Gebelikte Bağışıklama ve Aşılar

Genel Bakış

Gebelikte bağışıklama, anne adayını ve bebeğini aşı ile önlenebilir hastalıklardan korumak için yapılan aşılama ve koruyucu sağlık uygulamalarıdır. Bazı aşılar gebelik sırasında güvenle yapılabilir; bazıları ise gebelik öncesine veya doğum sonrasına planlanır. Hangi aşının size uygun olduğu; gebelik haftanız, sağlık geçmişiniz ve yaşadığınız yerdeki sağlık önerilerine göre değişir.

Gebelikte aşılama, yaygın ve önerilen bir koruyucu sağlık uygulamasıdır. Hangi aşıların yapılacağı ülke önerilerine ve kişinin sağlık durumuna göre değişir.

Gebe olan herkesi ve bebeğini ilgilendirir. Gebelik planlayan kişilerin de aşı durumlarını önceden konuşması faydalı olur.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Aşı yerinde ağrı, kızarıklık veya şişlik
• Hafif ateş
• Yorgunluk, baş ağrısı veya kas ağrısı
• Birkaç gün süren hafif halsizlik

Çocuklarda belirtiler

• Bu konu gebe yetişkinlerle ilgilidir; çocuklarda aşı takvimi farklıdır ve çocuk sağlığı uzmanı tarafından planlanır.

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Gebelikle doğrudan ilgili değildir; ileri yaşta aşı önerileri kişinin sağlık durumuna göre değişir.

Nedenler

Ana nedenler

• Aşı ile önlenebilir hastalıklar gebelikte daha ağır seyredebilir.
• Gebelikte bağışıklık ve solunum sistemi değişir; bu da bazı enfeksiyonlara yakalanma riskini etkileyebilir.
• Anne karnındaki bebek bazı enfeksiyonlara karşı savunmasızdır.
• Doğum sonrası ilk aylarda bebeği koruyan antikorlar anneden geçebilir.

Risk faktörleri

• Gebelik öncesi aşı kayıtlarının eksik veya bilinmiyor olması
• Sağlık çalışanı olmak
• Astım, diyabet veya kalp hastalığı gibi kronik bir sağlık sorunu olması
• Kalabalık ortamda çalışmak veya küçük çocuklarla yakın temas
• Seyahat planı yapmak
• Salgın döneminde bulunmak

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Aşıdan sonra nefes darlığı, yüz veya dil şişmesi, bayılma
• Gebelikte vajinal kanama, su gelmesi veya şiddetli karın ağrısı
• Bebeğin hareketlerinde azalma
• Şiddetli baş ağrısı, görme değişikliği veya yüksek ateş

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Gebelik planlıyorsanız aşı durumunuzu gözden geçirmek için
• Her gebe kontrolünde aşı önerilerini sormak için
• Seyahat öncesinde
• Grip mevsimi öncesinde
• Aşı sonrası hafif yan etkiler birkaç günden uzun sürerse

Tanı

Bu bir hastalık tanısı değildir. Sağlık uzmanı, gebelik haftanızı ve aşı durumunuzu değerlendirerek size uygun koruyucu planı belirler.

Yapılabilecek testler

• Aşı kayıtlarınızın incelenmesi
• Gebelik haftanızın belirlenmesi
• Alerji ve önceki aşı reaksiyonları öyküsünün alınması
• Ateş veya aktif enfeksiyon belirtilerinin kontrol edilmesi

Randevunuzda neler beklenir

Kısa bir görüşme yapılır; uygun bir aşı varsa uygulanır ve kısa süre gözlem altında tutulursunuz. Bu görüşme, sorularınızı sormak için iyi bir fırsattır.

Tedavi

Burada amaç tedaviden çok korunmadır. Uygun aşılar sağlık uzmanı tarafından planlanır. Hafif yan etkiler için dinlenmek ve bol sıvı almak genellikle yeterlidir. Ateş veya ağrı için ilaç kullanmadan önce mutlaka eczacınıza veya doktorunuza danışın.

Evde kişisel bakım

• Aşı sonrası aşı yerini temiz ve kuru tutun.
• Hafif ağrı varsa kolunuzu çok zorlamayın.
• Bol sıvı alın ve dinlenin.
• Ateşinizi evde takip edin.
• Yan etkileri not edin; uzun sürerse sağlık uzmanına bildirin.

Tıbbi tedaviler

Sağlık uzmanı; gebelik haftanıza, sağlık geçmişinize ve bölgenizdeki önerilere göre uygun aşıları belirler. Canlı aşılar gibi bazı aşı türleri gebelikte önerilmeyebilir; bu karar kişiye göre verilir. Aşı reaksiyonları genellikle destekleyici bakımla izlenir; ciddi belirtilerde acil yardım gerekir.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Bu konuda genellikle cerrahi bir tedavi söz konusu değildir.

Bu durumla yaşamak

Gebelik takiplerinizde aşı durumunuzu konuşun ve aşı kartınızı saklayın. Hafif yan etkiler günlük hayatı çok etkilemez; gerekirse birkaç saat dinlenin.

Yaşam tarzı ipuçları

• Elleri sık sık yıkayın.
• Kalabalık ve havasız ortamlarda dikkatli olun.
• Hasta kişilerle yakın temastan kaçının.
• Uykuya ve dinlenmeye özen gösterin.
• Sigara ve alkolden uzak durun.

Diyet ve egzersiz

Dengeli beslenin. Doktorunuzun önerdiği şekilde hafif yürüyüş gibi güvenli hareketler yapın. Aşı sonrası kendinizi yorgun hissederseniz dinlenin.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Aşı kararı bazı gebelerde endişe yaratabilir; bu normaldir. Bilgi kirliliğinden uzak durun ve güvendiğiniz sağlık uzmanıyla konuşun. Ruh sağlığınız zorlanıyorsa destek isteyin; acil bir durumda 112'yi arayın.

Önleme

Evet. Aşılama, aşı ile önlenebilir hastalıklardan korunmanın en etkili yollarından biridir. Gebelik öncesi, sırası ve sonrası aşı planlaması önemlidir.

Aşılar

Gebelikte hangi aşıların uygun olduğu; ülke önerilerine, gebelik haftasına ve kişisel sağlık durumuna göre değişir. Sağlık Bakanlığı'nın güncel gebelik aşı önerilerini doktorunuzla veya eczacınızla konuşun. Canlı aşılar genellikle gebelikte önerilmez; ancak bu kararı sağlık uzmanı verir.

Tarama programları

Gebelik takiplerinde aşı kayıtlarınız ve bağışıklık durumunuz gözden geçirilir; bazı durumlarda kan testleri istenebilir.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Aşı ile önlenebilir hastalıklar gebelikte daha ağır geçebilir.
• Yüksek ateş ve solunum sorunları hastaneye yatış gerektirebilir.
• Nadiren erken doğum, düşük doğum ağırlığı veya bebekte ciddi enfeksiyon görülebilir.
• Doğum sonrası bebeğin korunması zayıflayabilir.

Uzun vadeli görünüm

Çoğu gebe ve bebek, uygun takip ve aşılama ile sağlıklı bir süreç geçirir. Endişelerinizi sağlık uzmanınızla paylaşmak, size en uygun planı bulmayı kolaylaştırır.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.