Baryumlu yutma floroskopisi

Genel Bakış

Baryumlu yutma testi, yemek borusu, mide ve onikiparmak bağırsağınızın röntgenle incelenmesini sağlayan bir görüntüleme yöntemidir. Bu test sırasında, içinde baryum denilen beyaz, kireçli bir madde bulunan sıvıyı yutarsınız. Baryum, röntgen ışınlarını geçirmediği için sindirim kanalınızın şeklini hareket halinde görmeye yardımcı olur.

Yutma güçlüğü, reflü veya yemek borusu sorunları olan kişilerde sık kullanılan bir tetkiktir.

Her yaş grubuna uygulanabilir. Özellikle yutma güçlüğü, sık kusma veya sebepsiz kilo kaybı yaşayan kişilerde doktorlar bu testi isteyebilir.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Yutarken zorlanma veya ağrı
• Yiyeceklerin boğazda takılıyormuş gibi hissetme
• Göğüste yanma ve ağıza acı su gelmesi (reflü)
• Sebepsiz kilo kaybı
• Sık sık boğulma veya öksürme nöbetleri

Çocuklarda belirtiler

• Beslenme sırasında öksürme veya morarma
• Süt çocuklarında sık sık kusma
• Yeterli kilo alamama
• Yutma güçlüğü nedeniyle katı yiyecekleri reddetme

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Yutma güçlüğü
• Yemek yerken veya yedikten sonra öksürme
• Açıklanamayan kilo kaybı
• Sık akciğer enfeksiyonu (aspirasyon pnömonisi)

Nedenler

Ana nedenler

• Yemek borusu darlığı (özofagus darlığı)
• Yemek borusu kanseri veya iyi huylu tümörler
• Mide fıtığı (hiatal herni)
• Yutma kaslarının düzgün çalışmaması (motilite bozuklukları)
• Şiddetli reflü hastalığı
• Yemek borusunda yabancı cisim

Risk faktörleri

• İlerlemiş yaş
• Uzun süreli sigara ve alkol kullanımı
• Kronik asit reflüsü
• Obezite
• Radyoterapi görmüş olmak (baş-boyun bölgesine)

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Yutma güçlüğü şiddetliyse ve hiçbir şey yutamıyorsanız
• Kan kusuyor veya siyah dışkı fark ediyorsanız
• Nefes darlığı veya şiddetli göğüs ağrınız varsa
• Yutamadığınız için kilo kaybınız hızlanmışsa

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Ara sıra yutma güçlüğü çekiyorsanız
• Sürekli mide yanması veya reflü şikayetiniz varsa
• Yutarken yeni başlayan bir takılma hissi hissediyorsanız
• Çocuğunuzda beslenme sorunu veya kilo alamama varsa

Tanı

Baryumlu yutma testi, yemek borusu, mide ve onikiparmak bağırsağının yapısını ve çalışmasını değerlendirmek için kullanılan bir röntgen yöntemidir.

Yapılabilecek testler

• Baryumlu yutma testi (floroskopi)
• Üst sindirim sistemi endoskopisi (gastroskopi)
• Özofagus manometrisi (yemek borusu basınç ölçümü)

Randevunuzda neler beklenir

Testten önce 4-6 saat boyunca hiçbir şey yememeli ve içmemelisiniz. Röntgen masasında uzanırken size baryumlu sıvı içirilir. Röntgen cihazı farklı açılardan görüntü alırken sizden sıvıyı yutmanız istenir. Bazen hava yutmanız veya bir kaşık yoğurt yemeniz de gerekebilir. İşlem ağrısızdır ve yaklaşık 30 dakika sürer.

Tedavi

Baryumlu yutma testi bir tedavi değil, tanı yöntemidir. Test sonucunda bir sorun bulunursa doktorunuz sorunun türüne ve şiddetine göre bir tedavi planı oluşturacaktır.

Evde kişisel bakım

• Yemeği küçük lokmalar halinde ve yavaş yiyin
• Yutma güçlüğünüz varsa yumuşak gıdalar (çorba, yoğurt, püre) tercih edin
• Yemeklerden sonra en az 2 saat dik pozisyonda oturun
• Reflü için yatağınızın başını 15-20 cm yükseltin
• Sigara ve alkolden uzak durun

Tıbbi tedaviler

Doktorunuz asit reflüsü varsa mide asidini azaltan ilaçlar önerebilir. Yemek borusu darlığında balonla genişletme (dilatasyon) yapılabilir. Bazı durumlarda yemek borusu kaslarını gevşetici ilaçlar da kullanılır. Tedavi mutlaka doktor kontrolünde olmalıdır.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Ciddi yemek borusu darlığı, fıtık (hiatal herni) veya tümör gibi durumlarda cerrahi müdahale gerekebilir. Doktorunuz sizin için en uygun tedaviyi belirleyecektir.

Bu durumla yaşamak

Baryumlu yutma testi sonrası günlük hayatınıza hemen dönebilirsiniz. Test sonucuna göre doktorunuzun önerilerini uygulamanız önemlidir.

Yaşam tarzı ipuçları

• Yavaş yemek yiyin ve lokmaları iyice çiğneyin
• Yemek sırasında konuşmamaya özen gösterin (aspirasyon riskini azaltır)
• Fazla kilonuz varsa sağlıklı bir diyetle kilo vermek reflü şikayetlerini azaltabilir
• Stresten mümkün olduğunca uzak durun

Diyet ve egzersiz

Yutma güçlüğü yaşıyorsanız püre halinde, yumuşak ve nemli gıdalar tercih edin. Az ve sık yemek yiyin. Reflü için baharatlı, yağlı ve asitli yiyeceklerden kaçının. Hafif yürüyüşler sindirimi destekler; ancak yemekten hemen sonra ağır egzersiz yapmayın.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Yutma güçlüğü günlük yaşamı etkileyebilir ve kaygıya neden olabilir. Bu sorunlarla başa çıkmak için doktorunuzla açıkça konuşmak önemlidir. Psikolojik destek almak da faydalı olabilir.

Önleme

Yutma sorunlarının bazı nedenleri (reflü, obezite, kötü beslenme) yaşam tarzı değişiklikleriyle önlenebilir veya hafifletilebilir. Sağlıklı kiloda kalmak, sigara ve alkolden uzak durmak, asitli ve baharatlı yiyecekleri sınırlamak riski azaltır.

Tarama programları

Riskli kişilerde (uzun süreli reflü, ailede yemek borusu kanseri öyküsü) doktorunuz düzenli kontroller önerebilir. Baryumlu yutma testi bu kontrollerin bir parçası olabilir.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Yutma güçlüğü beslenme bozukluğu ve kilo kaybına yol açabilir
• Sık aspirasyon (yiyecek veya sıvının akciğere kaçması) zatürreye neden olabilir
• Yemek borusunda tedavi edilmeyen darlık ilerleyerek tam tıkanmaya sebep olabilir

Uzun vadeli görünüm

Çoğu yutma sorunu erken tanı ve tedavi ile başarılı bir şekilde yönetilebilir. Baryumlu yutma testi sayesinde birçok hastalık erken dönemde tespit edilebilir. Modern tıp yöntemleriyle yutma sorunları olan kişiler normal bir yaşam sürdürebilir.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.