Molar Gebelik (Üzüm Gebeliği)

Genel Bakış

Molar gebelik, hamileliğin erken döneminde ortaya çıkan nadir bir sorundur. Bu durumda, sağlıklı bir bebek yerine rahmin içinde anormal bir doku büyür. Bu doku genellikle üzüm salkımına benzediği için halk arasında 'üzüm gebeliği' de denir.

Molar gebelik nadirdir. Türkiye'de ve dünyada yaklaşık her 1000 gebelikte 1 görüldüğü tahmin edilmektedir. Bölgelere göre sıklık değişebilir.

Molar gebelik sadece hamilelik döneminde, doğurganlık çağındaki kadınlarda görülür. 20 yaş altı ve 35 yaş üstü gebeliklerde daha sık olabilir. Daha önce molar gebelik geçirmiş kadınlarda tekrarlama riski daha yüksektir.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Erken gebelikte vajinal kanama (genellikle koyu kahverengi veya parlak kırmızı)
• Şiddetli bulantı ve kusma
• Karın veya pelvik bölgede ağrı ya da baskı hissi
• Rahmin, gebelik haftasına göre beklenenden daha büyük olması
• Gebelikte normal olmayan yüksek tansiyon veya erken preeklampsi belirtileri
• Bebek hareketlerinin hissedilmemesi (ancak erken dönemde normal olabilir)

Çocuklarda belirtiler

• Molar gebelik çocuklarda görülmez. Bu bilgi çocuk hasta grupları için geçerli değildir.

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Molar gebelik, doğurganlık dönemi dışında görülmez; yaşlı yetişkinler için uygun bir durum değildir.

Nedenler

Ana nedenler

• Molar gebelik, yumurtanın ve spermin döllenme sırasında yanlış genetik bilgi taşıması sonucu oluşur.
• Rahim içindeki normal plasenta dokusu yerine anormal, hızla büyüyen bir doku gelişir.

Risk faktörleri

• 20 yaş altı veya 35 yaş üstü gebe kalmak
• Daha önce molar gebelik geçirmiş olmak
• İki veya daha fazla düşük yapmış olmak
• Bazı beslenme eksiklikleri (örneğin düşük folat veya karoten alımı) riski artırabilir, ancak bu kesin değildir.

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Hamilelikte herhangi bir vajinal kanama fark ettiğinizde
• Şiddetli bulantı-kusma, karın ağrısı veya baş ağrısı yaşadığınızda
• Dışarıdan bakıldığında bile fark edilen aşırı şişkinlik veya rahim büyümesi olduğunda

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Hamileliğin erken döneminde yapılan rutin ultrason ve kan testleri sırasında molar gebelik şüphesi ortaya çıkabilir.
• Daha önce molar gebelik geçirdiyseniz, yeni bir gebelik öncesi doktorunuzla bu riski mutlaka konuşun.

Tanı

Doktorunuz öncelikle detaylı bir ultrason yapar ve kanınızdaki gebelik hormonu (beta-hCG) seviyesine bakar. Molar gebelikte rahim içinde normal bebek kesesi yerine anormal doku görülebilir ve hCG seviyesi normalden çok yüksek olabilir. Kesin tanı genellikle ameliyatla alınan dokunun patolojik incelemesi ile konur.

Yapılabilecek testler

• Ultrason (vajinal veya karından)
• Kan testi (beta-hCG ölçümü)
• Bilgisayarlı tomografi veya röntgen (nadir durumlarda, hastalığın yayılımını kontrol etmek için)
• Patolojik inceleme (küretaj sonrası dokunun mikroskopta değerlendirilmesi)

Randevunuzda neler beklenir

Teşhis ve tedavi sürecinde doktorunuz size ne yapmanız gerektiğini adım adım anlatacaktır. Genellikle hastanede küçük bir cerrahi işlem (küretaj) ile rahim içi temizlenir. Sonrasında kan testleri ile takip edilirsiniz. Bu süreçte destek almanız, duygusal olarak hazırlanmanıza yardımcı olur.

Tedavi

Molar gebeliğin temel tedavisi rahim içindeki anormal dokunun cerrahi olarak çıkarılmasıdır. İşlem sonrası dokunun tamamen temizlendiğinden emin olmak için düzenli aralıklarla kan testleri yapılır. Bazı durumlarda ek tedaviler gerekebilir.

