Goblet Hücreli Adenokarsinom (Nadir Apandis Kanseri)

Genel Bakış

Goblet hücreli adenokarsinom, apandiste (apandis) bulunan mukus üreten goblet hücrelerinden gelişen nadir bir kanserdir. Apandis, kalın bağırsağın başlangıcındaki küçük, tüp şeklinde bir organdır. 'Adenokarsinom', bez yapısındaki hücrelerden kaynaklanan kanser anlamına gelir. Bu tümör bazen apandisit ameliyatı sonrası çıkarılan dokunun mikroskopla incelenmesi sırasında tesadüfen fark edilir. Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır; tanı veya tedavi kararı yerine geçmez. Belirtileriniz için mutlaka bir sağlık profesyoneline danışın.

Çok nadir görülür. Apandis tümörleri arasında bile küçük bir paya sahiptir; bu nedenle birçok sağlık profesyoneli kariyeri boyunca çok az vaka görebilir.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Karın ağrısı, özellikle sağ alt karın bölgesinde
• Bulantı veya kusma
• İştahsızlık
• Karında şişkinlik veya rahatsızlık hissi
• Dışkılama alışkanlığında değişiklik
• Açıklanamayan kilo kaybı
• Halsizlik ve yorgunluk
• Kansızlık (anemi) belirtileri
• Bazen hiç belirti olmaması

Çocuklarda belirtiler

• Çok nadir görülür
• Apandisit benzeri karın ağrısı, kusma ve ateş olabilir
• Huzursuzluk ve iştahsızlık görülebilir
• Çoğu zaman apandisit ameliyatı sonrası patolojide tanı alır

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Belirtiler silik veya belirsiz olabilir
• Halsizlik ve kansızlık öne çıkabilir
• İştahsızlık ve kilo kaybı görülebilir
• Karında rahatsızlık veya şişkinlik olabilir
• Dışkılama alışkanlığında değişiklik fark edilebilir
• Başka bir nedenle yapılan tetkiklerde tesadüfen saptanabilir

Nedenler

Ana nedenler

• Nedeni kesin olarak bilinmemektedir.
• Goblet hücrelerindeki genetik değişikliklerin hücrelerin kontrolsüz çoğalmasına yol açtığı düşünülmektedir.
• Çoğu hastada aile öyküsü veya bilinen bir dış neden yoktur.
• Bulaşıcı bir hastalık değildir.

Risk faktörleri

• İleri yaş, özellikle 50 yaş üzeri
• Nadir görülen bazı kalıtsal yatkınlıklar
• Ailede apandis veya bağırsak tümörü öyküsü olması (nadir)
• Çoğu kişide bilinen güçlü bir risk faktörü bulunmaz

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Apandisit belirtilerini düşündüren karın ağrısı, ateş veya kusma
• Karın şişliğiyle birlikte gaz veya dışkı yapamama
• Ciltte veya gözlerde sararma
• Şiddetli veya hızla artan karın ağrısı

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Uzun süren veya tekrarlayan hafif karın rahatsızlığı
• Açıklanamayan kilo kaybı, halsizlik veya iştahsızlık
• Kansızlık saptanması
• Dışkılama alışkanlığında belirgin değişiklik
• Ailede apandis veya bağırsak tümörü öyküsü olması

Tanı

Tanı çoğu zaman apandisit nedeniyle yapılan ameliyat sonrası çıkarılan dokunun patolojik incelemesinde, yani dokunun mikroskopla incelenmesinde tesadüfen konur. Bazen görüntüleme veya biyopsi ile de saptanabilir. Kesin tanı patoloji incelemesiyle konur.

Yapılabilecek testler

• Fizik muayene
• Kan tetkikleri; kansızlık ve genel sağlık durumunu değerlendirmek için
• Ultrasonografi
• Bilgisayarlı tomografi (BT)
• Gerekirse kolonoskopi
• Patoloji incelemesi; kesin tanı için
• Evreleme amacıyla ek görüntüleme tetkikleri

Randevunuzda neler beklenir

Tanı süreci birkaç adım içerebilir ve sonuçların çıkması zaman alabilir. Evreleme için ek tetkikler istenebilir. Bir onkoloji ekibi ve cerrahi ekip durumunuzu birlikte değerlendirir. Sorularınızı yazıp randevularınızda sormaktan çekinmeyin.

Tedavi

Tedavi; tümörün büyüklüğüne, apandis dışına yayılıp yayılmadığına, evresine ve kişinin genel sağlığına göre planlanır. Amaç tümörü kontrol etmek, belirtileri azaltmak ve yaşam kalitesini korumaktır. Nadir bir tümör olduğu için deneyimli bir merkezde değerlendirilmek önemlidir.

