Kaburgalar Arası Sinir Bloğu (İnterkostal Sinir Bloğu)

Genel Bakış

Kaburgalar arası sinirler, göğüs duvarındaki her iki kaburga arasında uzanan ve göğüs kafesinden beyne ağrı sinyali taşıyan ince sinirlerdir. Kaburgalar arası sinir bloğu, bu sinirlerin çevresine hekimin ince bir iğneyle ağrıyı geçici olarak durduran bir ilaç uygulamasıdır. Amaç, göğüs duvarındaki ağrıyı azaltarak kişinin daha rahat nefes almasını, öksürmesini ve hareket etmesini sağlamaktır. Bu bir ameliyat değildir; genellikle hastanede, bazen de ayakta tedavi koşullarında yapılan bir işlemdir. Etkisi kalıcı değildir, bir süre sonra geçer; bu nedenle çoğu zaman ağrının asıl nedenine yönelik tedaviyle birlikte kullanılır.

Evet, oldukça yaygın bir ağrı tedavisi yöntemidir. Özellikle kaburga kırığı olan kişilerde, göğüs kafesi ameliyatlarından sonra ve zona sonrası kalıcı sinir ağrısında sıkça kullanılır.

Daha çok kaburga kırığı, göğüs kafesi yaralanması veya göğüs ameliyatı geçiren yetişkinleri etkiler. Zona (herpes zoster) sonrası göğüs duvarında inatçı ağrı yaşayan kişilerde de uygulanabilir. İleri yaşta, kemik erimesi olan kişilerde kaburga kırığı daha sık görüldüğü için bu işleme daha çok ihtiyaç duyulabilir.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Derin nefes alırken, öksürürken veya gülerken artan keskin göğüs duvarı ağrısı
• Belirli bir kaburga hattı boyunca hissedilen, dokunmakla artan hassasiyet
• Ağrı yüzünden yüzeysel ve sık nefes alma, derin nefes almaktan kaçınma
• Dönme, eğilme veya kolu kaldırma gibi hareketlerle artan ağrı
• Ağrı nedeniyle uyumakta zorlanma ve huzursuzluk
• Göğüs duvarında batma, yanma veya elektriklenme hissi

Çocuklarda belirtiler

• Çocuklar ağrıyı tam olarak tarif edemeyebilir; ağlama, huzursuzluk veya oyun oynamayı bırakma görülebilir
• Derin nefes almaktan kaçınma, göğsünü koruma refleksi
• Bu işlem çocuklarda yetişkinlere göre daha seyrek uygulanır ve mutlaka çocuk hekiminin değerlendirmesiyle karar verilir

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Kaburga kırıkları ileri yaşta daha ağır seyredebilir; ağrı nedeniyle yüzeysel solunum akciğer enfeksiyonu riskini artırabilir
• Kemik erimesi (osteoporoz) nedeniyle küçük darbelerle bile kaburga kırığı oluşabilir
• Birden fazla ilaç kullanımı ve ek hastalıklar nedeniyle işlem öncesi değerlendirme daha ayrıntılı yapılır

Nedenler

Ana nedenler

• Kaburga kırıkları ve göğüs kafesi yaralanmaları (en sık nedenlerden biri)
• Göğüs kafesi veya karın üst bölgesi ameliyatları sonrası ağrı
• Zona (herpes zoster) sonrası sinirde kalan inatçı ağrı
• Kaburga ile göğüs kemiği arasındaki kıkırdak iltihabı
• Ameliyat sonrası göğüs duvarında süren uzun süreli ağrı
• Bazı durumlarda ağrının kaynağını anlamaya yardımcı olmak için tanısal amaçla

Risk faktörleri

• İleri yaş ve kemik erimesi (osteoporoz)
• Düşme veya trafik kazası gibi travmalar
• Yakın zamanda geçirilmiş göğüs ameliyatı
• Zona geçirmiş olmak
• Kan sulandırıcı ilaç kullanımı veya kanama eğilimi
• İşlem bölgesinde enfeksiyon bulunması
• Uygulanacak ilaca karşı bilinen alerji
• Hamilelik veya emzirme dönemi (hekiminizin bilmesi gerekir)

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Nefes almakta zorlanıyorsanız, dudaklarınızda morarma varsa hemen 112'yi arayın
• İşlem bölgesinde hızla yayılan kızarıklık, şişlik veya ateş varsa
• Ağrı dinlenmeyle bile geçmiyor veya giderek artıyorsa
• Yüzde veya boğazda şişme, döküntü gibi alerji belirtileri varsa

