MRI brain patient guide

Genel Bakış

Beyin MR’ı (manyetik rezonans görüntüleme), beyninizin ve çevresindeki yapıların ayrıntılı resimlerini oluşturmak için güçlü mıknatıslar ve radyo dalgaları kullanan bir görüntüleme yöntemidir. Röntgen gibi iyonlaştırıcı radyasyon içermez, bu nedenle güvenli kabul edilir.

Beyin MR’ı, nöroloji ve beyin cerrahisi alanında sık kullanılan bir tanı yöntemidir. Ülkemizde birçok hastanede uygulanmaktadır.

Baş ağrısı, baş dönmesi, nöbet, unutkanlık, görme veya konuşma bozukluğu gibi şikayetleri olan kişilere doktor tarafından istenebilir. Her yaştan bireye uygulanabilir.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Sürekli veya şiddetli baş ağrısı
• Baş dönmesi veya denge kaybı
• Nöbet (havale)
• Görme bulanıklığı veya çift görme
• Konuşma zorluğu
• Kolda veya bacakta güçsüzlük
• Unutkanlık veya bilinç değişikliği

Çocuklarda belirtiler

• Gelişimsel gecikme (yürüme, konuşma)
• Baş çevresinde hızlı büyüme
• Tekrarlayan kusma
• Nöbet
• Davranış değişiklikleri

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Yeni başlayan şiddetli baş ağrısı
• Düşme veya denge sorunları
• Ani hafıza kaybı
• Kişilik değişiklikleri
• İnme belirtileri (yüzde kayma, kol uyuşması)

Nedenler

Ana nedenler

• Beyin tümörü şüphesi
• İnme (felç) veya geçici iskemik atak
• Multipl skleroz (MS) gibi sinir sistemi hastalıkları
• Epilepsi (sara) hastalığının değerlendirilmesi
• Demans (bunama) nedenlerinin araştırılması
• Beyin anevrizması (baloncuk) veya damar yapı bozuklukları
• Kafa travması sonrası iç kanama kontrolü
• Kronik baş ağrısı veya migren

Risk faktörleri

• Ailede beyin hastalığı öyküsü
• Yüksek tansiyon
• Şeker hastalığı
• Sigara kullanımı
• Obezite
• İleri yaş

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Ani başlayan şiddetli baş ağrısı
• Ani konuşma veya görme kaybı
• Nöbet geçirme
• Kafa travması sonrası kötüleşme

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Aylardır süren baş ağrısı
• Unutkanlık veya kişilik değişikliği
• Denge sorunu
• Doktorunuzun MR istemesi durumunda

Tanı

Beyin MR’ı, nöroloji veya beyin cerrahisi uzmanının muayenesi sonrası istenir. Görüntüler radyoloji uzmanı tarafından yorumlanır ve raporlanır. Sonuçlar genellikle birkaç gün içinde çıkar.

Yapılabilecek testler

• Beyin MR’ı (kontrastlı veya kontrastsız)
• MR anjiyografi (damar görüntüleme)
• MR venografi (toplardamar görüntüleme)
• Bilgisayarlı tomografi (BT) – acil durumlarda ilk tercih

Randevunuzda neler beklenir

Randevu günü: Yanınızda doktorunuzun yazdığı MR istem formu ve varsa eski görüntülerinizi getirin. MR odasına girmeden önce takı, saat, gözlük, cüzdan ve metal içeren tüm eşyaları çıkarın. Sizi bir kıyafetle değiştirmeniz istenebilir. Cihazın içinde sabit yatmanız istenir. Çekim 20-45 dakika sürebilir. İçeride sizinle konuşmak için bir hoparlör olacaktır. Hareket etmezseniz görüntüler daha net olur.

Tedavi

Beyin MR’ı bir tanı yöntemidir, doğrudan tedavi sağlamaz. Sonuçlara göre doktorunuz size uygun tedaviyi önerecektir. MR sonrası özel bir bakım gerekmez.

Evde kişisel bakım

• Çekim sırasında sakin olmak için derin nefes alın.
• Kapalı alan korkunuz varsa önceden doktorunuza söyleyin; sakinleştirici verilebilir.
• İşlem sonrası kontrast madde verildiyse bol su için.
• Normal günlük aktivitelerinize hemen dönebilirsiniz.

Tıbbi tedaviler

MR sonucuna göre nöroloji veya beyin cerrahisi uzmanı ilaç tedavisi, fizik tedavi, radyoterapi veya cerrahi gibi yöntemler planlayabilir. Tedavi altta yatan hastalığa bağlıdır.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Bazı durumlarda (tümör, anevrizma, kanama gibi) cerrahi müdahale gerekebilir. Bu karar doktor tarafından verilir.

Bu durumla yaşamak

Beyin MR’ı sonrası günlük hayatınızda herhangi bir kısıtlama olmaz. Sonuçlarınızı doktorunuzla değerlendirin. Eğer altta yatan bir hastalık saptanırsa tedavi planına uyun.

Yaşam tarzı ipuçları

• Dengeli beslenin ve bol su için.
• Düzenli egzersiz yapın (doktorunuz onaylarsa).
• Stresten uzak durmaya çalışın.
• Yeterli uyuyun.
• Sigara ve alkolden kaçının.

Diyet ve egzersiz

Beyin MR’ı sonrası özel bir diyet gerekmez. Ancak sağlıklı bir beyin için Akdeniz tipi beslenme (sebze, meyve, balık, zeytinyağı) önerilir. Haftada en az 150 dakika orta tempolu yürüyüş yapılabilir.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Beyin MR’ı sonuçları bazen kaygı yaratabilir. Sonuç ne olursa olsun doktorunuz size yol gösterecektir. Eğer sürekli endişe yaşıyorsanız bir psikolog veya psikiyatristten destek alabilirsiniz. Unutmayın: MR çektirmek bir tanı aracıdır, her şeyin yolunda olma ihtimali de yüksektir.

Önleme

Beyin MR’ı bir inceleme yöntemidir, önlenmesi gerekmez. Ancak MR gerektiren hastalıkların bazıları sağlıklı yaşam tarzı ile önlenebilir.

Aşılar

Beyin MR’ı ile ilgili bir aşı bulunmamaktadır.

Tarama programları

Sağlıklı bireylerde rutin beyin MR’ı taraması önerilmez. Sadece doktor gerekli gördüğünde istenir.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• MR işlemi kendisi komplikasyona neden olmaz.
• Altta yatan hastalık teşhis edilmezse ilerleyebilir.
• Tedavi gecikirse kalıcı hasar oluşabilir.

Uzun vadeli görünüm

Beyin MR’ı, birçok hastalığın erken teşhisinde hayati öneme sahiptir. Sonuçlar ne olursa olsun, günümüzde birçok beyin hastalığı başarıyla tedavi edilebilmektedir. Doktorunuzun önerilerine uyarak umutlu ve kararlı olabilirsiniz.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.