Eritema Nodosum

Genel Bakış

Eritema nodosum, cilt altındaki yağ dokusunun iltihaplanmasıyla ortaya çıkan, genellikle bacakların ön yüzünde ağrılı, kırmızı, elle hissedilen düğümlere neden olan bir cilt durumudur. Bu düğümler, vücudun bir enfeksiyon, ilaç veya başka bir hastalığa karşı verdiği bir tepkidir. Bulaşıcı değildir.

Eritema nodosum, sanıldığından daha sık görülen bir cilt sorunudur. Özellikle 20-40 yaş arası yetişkinlerde ve kadınlarda daha sık rastlanır.

Daha çok 20-40 yaş arası kadınlarda görülür, ancak çocuklarda ve yaşlılarda da olabilir. Çocuklarda genellikle bir enfeksiyondan sonra, özellikle streptokok boğaz enfeksiyonu sonrası ortaya çıkar.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Bacakların ön yüzünde ağrılı, kırmızı, elle dokununca sıcaklık veren düğümler
• Düğümlerin çevresinde şişlik ve kızarıklık
• Hafif ateş
• Eklemlerde ağrı ve tutukluk
• Yorgunluk hissi
• Bazen düğümlerin rengi zamanla morarır ve birkaç hafta içinde kaybolur

Çocuklarda belirtiler

• Boğaz enfeksiyonundan 1-3 hafta sonra düğümler belirir
• Ateş ve eklem ağrısı daha ön planda olabilir
• Düğümler yetişkinlerdeki gibi bacaklarda görülür

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Düğümler tek taraflı olabilir veya daha uzun sürebilir
• Altta yatan bir ilaç veya kronik hastalık (örneğin tüberküloz veya sarkoidoz) ihtimali daha yüksektir
• İyileşme daha yavaş olabilir

Nedenler

Ana nedenler

• Enfeksiyonlar: özellikle streptokok boğaz enfeksiyonu, tüberküloz, mantar enfeksiyonları
• Bazı ilaçlar: özellikle bazı antibiyotikler ve doğum kontrol hapları
• Sarkoidoz: akciğer ve lenf bezlerini etkileyen bir hastalık
• İltihaplı bağırsak hastalığı (Crohn hastalığı, ülseratif kolit)
• Gebelik
• Nadiren bazı kanser hastalıkları

Risk faktörleri

• Kadın olmak
• 20-40 yaş arasında olmak
• Son zamanlarda geçirilmiş boğaz enfeksiyonu
• Bağışıklık sistemini etkileyen bir hastalığa sahip olmak
• Hamilelik

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Düğümler çok ağrılıysa ve günlük aktivitelerinizi engelliyorsa
• Ateş yükselmesi veya genel durum bozukluğu varsa
• Düğümler vücudun başka bölgelerine yayılıyorsa

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Düğümler 2-3 hafta içinde geçmiyorsa
• Düğümler tekrarlıyorsa
• Eklem ağrıları veya diğer belirtiler sürüyorsa

Tanı

Doktorunuz önce düğümleri muayene eder ve size geçirdiğiniz enfeksiyonları, kullandığınız ilaçları ve diğer şikayetlerinizi sorar. Tanı genellikle muayene ile konabilir; ancak altta yatan nedeni bulmak için bazı tetkikler gerekebilir.

Yapılabilecek testler

• Boğaz kültürü (streptokok enfeksiyonu şüphesi için)
• Kan testleri (iltihap belirteçleri ve diğer değerler için)
• Akciğer röntgeni (sarkoidoz veya tüberküloz şüphesi için)
• Tüberküloz deri testi
• Gerekirse deri biyopsisi (çok küçük bir doku örneğinin incelenmesi)

Randevunuzda neler beklenir

Tahliller için birkaç gün beklemeniz gerekebilir. Sonuçlara göre doktorunuz size özel bir tedavi planı oluşturur. Genellikle sorun teşhis edilip nedene yönelik adım atıldığında düğümler yavaşça kaybolur.