Evde kişisel bakım

• Tedavi sonrası doktorunuzun önerdiği süre boyunca gebe kalmaktan kaçının (bu süre kişiye göre değişir).
• Ameliyat sonrası ağır kaldırma ve uzun süre ayakta durma gibi zorlayıcı aktivitelerden kaçının.
• Anormal veya aşırı olmayan kanamayı doktorunuza bildirin.

Tıbbi tedaviler

Ameliyat sonrası doktorunuz, kandaki gebelik hormonunun sıfıra düşene kadar ne kadar iyi takip edildiğini izler. Nadir durumlarda anormal doku tekrarlar veya başka organlara yayılabilir. Bu durumda ek ilaç tedavisi (kemoterapi) gerekebilir. Tedavinin türü ve süresi kişiye göre belirlenir ve doktorunuz en uygun planı sizinle paylaşacaktır.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Molar gebelik tanısı konduğunda genellikle dilatasyon ve küretaj adı verilen bir cerrahi işlem yapılır. Bu işlemde rahim ağzı genişletilir ve özel bir aletle anormal doku rahimden kazınarak çıkarılır. İşlem genellikle genel anestezi altında yapılır ve hastanede kısa bir süre kalmayı gerektirir.

Bu durumla yaşamak

Tedavi sonrasında vücudunuzun toparlanması ve hormon seviyelerinizin normale dönmesi zaman alır. Bu süreçte düzenli doktor kontrollerinizi aksatmayın. Ertelenen kontroller, olası bir tekrarın erken fark edilmesini geciktirebilir.

Yaşam tarzı ipuçları

• Doktorunuzun önerdiği takip programına sadık kalın.
• Hamilelikten korunmak için doktorunuzla en uygun yöntemi görüşün.
• Sigara ve alkolden uzak durun.

Diyet ve egzersiz

Tedavi sonrasında sağlıklı bir beslenme düzeni ve rahat, nefes alan kıyafetlerle kısa yürüyüşler yapmak iyi hissetmenize yardımcı olur. Ağır egzersizlerden kaçının ve doktorunuzun ne zaman normal aktivitelerinize dönebileceğinizi söylemesini bekleyin. Folat içeren besinler (yeşil yapraklı sebzeler, baklagiller) özellikle gebelik planlayanlarda önerilir.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Molar gebelik yaşamak duygusal olarak zor olabilir. Hamilelik kaybı ve belirsizlik kaygıya, üzüntüye ve strese yol açabilir. Bu duygularla başa çıkmak için sevdiklerinizle konuşmak veya bir psikolojik destek almak faydalı olabilir.

Önleme

Molar gebeliği önlemenin kesin bir yolu bilinmemektedir. Ancak düzenli doğum öncesi bakım almak ve gebelikleri sağlıklı aralıklarla planlamak riski azaltmaya yardımcı olabilir. Daha önce molar gebelik geçirdiyseniz, doktorunuzla konuşarak gebelik planlamadan önce gerekli takipleri yaptırın.

Aşılar

Molar gebelikten koruyan bir aşı yoktur.

Tarama programları

Hamileliğin erken döneminde yapılan ultrason ve kan testleri ile çoğu molar gebelik fark edilebilir. Bu yüzden gebelik takibini aksatmamak önemlidir.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Kontrolsüz büyüyen anormal doku rahim duvarına yayılabilir (invazif mol).
• Anormal doku kan dolaşımına karışarak akciğerlere veya diğer organlara gidebilir (koryokarsinom).
• Ağır kanama, anemi ve enfeksiyon gelişebilir.

Uzun vadeli görünüm

Erken teşhis ve doğru tedavi ile molar gebeliği yaşayan yaklaşık 10 kadından 9'u tamamen iyileşir. Nadir durumlarda ek tedavi gerekse bile başarı oranı çok yüksektir. Tedavi tamamlandıktan sonra çoğu kadın sağlıklı bir gebelik yaşayabilir. Bu sürecin bir aşaması olarak kendinize zaman tanıyın ve umudunuzu koruyun.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.