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Ağrınız beklediğiniz kadar azalmadıysa
• İşlem sonrası ne zaman normal hareketlere dönebileceğinizi öğrenmek istiyorsanız
• İşlemin etkisi geçtikten sonra ağrı yeniden başladıysa
• Ağrı nedeniyle uyku, iştah veya günlük yaşamınız etkileniyorsa

Tanı

Bu işlem bir tanı testi değil, tedavi yöntemidir. Ancak işleme karar verilmeden önce hekiminiz ağrınızın yerini, ne zaman başladığını, nelerin artırdığını sorar ve göğüs duvarınızı muayene eder. Gerekirse ağrının kaynağını anlamak için görüntüleme isteyebilir. İşlem sırasında doğru noktayı bulmak için çoğunlukla ultrason kullanılır; bu, iğnenin güvenli yönlendirilmesine yardımcı olur.

Yapılabilecek testler

• Fizik muayene ve ağrı öyküsünün ayrıntılı alınması
• Ultrason ile işlem bölgesinin görüntülenmesi ve iğnenin yönlendirilmesi
• Gerekirse akciğer filmi veya bilgisayarlı tomografi ile kaburga ve akciğer değerlendirmesi
• Kanama riskini değerlendirmek için kan testleri
• Kullanılan ilaçların ve alerjilerin gözden geçirilmesi

Randevunuzda neler beklenir

İşlem genellikle hastanede, bazen ayakta tedavi bölümünde yapılır. Oturur veya yan yatar pozisyonda olursunuz; işlem bölgesi temizlenir ve genellikle cilt uyuşturulur. Hekim ultrason eşliğinde ince bir iğneyle ilacı sinirin çevresine uygular. Bu sırada hafif bir baskı veya karıncalanma hissedebilirsiniz. İşlem çoğu zaman birkaç dakika sürer. Sonrasında kısa bir süre gözlem altında tutulabilirsiniz ve genellikle aynı gün eve dönebilirsiniz. İşlem sonrası geçici uyuşukluk veya güçsüzlük hissi olabilir; bu genellikle kısa sürede geçer.

Tedavi

Kaburgalar arası sinir bloğu, ağrıyı azaltmaya yönelik tedavinin bir parçasıdır ve çoğu zaman diğer yöntemlerle birlikte planlanır. Amaç, ağrıyı kontrol altına alarak derin nefes almanızı, öksürmenizi ve günlük hareketlerinizi kolaylaştırmaktır. Hekiminiz işlemin size uygun olup olmadığını, olası riskleri ve alternatiflerini sizinle ayrıntılı olarak konuşur.

Evde kişisel bakım

• Hekiminizin önerdiği şekilde derin nefes egzersizleri yapın; bu, akciğerlerinizin açık kalmasına yardımcı olur
• İşlem bölgesini ilk günlerde zorlamamaya özen gösterin, ağır kaldırmayın
• Ağrıyı azaltmak için hekiminizin önerdiği sıcak-soğuk uygulamalarını kullanın
• Bol sıvı alın ve dinlenmeye zaman ayırın
• Ağrı günlüğü tutarak ağrınızın seyrini ve işlemin etkisini not edin
• Sigara içiyorsanız bırakmak için destek isteyin; bu, akciğer sağlığınız için önemlidir

Tıbbi tedaviler

Tedavi planı kişiye göre düzenlenir. Hekiminiz ağrıyı kontrol altına almak için ağrı kesici özelliği olan ilaçlar önerebilir; bu ilaçların hangisinin ve hangi dozda kullanılacağına mutlaka hekiminiz karar vermelidir. Bunun yanında sinir bloğu uygulamaları, fizik tedavi ve egzersiz programları, nefes egzersizleri ve ağrının asıl nedenine yönelik tedavi birlikte kullanılabilir. Kronik (uzun süreli) ağrıda ağrı polikliniğine yönlendirilmeniz ve çok yönlü bir tedavi planı yapılması gerekebilir.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Sinir bloğunun kendisi bir ameliyat değildir. Ancak ağrının altında yatan nedenin (örneğin birden fazla kaburga kırığı veya göğüs kafesi yaralanması) ameliyatla düzeltilmesi gerekebilir. Böyle bir durumda sinir bloğu, ameliyat öncesi ve sonrası ağrı kontrolüne yardımcı olmak için kullanılabilir. Ameliyat gerekip gerekmediğine ilgili uzman hekim değerlendirme sonrasında karar verir.

