Bebeklerde Reflü

Genel Bakış

Bebeklerde reflü, mide içeriğinin (süt ve mide asidi) yemek borusuna geri kaçmasıdır. Bu durum bebeğin kusmasına veya ağzına süt gelmesine neden olur. Çoğu zaman zararsızdır ve bebek büyüdükçe geçer.

Evet, çok yaygındır. Sağlıklı bebeklerin yaklaşık %50’sinde ilk aylarda hafif reflü belirtileri görülür.

Genellikle 0-6 ay arasındaki bebekleri etkiler. Prematüre doğan bebeklerde ve bazı özel sağlık durumu olan bebeklerde daha belirgin olabilir.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Beslenme sırasında veya sonrasında sık sık kusma
• Ağza süt veya acı su gelmesi
• Beslenme sırasında huzursuzluk, ağlama ve öne doğru gerilme
• Geğirme sonrası rahatsızlık ve hıçkırık
• Yatırıldığında öksürük veya boğulma hissi

Çocuklarda belirtiler

• Küçük bebeklerde reflü belirtileri: sık kusma, ağlama, beslenme sonrası huzursuzluk.
• Daha büyük çocuklarda reflü genellikle karın ağrısı, mide ekşimesi ve yutma güçlüğü ile kendini gösterir.

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Bu makale bebeklerdeki reflüyü ele almaktadır. Yetişkinlerde reflü belirtileri farklı olup, göğüs yanması ve ağıza acı su gelmesi ile kendini gösterebilir.

Nedenler

Ana nedenler

• Mide ile yemek borusu arasındaki kas halkası (alt özofagus sfinkteri) henüz yeterince güçlü değildir.
• Bebeğin midesi küçüktür ve sıvı besinlerle doludur; bu içerik kolayca geri kaçabilir.
• Bebekler günün büyük kısmını sırtüstü yatarak geçirir; yerçekiminin etkisiyle reflü oluşabilir.

Risk faktörleri

• Prematüre doğum
• Beslenme sırasında fazla hava yutma
• Mama ile beslenme (bazı mamalara duyarlılık)
• Anne sütünde bulunan proteinlere alerji (nadir)
• Ailede reflü veya alerji öyküsü

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Bebeğinizde yukarıdaki acil uyarı belirtilerinden biri varsa hemen 112’yi arayın.
• Kusmuğunda kan, yeşil veya sarı renk varsa
• Nefes alırken hırıltı, öksürük veya morarma oluyorsa

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Bebeğiniz sık sık kusuyor ve huzursuz oluyorsa
• Bebek beslenmeyi reddediyor veya kilo alımı yavaşladıysa
• Belirtiler 6 aydan sonra azalmıyor veya kötüleşiyorsa

Tanı

Doktor, bebeğin belirtilerini ve beslenme öyküsünü dinler, fizik muayene yapar. Bebeğin büyüme eğrisi (kilo-boy takibi) çok önemlidir. Çoğu bebekte tanı için ek teste gerek yoktur.

Yapılabilecek testler

• Fizik muayene ve gelişim takibi
• Gerekirse ultrasonografi (karın görüntüleme)
• Mide asit ölçümü veya yemek borusu endoskopisi (nadiren ve uzman tarafından görülen durumlarda)

Randevunuzda neler beklenir

Doktorunuz önce beslenme ve pozisyon önerilerinde bulunacaktır. Reflü hafifse ve bebeğin gelişimi normal ise genellikle ilaç başlanmaz. Kontrollerde bebeğin büyümesi ve belirtilerin seyri değerlendirilir.

Tedavi

Bebeklerde reflü tedavisinde ilk seçenek beslenme ve pozisyon alışkanlıklarını düzeltmektir. İlaç tedavisi yalnızca belirtiler şiddetliyse ve bebeğin gelişimi etkileniyorsa doktor tarafından planlanır.

Evde kişisel bakım

• Bebeği sık ve az miktarda besleyin (2-3 saatte bir).
• Beslenme sonrası bebeği dik pozisyonda 20-30 dakika tutun.
• Sık sık ve nazikçe gazını çıkarın.
• Bebeği yatırırken başının hafif yüksekte olmasına özen gösterin; ancak beşiğine yastık veya destek koymayın (güvenli uyku için).
• Bebeğin kıyafetlerinin midesini sıkmamasına dikkat edin.

Tıbbi tedaviler

Doktorunuz, bebeğin durumuna göre mide asidini azaltan bir ilaç önerebilir. Bu ilaçlar yalnızca reçete ile kullanılmalıdır. Bebeğinize asla kendi başınıza ilaç vermeyin.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Çok nadir durumlarda, ilaç tedavisine rağmen düzelmeyen ve yemek borusuna zarar veren ağır reflüde cerrahi gerekebilir. Bu karar çocuk cerrahisi uzmanı tarafından değerlendirilir.

Bu durumla yaşamak

Reflü olan bir bebeğe bakarken sabırlı olmak önemlidir. Bebeğinizin hangi pozisyonda rahat ettiğini gözlemleyin, beslenme sonrası dik tutmak için zaman ayırın. Belirtileri ve kilo alımını düzenli olarak doktorunuzla paylaşın.

Yaşam tarzı ipuçları

• Bebeği güvenli bir şekilde sırt üstü yatırın; bu hem reflü hem de bebek ani bebek ölümü sendromu riskini azaltır.
• Sigara dumanından uzak tutun.
• Bebekte alerji şüphesi varsa, emziren anne bazı besinleri doktor önerisiyle diyetinden çıkarabilir.

Diyet ve egzersiz

Bebeklerde egzersiz söz konusu değildir; ancak beslenme düzeni önemlidir. Bebeğiniz mamayla besleniyorsa, doktorunuz önerirse özel bir mama (koyulaştırılmış veya alerjik olmayan) kullanılabilir. Emzirilen bebeklerde anne sütü en iyi besindir; reflüyü azaltmak için anne beslenmesinde değişiklik değerlendirilebilir.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Sürekli ağlayan, kusan veya huzursuz bir bebek ebeveynleri yorabilir; kaygı ve uykusuzluk normaldir. Bu süreçte kendinize de özen gösterin, eşinizden ve ailenizden yardım isteyin. Duygularınızı bir uzmanla paylaşmaktan kaçınmayın.

Önleme

Bebeklerde reflü tamamen önlenemese de, bazı önlemler belirtilerin sıklığını ve şiddetini azaltabilir.

Aşılar

Reflüden koruyan bir aşı bulunmamaktadır.

Tarama programları

Bebekler için özel bir reflü taraması yoktur. Ancak Sağlık Bakanlığı’nın önerdiği düzenli bebek sağlığı kontrolleri, reflüye bağlı gelişim sorunlarının erken yakalanmasını sağlar.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Yemek borusu iltihabı (özofajit)
• Beslenme reddi ve yetersiz beslenme
• Gelişme geriliği (kilo alamama)
• Mide içeriğinin akciğerlere kaçması sonucu tekrarlayan solunum yolu enfeksiyonları
• Nadir olarak yemek borusunda darlık veya kanama

Uzun vadeli görünüm

Çoğu bebeğin reflüsü hafiftir ve 12-18 aylıkken kendiliğinden geçer. Doğru takip ve doktorunuzun önerdiği yaşam tarzı değişiklikleriyle bebeğinizin sağlıklı büyümesi beklenir. Bu dönem geçicidir ve çoğu aile bu süreci sorunsuz atlatır.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.