Tedavi

Eritema nodosumun tedavisinde öncelikle altta yatan neden araştırılır ve tedavi edilir. Düğümlerin kendisi çoğu zaman birkaç hafta içinde geçer. Şikayetleri azaltmak için dinlenme, bacakları yüksekte tutmak ve ağrıyı hafifletecek önlemler yeterli olabilir.

Evde kişisel bakım

• Bacaklarınızı günde birkaç kez yüksekte tutun ve dinlenin
• Düğümlerin üzerine ince bir bezle sarılı soğuk kompres uygulayın
• Dar giysiler ve uzun süre ayakta kalmaktan kaçının
• Doktorunuzun önerdiği şekilde düzenli takip yapın
• Dinlenmeye ve uyku düzeninize dikkat edin

Tıbbi tedaviler

Doktorunuz, iltihabı ve ağrıyı azaltmak için reçeteli veya reçetesiz bazı ilaçlar önerebilir. Bu ilaçlar yalnızca doktor önerisiyle ve uygun dozda kullanılmalıdır. Ayrıca altta yatan enfeksiyon ya da hastalık için özel tedaviler uygulanabilir. İlaç tedavisi sırasında doktorunuzla düzenli iletişim halinde olun.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Eritema nodosumda genellikle cerrahi bir işlem gerekmez. Ancak altta yatan bir hastalık (örneğin apse veya kitle) saptanırsa, ona yönelik cerrahi planlanabilir.

Bu durumla yaşamak

Eritema nodosum geçiren kişilerin çoğu normale döner. Düğümler ilk birkaç gün ağrılı olabilir, ancak zamanla küçülür ve kaybolur. Bu süreçte bol bol dinlenmek, bacakları yüksekte tutmak ve kendinize karşı sabırlı olmak önemlidir.

Yaşam tarzı ipuçları

• Bacaklarınızı gün içinde yüksekte tutun
• Soğuk kompres ile rahatlayın
• Altta yatan nedene yönelik doktorunuzun önerilerine uyun
• Düzenli egzersiz ve sağlıklı beslenme ile genel sağlığınızı destekleyin

Diyet ve egzersiz

Özel bir diyeti yoktur. Ancak bağışıklık sistemini desteklemek için meyve, sebze ve protein açısından dengeli beslenmek, yeterli su içmek ve hafif yürüyüş gibi egzersizleri yapmak iyileşmeyi destekleyebilir. Egzersiz sırasında bacaklarda ağrı artarsa kısa süreli dinlenme iyi gelir.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Görünürdeki cilt bulguları bazı hastalarda utanç veya kaygı yaratabilir. Ayrıca ağrı, günlük yaşamı ve ruh halini etkileyebilir. Bu duyguları normal karşılayın, güvendiğiniz kişilerle konuşun ve gerekirse bir uzmandan destek alın.

Önleme

Eritema nodosumun kendisini tamamen önlemek her zaman mümkün olmayabilir. Ancak altta yatan enfeksiyonları zamanında tedavi ettirmek, ilaçları doktor önerisiyle kullanmak ve bilinen tetikleyicilerden kaçınmak riski azaltabilir.

Aşılar

Mevcut aşı takviminizi Sağlık Bakanlığı önerilerine göre güncel tutmak, bazı enfeksiyonlara bağlı eritema nodosum riskini dolaylı yoldan azaltabilir.

Tarama programları

Bu durum için özel bir tarama testi yoktur. Ancak tekrarlayan ataklarda doktorunuz altta yatan hastalıkları araştırmak için bazı testler isteyebilir.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Altta yatan enfeksiyon veya hastalık ilerleyebilir
• Düğümler ağrılı ve tekrarlayan ataklar halinde devam edebilir
• Çok nadir durumlarda düğümlerde ülserleşme ya da iz kalabilir

Uzun vadeli görünüm

Eritema nodosum genellikle iyi seyirlidir. Ataklar çoğu zaman 3-8 hafta içinde kendiliğinden geçer. Altta yatan hastalık bulunursa, tedavisiyle birlikte düğümler de iyileşir. Zamanında doktora başvuran çoğu kişi tamamen düzelir ve günlük yaşamına döner.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.