Bu durumla yaşamak

İşlemden sonraki günlerde ağrınızın hafiflemesi, daha rahat nefes almanızı ve hareket etmenizi sağlar. Bu dönemi iyi değerlendirmek için hekiminizin önerdiği nefes ve hareket egzersizlerini düzenli yapmaya çalışın. Ağrının ne kadar süreyle azaldığını fark etmek, hekiminize bilgi vermeniz açısından yararlıdır. Ani zorlamalardan kaçının ve kendinizi dinleyerek yavaş yavaş günlük rutininize dönün.

Yaşam tarzı ipuçları

• Sigara kullanıyorsanız bırakmak için destek alın; akciğer sağlığınızı korur
• Düşmeleri önlemek için ev içinde kaymayan zemin ve yeterli aydınlatma sağlayın
• Oturuş ve duruş pozisyonunuza dikkat edin, göğsünüzü sıkıştıran hareketlerden kaçının
• Ağrı kesici önerileri için eczacınıza veya hekiminize danışmadan ilaç kullanmayın
• Kontrol randevularınızı düzenli takip edin

Diyet ve egzersiz

Dengeli beslenme, özellikle kalsiyum ve D vitamini açısından zengin gıdalar kemik sağlığını destekler. Egzersiz konusunda hekiminizin önerisi belirleyicidir; genellikle hafif yürüyüşler ve nefes egzersizleri önerilir, ancak göğüs kafesini zorlayan ağır egzersizler için iyileşme sürecini beklemek gerekir. Hangi egzersizin size uygun olduğunu mutlaka hekiminize veya fizyoterapiste sorun.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Uzun süren göğüs ağrısı kişiyi yorabilir; kaygı, huzursuzluk, uyku sorunları ve moral bozukluğu görülebilir. Bu duygular anlaşılır ve yalnız değilsiniz. Ağrıyla birlikte ruh haliniz de etkileniyorsa aile hekiminize veya bir ruh sağlığı uzmanına danışmaktan çekinmeyin. Kendinizi çok kötü hissediyorsanız ya da kendinize zarar verme düşünceleri varsa hemen 112'yi arayın veya en yakın acil servise başvurun.

Önleme

Sinir bloğuna duyulan ihtiyacı tamamen önlemek her zaman mümkün değildir; çünkü çoğu zaman bir yaralanma veya ameliyat sonrası ağrıyı azaltmak için yapılır. Ancak altta yatan nedenleri azaltmak mümkündür: düşmeleri önlemek, kemik sağlığını korumak ve zona hastalığından korunmak bunların başında gelir.

Aşılar

Zona (herpes zoster) hastalığından korunmak için aşı seçenekleri vardır. Yaşınıza ve sağlık durumunuza uygun olup olmadığını aile hekiminize veya eczacınıza sorabilirsiniz.

Tarama programları

Kemik erimesi riski taşıyan kişilerde kemik yoğunluğu ölçümü gibi değerlendirmeler önerilebilir. Riskiniz olup olmadığını ve tarama gerekip gerekmediğini hekiminizle konuşun.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Kontrol altına alınmayan göğüs ağrısı, yüzeysel solunuma yol açarak akciğer enfeksiyonu riskini artırabilir
• Ağrı nedeniyle öksürmekten kaçınma, akciğerlerde balgam birikimine zemin hazırlayabilir
• Uyku bozukluğu, yorgunluk ve günlük yaşamda kısıtlanma görülebilir
• İyileşme süresi uzayabilir ve ağrı kronikleşebilir

Uzun vadeli görünüm

Kaburgalar arası sinir bloğu, iyi bilinen ve çoğu kişide güvenle uygulanan bir ağrı tedavisidir. İşlem nadiren kanama, enfeksiyon, geçici uyuşukluk veya sinir tahrişi gibi istenmeyen etkilere yol açabilir; bu nedenle işlem öncesi riskler hekiminiz tarafından anlatılır. Çoğu kişide ağrı belirgin şekilde azalır ve nefes almak kolaylaşır. Ağrının altında yatan nedenin de tedavi edilmesiyle iyileşme süreci genellikle olumlu ilerler.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.