatan genetik yatkınlık
• Bağışıklık sisteminin normalde zararsız maddelere aşırı tepki vermesi
• Çevresel tetikleyiciler: sabun, yün kumaş, ter, toz, polen, kuru hava, stres

Risk faktörleri

• Ailede egzama, astım veya alerji öyküsü bulunması
• Aşırı sıcak veya aşırı soğuk iklim
• Sert kimyasal içeren hijyen ürünleri kullanımı

Ne zaman doktora görünmeli

Tanı

Doktor, cildinizi muayene eder, hikâyenizi dinler ve genellikle tanı için ek test gerekmez.

Yapılabilecek testler

• Gerekirse alerji testleri (yapıştırma veya çizme testi) yapılabilir.

Randevunuzda neler beklenir

Muayene birkaç dakika sürer. Doktor size ne sıklıkla nemlendirmeniz gerektiğini, hangi kremleri kullanmanızı önerebileceğini ve tetikleyicilerden nasıl kaçınacağınızı anlatacaktır.

Tedavi

Egzamanın tam bir tedavisi yoktur, ancak belirtiler düzenli cilt bakımı, tetikleyicilerden kaçınma ve uygun ilaçlarla kontrol altına alınabilir. Amaç cilt bariyerini onarmak, kaşıntıyı gidermek ve alevlenmeleri önlemektir.

Evde kişisel bakım

• Her gün kokusuz, renksiz bir nemlendirici kullanın; özellikle duş sonrası 3 dakika içinde.
• Ilık su ile kısa süreli duş alın; sıcak sudan kaçının.
• Yün ve sentetik kumaşlar yerine pamuklu, terletmeyen giysiler giyin.
• Egzersiz öncesi cildi nemlendirin, egzersiz sırasında teri yumuşak bir havlu ile silin.
• Tırnakları kısa tutun ve kaşıntıyı azaltmak için cildi hafifçe bastırarak veya soğuk ile yatıştırın.
• Stresi azaltacak nefes egzersizleri ve gevşeme teknikleri deneyin.

Tıbbi tedaviler

Doktorunuz, ciltteki iltihabı ve kaşıntıyı hafifletmek için krem veya merhem önerebilir. Daha ağır ve kontrol edilemeyen durumlarda, ağızdan ilaçlar, ışık tedavisi (fototerapi) veya immünomodülatör ilaçlar gibi seçenekler gündeme gelebilir. Hangi tedavi tarzı size uygunsa doktorunuz belirleyecektir.

Bu durumla yaşamak

Egzama ile yaşam, cilt bakımını günlük rutine dönüştürmeyi ve tetikleyicileri tanımayı gerektirir. Düzenli uyku, dengeli beslenme ve egzersiz vücut direncini artırır.

Yaşam tarzı ipuçları

• Sabun yerine cilt dostu temizleyiciler kullanın; kese ve liften kaçının.
• Evde nem oranını dengede tutun; aşırı kuru havadan kaçının.
• Egzersiz sonrası hemen duş alın, cildi yumuşak havluyla kurulayın ve bol nemlendirici sürün.
• Güneş altında yanmadan korunun; aşırı terleme egzamayı artırabilir.
• Yoga, yürüyüş veya yüzme gibi fazla terletmeyen egzersizleri deneyin.

Diyet ve egzersiz

Egzamayı doğrudan iyileştiren özel bir diyet yoktur, ancak bazı gıdalar cilt sağlığını destekleyebilir (balık, ceviz, zeytinyağı gibi). Hangi besinlerin size dokunduğunu not edin. Egzersiz, stresi azalttığı için egzamaya iyi gelebilir; fakat aşırı terleme ve sürtünme alevlenmeye yol açabilir. Bu yüzden egzersizden önce cildi nemlendirin, egzersiz sonrasında duş alıp nemlendirici uygulayın. Eğer egzersiz sırasında kaşıntı artıyorsa, daha serin saatlerde veya havadar bir ortamda hareket edin.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Egzamanın görünümü ve kaşıntısı uyku, özgüven ve sosyal hayatı etkileyebilir; bu da stres ve kaygıyı artırabilir. Unutmayın ki egzamanız sizin değerinizi belirlemez. Duygusal zorluklar yaşıyorsanız, bunu doktorunuzla veya bir danışmanla paylaşmaktan çekinmeyin.

Önleme

Egzamayı tamamen önlemek bugün mümkün değildir, ancak tetikleyicilerden kaçınmak ve cilt bakımını düzenli yapmak alevlenmelerin sıklığını ve şiddetini büyük ölçüde azaltabilir.

Aşılar

Egzama için özel bir aşı mevcut değildir.

Tarama programları

Egzama için rutin tarama önerilmez; belirtiler ortaya çıktığında dermatoloji değerlendirmesi yapılır.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Kaşıntıya bağlı ciltte sıyrık ve enfeksiyon gelişebilir.
• Uyku bozukluğu ve buna bağlı olarak okul ve iş hayatında zorluklar yaşanabilir.
• Stres ve kaygı gibi psikolojik etkiler görülebilir.

Uzun vadeli görünüm

Egzamalı birçok kişi, düzenli cilt bakımı ve doğru tedavi ile belirtilerini kontrol altına alabilir. Çocukların büyük çoğunluğu, özellikle okul çağına geldiğinde egzamanın hafiflediğini veya geçtiğini görür. Umut var; egzamayla iyi bir yaşam mümkün.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.