Preparing for CT head

Genel Bakış

BT (bilgisayarlı tomografi) kafa, baş bölgesinin ayrıntılı kesit görüntülerini alan bir tıbbi görüntüleme yöntemidir. Bu işlem, doktorların beyin, kafatası kemikleri, kan damarları ve diğer yapıları incelemesine yardımcı olur.

Evet, BT kafa sık kullanılan bir tanı yöntemidir. Baş ağrısı, baş travması, inme şüphesi gibi durumlarda başvurulur.

Başta travma, inme, tümör veya nörolojik belirtiler (örneğin nöbet geçirme, bilinç bulanıklığı) olan herkes için uygulanabilir.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Baş ağrısı
• Baş dönmesi
• Bilinç bulanıklığı
• Tek taraflı güçsüzlük veya uyuşma
• Görme veya konuşma sorunları

Çocuklarda belirtiler

• Baş ağrısı veya baş travması
• Kusma
• Huzursuzluk veya uyku hali
• Nöbet geçirme

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Düşme sonrası baş dönmesi
• Ani denge kaybı
• Bilinç bulanıklığı veya hafıza sorunları
• İnme belirtileri (yüzün bir tarafında düşme, kol güçsüzlüğü)

Nedenler

Ana nedenler

• Kafa travması (düşme, kaza)
• İnme (kanama veya pıhtı)
• Beyin tümörü
• Beyin kanaması
• Beyin enfeksiyonu (menenjit vb.)
• Doğumsal anormallikler

Risk faktörleri

• Yüksek tansiyon
• Sigara içmek
• Şeker hastalığı
• Kan sulandırıcı ilaç kullanımı
• Yaş (ileri yaş)
• Kafa travması riski yüksek iş veya spor

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Yukarıdaki acil belirtilerden herhangi biri varsa hemen 112'yi arayın.
• Kafa travması sonrası bilinç değişikliği, kusma veya baş ağrısı
• Ani başlayan şiddetli baş ağrısı

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Devam eden ancak acil olmayan baş ağrıları
• Doktorunuzun önerdiği takip amaçlı BT taraması
• Hafif kafa travması sonrası hafta içinde değerlendirme

Tanı

BT kafa, özel bir röntgen cihazı ile yapılır. Kısa sürede baş bölgesinin ayrıntılı kesit görüntüleri alınır. Doktorunuz bu sonuçları değerlendirir.

Yapılabilecek testler

• BT kafa (bilgisayarlı tomografi)
• Bazen kontrastlı BT (damardan boya verilerek)
• Gerekirse MR (manyetik rezonans) gibi ek testler

Randevunuzda neler beklenir

İşlem öncesi metal takıları (küpe, gözlük, takma diş vb.) çıkarmanız istenir. Cihazın içinde sedyeye uzanırsınız. Hareket etmemeniz önemlidir. İşlem birkaç dakika sürer ve genellikle ağrısızdır. Kontrast madde verilecekse damar yolu açılabilir.

Tedavi

BT kafa tanısal bir yöntemdir. Sonuca göre tedavi planı belirlenir. Tedavi altta yatan duruma (örneğin kanama, tümör, pıhtı) yöneliktir.

Evde kişisel bakım

• BT çekimi sonrası normal aktivitelerinize dönebilirsiniz.
• Kontrast madde verildiyse bol su için (doktorunuz aksini söylemediyse).
• Ağrı veya rahatsızlık varsa doktorunuza bildirin.

Tıbbi tedaviler

Tedavi, BT sonucuna bağlıdır. İlaç tedavisi, damar yoluyla verilen ilaçlar, fizik tedavi veya radyoterapi gibi yöntemler uygulanabilir. Doktorunuz size en uygun tedaviyi önerecektir. (İlaç isimleri verilmemiştir.)

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Bazı durumlarda (beyin kanaması, tümör, kafa içi basınç artışı) cerrahi müdahale gerekebilir. Bu karar doktor tarafından verilir.

Bu durumla yaşamak

BT kafa sonrası genellikle kısıtlama yoktur. İşlemin hemen ardından günlük hayatınıza dönebilirsiniz. Ancak altta yatan bir hastalık varsa, doktorunuzun önerilerine uyun.

Yaşam tarzı ipuçları

• Sağlıklı beslenin ve düzenli egzersiz yapın.
• Tansiyonunuzu kontrol altında tutun.
• Sigara içiyorsanız bırakmayı deneyin.
• Kafa travmasından korunmak için emniyet kemeri ve kask kullanın.

Diyet ve egzersiz

Doktorunuzun önerisi doğrultusunda dengeli bir diyet ve düzenli fiziksel aktivite genel sağlığınızı destekler.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

BT sonucu endişe yaratabilir. Sonuçları doktorunuzla konuşup aklınızdaki soruları sormaktan çekinmeyin. Gerekirse bir psikolog veya destek grubundan yardım alabilirsiniz.

Önleme

BT kafa bir tanı yöntemi olduğu için doğrudan önlenmesi söz konusu değildir. Ancak gereksiz BT çekimlerinden kaçınılmalıdır. Sağlık Bakanlığı'nın radyasyon güvenliği önerilerine uyulur.

Tarama programları

BT kafa rutin tarama için önerilmez. Sadece doktorun gerekli gördüğü durumlarda yapılır.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Teşhis edilemeyen kafa travması sonucu iç kanama
• İnme tedavi edilmezse kalıcı hasar
• Beyin tümörünün ilerlemesi
• Enfeksiyon yayılımı

Uzun vadeli görünüm

BT kafa ile erken teşhis mümkündür. Çoğu durumda zamanında tedavi ile iyileşme şansı yüksektir. Doktorunuz size özel durumunuz hakkında en doğru bilgiyi verecektir.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.