Ellerde karıncalanma

Genel Bakış

El karıncalanması, ellerinizde uyuşma, iğne batması veya karıncalanma hissi duymanızdır. Çoğu zaman geçicidir ve ciddi bir soruna işaret etmez.

Evet, el karıncalanması oldukça yaygındır. Çoğu insan hayatının bir döneminde bu durumu yaşar.

Her yaş grubunda görülebilir. Ancak tekrarlayan el hareketleri yapanlar (bilgisayar kullanıcıları, müzisyenler), diyabet hastaları, hamileler ve yaşlı bireylerde daha sık rastlanır.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Ellerde uyuşma veya karıncalanma
• İğne batması hissi
• Parmaklarda güçsüzlük
• Tutma veya kavrama zorluğu

Çocuklarda belirtiler

• Çocuklarda genellikle geçicidir, örneğin kol üzerine yatma sonrası olur.
• Sürekli veya tekrarlayan karıncalanma varsa büyüme atakları veya sinir sıkışması olabilir.

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Yaşlılarda dolaşım bozukluğu, boyun fıtığı veya diyabet gibi nedenlere bağlı daha sık görülür.
• Denge kaybı veya düşme riski eşlik edebilir.

Nedenler

Ana nedenler

• Sinir sıkışması (örneğin karpal tünel sendromu veya dirsekte ulnar sinir sıkışması)
• Boyun fıtığı (servikal radikülopati)
• Diyabet (şeker hastalığı)
• B12 vitamini eksikliği
• Dolaşım bozukluğu (örneğin Raynaud hastalığı)
• Stres veya kaygı (panik atak sırasında da olabilir)
• Uzun süre aynı pozisyonda kalma veya tekrarlayan hareketler

Risk faktörleri

• Bilgisayar veya el aletleri ile uzun süre çalışmak
• Obezite (fazla kilo)
• Hamilelik
• Diyabet veya tiroid hastalığı
• Romatoid artrit gibi iltihaplı eklem hastalıkları
• Sigara kullanımı

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Karıncalanma ani ve şiddetli başladıysa
• Bir yan, kol veya bacağınızda güçsüzlük eşlik ediyorsa
• Yaralanma sonrası ortaya çıktıysa
• El veya parmaklarda renk değişikliği varsa

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Karıncalanma hafif ve zaman zaman oluyorsa
• Birkaç haftadır devam ediyorsa
• Geceleri uyandıracak kadar rahatsız ediciyse

Tanı

Doktorunuz öncelikle şikâyetlerinizi dinler ve fizik muayene yapar. Sinirlerinizi ve kas gücünüzü test eder.

Yapılabilecek testler

• Fizik muayene (refleks, his, kas kuvveti değerlendirmesi)
• Sinir iletim çalışması (EMG – sinirlerin elektriksel aktivitesini ölçer)
• Kan testleri (şeker, B12 vitamini, tiroid hormonları gibi)
• Gerekirse boyun veya el MR’ı

Randevunuzda neler beklenir

Muayene sırasında doktorunuz size parmaklarınızı oynatma, bir cismi sıkma gibi basit testler yapabilir. İşlemler ağrısızdır. Tanı konulduktan sonra tedavi planı size anlatılacaktır.

Tedavi

Tedavi, karıncalanmanın nedenine bağlıdır. Çoğu durumda basit önlemler yeterlidir. Altta yatan bir hastalık varsa (diyabet, vitamin eksikliği gibi) öncelikle onun tedavisi yapılır.

Evde kişisel bakım

• Ara verin:Ellerinizi sık kullanıyorsanız düzenli aralar verin ve esneme hareketleri yapın.
• Bileklik kullanın: Geceleri bilek desteği (atel) kullanmak sinir sıkışmasını azaltabilir. (Marka önermiyoruz, eczanenize danışın.)
• Soğuk veya sıcak uygulayın: Buz veya ılık havlu ile rahatlama sağlayabilirsiniz.
• Stresi yönetin: Derin nefes almak, rahatlama egzersizleri faydalı olabilir.

Tıbbi tedaviler

Doktorunuz, ağrı ve iltihabı azaltmak için ağız yoluyla alınan ağrı kesiciler veya antiinflamatuar ilaçlar önerebilir. B12 vitamini eksikliği varsa takviye verilebilir. Sinir kaynaklı ağrılar için kullanılan bazı ilaçlar da (nöropatik ağrı ilaçları) doktor kontrolünde kullanılabilir. Ayrıca fizik tedavi ve egzersiz programları da tedavinin bir parçasıdır.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Sinir sıkışması (örneğin karpal tünel sendromu) ileri seviyedeyse ve diğer tedaviler işe yaramazsa cerrahi seçenek değerlendirilebilir. Ameliyat kararı mutlaka uzman doktor tarafından verilir.

Bu durumla yaşamak

El karıncalanması olan kişiler günlük işlerde zorlanabilir. Ellerinizi aşırı zorlamamaya özen gösterin. Ağır kaldırmaktan, titreşimli alet kullanmaktan kaçının.

Yaşam tarzı ipuçları

• Çalışma ortamınızı ergonomik hale getirin (klavye yüksekliği, bilek desteği vb.)
• Düzenli egzersiz yapın (yürüyüş, yüzme gibi)
• Uyku pozisyonunuza dikkat edin (kollarınızı başınızın altına koymayın)
• Sigara içiyorsanız bırakmayı düşünün çünkü sigara dolaşımı bozar.

Diyet ve egzersiz

Dengeli beslenme sinir sağlığı için önemlidir. Özellikle B12 vitamini için et, süt ürünleri, yumurta; magnezyum için yeşil yapraklı sebzeler, kuruyemiş tüketebilirsiniz. Ellerinizi esnetmek için parmak açma-kapama, bilek döndürme gibi basit hareketler yapın.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Sürekli karıncalanma hissi kaygıya, uykusuzluğa veya strese yol açabilir. Bu durumla başa çıkmak için doktorunuzla duygularınızı paylaşın. Gerekirse bir psikologdan destek alabilirsiniz.

Önleme

Bazı durumlarda el karıncalanmasını önlemek mümkündür. Tekrarlayan hareketlerden kaçınmak, sık sık mola vermek, doğru duruş alışkanlığı edinmek ve sağlıklı kiloyu korumak riski azaltır. Diyabet gibi kronik hastalıkların kontrolü de önleyicidir.

Tarama programları

Diyabet, vitamin eksikliği gibi altta yatan nedenleri erken yakalamak için düzenli sağlık kontrolleri (kan testleri) önerilir. Risk grubundaysanız aile hekiminize danışın.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Sürekli sinir sıkışması kalıcı sinir hasarına yol açabilir.
• Kas güçsüzlüğü ve el becerilerinde azalma gelişebilir.
• Altta yatan hastalık (diyabet gibi) kontrol edilmezse diğer organları da etkileyebilir.

Uzun vadeli görünüm

Çoğu el karıncalanması vakası basit önlemlerle düzelir. Erken tanı ve uygun tedavi ile kalıcı hasar riski oldukça düşüktür. Altta yatan sebep ne olursa olsun, doktorunuzla iş birliği yaparak durumunuzu yönetmeniz mümkündür.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.