Evde kişisel bakım

• Hekiminizin önerdiği kontrol randevularını aksatmayın.
• Ameliyat sonrası yara bakımını hekiminizin önerdiği şekilde yapın.
• Ateş, artan ağrı veya yara yerinde kızarıklık gibi belirtileri takip edin.
• İlaçları yalnızca hekiminizin önerdiği şekilde kullanın.
• Dengeli beslenmeye ve yeterli dinlenmeye özen gösterin.
• Sigara kullanıyorsanız bırakmak için destek isteyin.

Tıbbi tedaviler

Ameliyat çoğu zaman temel tedavidir. Hastalık karın zarına yayıldıysa, uzman merkezlerde karın zarındaki tümör dokusunun cerrahi olarak çıkarılması ve karın içine ısıtılmış kemoterapi uygulanması gibi özel yaklaşımlar kullanılabilir. Bazı hastalarda sistemik kemoterapi, yani ağız veya damar yoluyla verilen kanser ilaçları veya hedefe yönelik tedaviler değerlendirilebilir. Bu seçimler hastalığın evresine, yayılımına ve kişinin genel sağlığına göre uzman ekip tarafından yapılır. Radyoterapi nadiren kullanılır.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Tanı çoğu zaman apandisit ameliyatı sonrası konur. Cerrahi seçenekler arasında apandisin çıkarılması, gerekirse sağ kolonun bir kısmının alınması ve karın zarına yayılım varsa özel cerrahi yer alabilir. Ameliyat kararı; tümörün yeri, evresi, yayılımı ve kişinin genel durumu göz önünde bulundurularak deneyimli bir ekip tarafından verilir.

Bu durumla yaşamak

Tanı ve tedavi sonrası düzenli kontroller önemlidir. Kontrol sıklığı evreye ve tedaviye göre değişir; hekiminizin önerdiği aralıklarla gelin. Karın ağrısı, ateş, kilo kaybı veya yeni bir şişlik gibi belirtilerde vakit kaybetmeden hekiminize başvurun.

Yaşam tarzı ipuçları

• Dengeli ve çeşitli beslenme
• Hekim onayıyla düzenli, hafif veya orta düzeyde hareket
• Sigara kullanmamak
• Alkolü sınırlamak
• Yeterli uyku
• Stres yönetimi ve gevşeme teknikleri
• Rutin sağlık kontrollerini ve önerilen aşıları aksatmamak

Diyet ve egzersiz

Sebze, meyve, tam tahıl ve yeterli protein içeren dengeli bir beslenme genel sağlığı destekler. Ameliyat sonrası beslenme değişiklikleri gerekiyorsa diyetisyen desteği alabilirsiniz. Egzersiz yorgunluğu azaltmaya yardımcı olabilir; yeni başlıyorsanız kısa yürüyüşlerle başlayın ve önce hekiminize danışın.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Kanser tanısı kaygı, korku, üzüntü, öfke veya uyku sorunlarına yol açabilir. Bu duygular normaldir ve destek almak güçlü bir adımdır. Kendinize zarar verme düşünceleriniz varsa hemen 112'yi arayın veya en yakın acil servise gidin. Aile hekiminiz sizi uygun ruh sağlığı desteğine yönlendirebilir.

Önleme

Bilinen bir korunma yöntemi yoktur; çoğu vaka önlenemez. Belirtilerin erken değerlendirilmesi ve düzenli sağlık takibi önemlidir.

Aşılar

Bu tümör için koruyucu bir aşı yoktur.

Tarama programları

Genel toplum için rutin bir tarama testi yoktur. Aile öyküsü veya kalıtsal sendrom şüphesi varsa hekiminiz genetik danışmanlık ve uygun takip önerebilir. Tedavi sonrası düzenli kontroller önerilir.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Tümörün karın zarına yayılması
• Bağırsak tıkanıklığı
• Karında sıvı birikmesi
• Kansızlık ve beslenme sorunları
• Nadir olarak uzak organlara yayılım

Uzun vadeli görünüm

Nadir bir kanser olsa da erken evrede cerrahi ile iyi sonuçlar alınabilir. Yayılım olduğunda bile uzman merkezlerde cerrahi ve diğer tedavilerle hastalık kontrol altına alınabilir. Her hastanın seyri farklıdır; en doğru bilgiyi tedavi ekibinizden alırsınız. Umut vardır; düzenli takip ve destek önemlidir.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.