Preparing for MRI brain

Genel Bakış

Beyin MR (manyetik rezonans görüntüleme), beyninizin ayrıntılı resimlerini oluşturmak için güçlü mıknatıslar ve radyo dalgaları kullanan bir görüntüleme yöntemidir. Röntgen gibi iyonlaştırıcı radyasyon içermez, bu nedenle güvenlidir.

Beyin MR, nörolojik şikayetlerin değerlendirilmesinde sık kullanılan bir tetkiktir. Türkiye'de birçok hastane ve görüntüleme merkezinde yapılmaktadır.

Baş ağrısı, baş dönmesi, hafıza sorunları, nöbet gibi nörolojik belirtileri olan herkese doktor tarafından istenebilir. Yaş, cinsiyet ayrımı yoktur.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• İnatçı baş ağrıları
• Baş dönmesi veya denge kaybı
• Hafıza sorunları veya kafa karışıklığı
• Nöbetler (sara krizi)
• Görme veya duyma sorunları

Çocuklarda belirtiler

• Gelişim geriliği
• Nöbetler
• Baş ağrısı veya kusma (beyin basıncı artışı belirtisi olabilir)

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Ani başlayan kafa karışıklığı
• Denge sorunları veya düşmeler
• Hafıza kaybı (demans şüphesi)

Nedenler

Ana nedenler

• Beyin MR, altta yatan bir hastalığı teşhis etmek için istenir. Bunun nedeni genellikle belirtilerdir, doğrudan bir 'neden' değildir.
• Beyin tümörü şüphesi
• İnme (felç) veya geçici iskemik atak (mini felç)
• Multipl skleroz (MS) gibi demiyelinizan hastalıklar
• Beyin anevrizması (baloncuk) veya damar yapısı bozuklukları

Risk faktörleri

• Ailede beyin tümörü veya nörolojik hastalık öyküsü
• Yüksek tansiyon, diyabet, yüksek kolesterol (damar hastalıkları riski)
• Sigara kullanımı
• Obezite

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Yukarıda acil belirtiler listesinde yer alan durumlardan herhangi biri varsa hemen 112'yi arayın veya acil servise başvurun.

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Doktorunuz sizi beyin MR’a yönlendirdiyse randevunuzu alın ve hazırlık talimatlarına uyun.
• MR öncesi herhangi bir şikayetiniz olmasa bile doktorunuzun önerdiği takip randevularını ihmal etmeyin.

Tanı

Beyin MR, bir teşhis yöntemidir. Doktorunuz, belirtilerinize ve fizik muayenenize dayanarak MR istemiş olabilir. MR çekildikten sonra radyolog (görüntüleme uzmanı) filmleri inceler ve rapor hazırlar.

Yapılabilecek testler

• Beyin MR (kontrastlı veya kontrastsız)
• Bazen MR anjiyografi (damarları görmek için)
• MR spektroskopi (beyin kimyasını incelemek için)

Randevunuzda neler beklenir

MR çekimi öncesinde metal eşyalarınızı (takı, saat, gözlük, cep telefonu) çıkarmanız istenecek. Vücudunuzda kalp pili, stent gibi metal implant varsa mutlaka bildirin. İşlem sırasında hareketsiz yatmanız gerekir. Yaklaşık 30-45 dakika sürer. Kapalı MR‘da dar alan korkunuz varsa doktorunuza söyleyin, açık MR veya sakinleştirici seçenekleri olabilir.

Tedavi

Beyin MR sonucuna göre tedavi planı belirlenir. MR‘ın kendisi bir tedavi değil, teşhis aracıdır. Sonuçlara göre doktorunuz size uygun tedaviyi önerecektir.

Evde kişisel bakım

• MR öncesi ve sonrası doktorunuzun verdiği talimatlara uyun.
• Eğer kontrast madde (boya) verilecekse, böbrek sorununuz varsa önceden bildirin.
• İşlem sonrası normal aktivitelerinize hemen dönebilirsiniz, ancak kontrast madde verildiyse bol su için.

Tıbbi tedaviler

MR sonuçlarına göre nörolojik hastalıklar ilaç tedavisi, fizik tedavi, radyoterapi (ışın tedavisi) veya cerrahi müdahale gerektirebilir. Tedavi seçenekleri tamamen tanıya bağlıdır. Doktorunuz sizin için en uygun tedaviyi belirleyecektir.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Bazı durumlarda (örneğin büyük bir beyin tümörü, anevrizma veya kanama gibi) cerrahi gerekebilir. Ancak bu sadece MR sonucu ve diğer testlerle netleşir.

Bu durumla yaşamak

Beyin MR çektirmek bir hastalık değil, bir tanı yöntemidir. Çoğu kişi normal yaşamına devam eder. Sonuçları beklerken kaygı duyabilirsiniz, bunu doktorunuzla paylaşın.

Yaşam tarzı ipuçları

• Düzenli uyku, sağlıklı beslenme ve egzersiz genel beyin sağlığına iyi gelir.
• Stresten uzak durmaya çalışın.
• Doktorunuzun önerdiği takip randevularına gidin.

Diyet ve egzersiz

Özel bir diyet gerekmez. Ancak sağlıklı bir beslenme düzeni (meyve, sebze, tam tahıllar, sağlıklı yağlar) ve düzenli egzersiz beyin sağlığını destekler.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

MR çektirmek veya sonuçları beklemek kaygı ve strese neden olabilir. Unutmayın, MR bir teşhis aracıdır ve çoğu zaman iyi haberlerle sonuçlanır. Endişelerinizi doktorunuz veya bir ruh sağlığı uzmanı ile konuşmaktan çekinmeyin.

Önleme

Beyin MRI çektirme ihtiyacını tamamen önlemek mümkün değildir, çünkü birçok nörolojik hastalık önlenemez. Ancak sağlıklı bir yaşam tarzı (tansiyon kontrolü, sigara içmemek, düzenli egzersiz) bazı riskleri azaltabilir.

Tarama programları

Ailede belirli nörolojik hastalıklar varsa doktorunuz düzenli kontroller önerebilir. Ancak toplumda genel bir tarama önerilmez.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• MR çektirmemek, altta yatan ciddi bir hastalığın (tümör, anevrizma, inme) teşhisini geciktirebilir.
• Erken teşhis edilmeyen bazı hastalıklar ilerleyerek daha zor tedavi edilebilir hale gelebilir.

Uzun vadeli görünüm

Beyin MR güvenli ve ağrısız bir işlemdir. Sonuçlar genellikle doktorunuza doğru tanı koymada yardımcı olur. Erken teşhis birçok hastalıkta tedavi başarısını artırır. Endişelenmeyin, doktorunuz size en iyi şekilde yardımcı olacaktır.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.