Greasy floating stools

Genel Bakış

Yağlı, suda yüzen dışkı (steatore), dışkının yağlı, soluk renkli ve tuvalette su yüzeyinde kalmasıdır. Bu durum vücudun yağları tam olarak sindiremediği anlamına gelir.

En sık görülen dışkı değişikliği olmamakla birlikte, sindirim sistemi hastalığı olan kişilerde sıkça rastlanır.

Herkesi etkileyebilir, ancak kronik pankreatit, çölyak hastalığı, karaciğer veya safra kesesi sorunları olan kişilerde daha yaygındır.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Dışkının yağlı, cila gibi parlak görünmesi
• Dışkının tuvalette su yüzeyinde kalması
• Soluk, kil rengi veya çok açık renkli dışkı
• Kötü koku
• Sık ve gevşek dışkılama (ishal)
• Karında şişkinlik ve gaz
• İstenmeyen kilo kaybı

Çocuklarda belirtiler

• Bebeklerde ve çocuklarda aynı belirtiler görülür
• Kilo alamama veya büyüme geriliği
• Yemek sonrası huzursuzluk
• Ciltte kuruluk veya döküntüler (yağda çözünen vitamin eksikliğine bağlı)

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Yukarıdaki belirtilere ek olarak daha belirgin kilo kaybı
• Halsizlik ve güçsüzlük
• Dehidratasyon (susuz kalma) riski artar

Nedenler

Ana nedenler

• Pankreas yetersizliği (yeterli sindirim enzimi üretilememesi)
• Çölyak hastalığı (glüten alerjisi)
• Karaciğer hastalıkları (safra üretiminde azalma)
• Safra kesesi sorunları (safra akışının engellenmesi)
• İnce bağırsakta aşırı bakteri çoğalması (SIBO)
• Giardia gibi bağırsak parazitleri

Risk faktörleri

• Kronik pankreatit (alkol kullanımı veya genetik)
• Kistik fibrozis
• Tip 1 diyabet
• Otoimmün hastalıklar (özellikle tiroid ve romatizmal)
• Ailede çölyak hastalığı öyküsü

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Sarılık (cilt ve göz akında sararma)
• Şiddetli karın ağrısı
• Dışkıda veya kusmukta kan
• Açıklanamayan hızlı kilo kaybı

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Birkaç haftadan uzun süren yağlı dışkılama
• Hafif karın şişkinliği veya gaz
• Bağırsak alışkanlığında kalıcı değişiklik

Tanı

Doktor belirtilerinizi dinleyecek, karnınızı muayene edecek ve bazı testler isteyecektir. Tanı için genellikle dışkı ve kan testleri yeterlidir.

Yapılabilecek testler

• Dışkı testi (yağ miktarı, parazit, iltihap)
• Kan testleri (karaciğer, pankreas, vitamin düzeyleri)
• Dışkıda yağ tayini (72 saatlik toplama)
• Karın ultrasonu veya tomografisi
• Endoskopi veya kolonoskopi
• Pankreas fonksiyon testi

Randevunuzda neler beklenir

Dışkı örneği vermeniz istenebilir. Bazı testler için aç kalmanız gerekebilir. İşlemler sırasında ağrı olmaz. Sonuçlar birkaç gün içinde çıkar.

Tedavi

Tedavi, yağlı dışkının nedenine yöneliktir. Amaç vücudun yağları sindirmesine yardımcı olmak ve altta yatan hastalığı kontrol altına almaktır.

Evde kişisel bakım

• Az yağlı, posalı beslenmek (kızartma, yağlı et, tereyağı azaltılmalı)
• Günde 5-6 küçük öğün yemek
• Alkol ve sigaradan uzak durmak
• Bol su içmek (günde en az 1,5-2 litre)
• Doktor önerisiyle probiyotik kullanmak

Tıbbi tedaviler

Pankreas enzim takviyeleri (yemeklerle birlikte alınır), yağda çözünen vitaminler (A, D, E, K) eksikse takviye edilir. Çölyak hastalığında glütensiz diyet, bakteriyel aşırı çoğalmada antibiyotik tedavisi uygulanır. Doktorunuz size en uygun tedaviyi belirleyecektir.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Çok nadiren safra kesesi taşı, tümör veya bağırsak tıkanıklığı gibi durumlarda cerrahi gerekebilir.

Bu durumla yaşamak

Diyetinize dikkat etmek, doktorunuzun önerdiği enzim veya vitaminleri düzenli kullanmak ve belirtileri takip etmek günlük yaşamınızı büyük ölçüde normalleştirecektir.

Yaşam tarzı ipuçları

• Az yağlı, yumuşak besinler tüketmek
• Yemeklerden sonra kısa yürüyüşler yapmak
• Stresi yönetmek (meditasyon, nefes egzersizleri)
• Düzenli doktor kontrollerini aksatmamak

Diyet ve egzersiz

Az yağlı, glüten içermeyen (çölyak varsa), sebze ağırlıklı beslenme. Haşlama, buğulama veya fırında yemekler tercih edin. Haftada en az 150 dakika orta tempolu yürüyüş vehafif egzersizler önerilir.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Kronik sindirim sorunları kaygı, utanma ve sosyal izolasyona yol açabilir. Bu duygular normaldir. Bir psikolog veya destek grubuyla konuşmak faydalı olabilir.

Önleme

Alkol tüketimini sınırlamak, sağlıklı beslenmek ve kronik hastalıkları erken teşhis ettirmek riski azaltabilir. Ancak bazı nedenler (örneğin genetik) tamamen önlenemez.

Tarama programları

Ailede çölyak hastalığı veya kalıtsal pankreatit varsa, düzenli tarama testleri yaptırmak uygun olabilir. Durumunuzu doktorunuzla görüşün.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Yetersiz beslenme ve vitamin eksiklikleri (özellikle A, D, E, K)
• Kemik erimesi (osteoporoz)
• Kilo kaybı ve kas erimesi
• Bağışıklık sisteminin zayıflaması
• Dehidratasyon (susuz kalma)

Uzun vadeli görünüm

Çoğu durumda yağlı dışkı, nedene yönelik tedavi ve diyet değişiklikleri ile kontrol altına alınabilir. Uygun tedavi ile çoğu kişi normal bir hayat sürdürebilir. Erken tanı ve düzenli takip çok önemlidir.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.