Hiccups persistent

Genel Bakış

Hıçkırık, diyafram kasının istemsiz kasılması sonucu ses tellerinin aniden kapanmasıyla oluşan bir reflekstir. Geçici hıçkırık yaygındır ve genellikle birkaç dakika içinde geçer. Ancak 48 saatten uzun süren hıçkırıklara 'inatçı hıçkırık' (persistan hıçkırık) denir. Bu durum bazen altta yatan bir sağlık sorununun belirtisi olabilir ve tıbbi değerlendirme gerektirir.

Kısa süreli hıçkırık hemen herkesin başına gelir. Ancak 48 saatten uzun süren inatçı hıçkırık daha az yaygındır. Yine de bu durum yaşandığında tıbbi yardım almak önemlidir.

Her yaştan insanı etkileyebilir. Erkeklerde ve mide sorunları, sinir sistemi rahatsızlıkları olan kişilerde daha sık görülebilir.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• İstemsiz, ani ve tekrarlayan hıçkırık sesi
• Hıçkırıkların 48 saatten uzun sürmesi
• Hıçkırık sırasında göğüste veya boğazda hafif bir sıkışma hissi

Çocuklarda belirtiler

• Çocuklarda genellikle kısa sürelidir ve beslenme veya heyecanla tetiklenebilir.
• Uzun süreli hıçkırık çocukta huzursuzluğa veya uyku sorununa yol açabilir.

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Yaşlılarda inatçı hıçkırık daha sık görülebilir.
• Altta yatan nedenler arasında reflü, sinir tahrişi veya ilaç yan etkileri olabilir.
• Uzun süreli hıçkırık yemek yemeyi ve beslenmeyi zorlaştırabilir.

Nedenler

Ana nedenler

• Mide şişkinliği, aşırı yemek yeme veya gazlı içecekler
• Ani sıcaklık değişiklikleri (örneğin sıcak içecek sonrası soğuk su içmek)
• Asit reflüsü (mide asidinin yemek borusuna kaçması)
• Sinir sistemi tahrişi (örneğin vagus veya frenik sinirin etkilenmesi)
• Bazı ilaçların yan etkileri (steroidler, sakinleştiriciler gibi)
• Böbrek hastalığı, diyabet veya merkezi sinir sistemi bozuklukları gibi altta yatan sağlık sorunları

Risk faktörleri

• Stres, heyecan veya duygusal gerginlik
• Aşırı alkol tüketimi
• Sigara içmek
• Çok hızlı yemek yemek veya yemek sırasında hava yutmak
• Bazı ameliyatların (özellikle karın veya göğüs bölgesi) sonrası

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Hıçkırık 48 saatten uzun sürüyorsa
• Hıçkırık günlük aktiviteleri, uykuyu veya yemek yemeyi engelliyorsa
• Hıçkırığa nefes darlığı, göğüs ağrısı, mide bulantısı veya kilo kaybı eşlik ediyorsa

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Hıçkırık birkaç günden uzun sürüyorsa, ancak başka ciddi belirti yoksa, bir aile hekimine (genel pratisyen) başvurun.
• Hıçkırık tekrarlayan ve rahatsız edici boyuta ulaştıysa doktorunuzdan yardım isteyin.

Tanı

Doktor öncelikle tıbbi öykünüzü dinler ve fizik muayene yapar. Hıçkırığın ne kadar sürdüğünü, ne zaman başladığını, hangi durumlarda arttığını ve başka şikayetleriniz olup olmadığını sorar.

Yapılabilecek testler

• Fizik muayene sırasında sinir sisteminiz ve karın bölgeniz değerlendirilir.
• Altta yatan nedeni bulmak için kan testleri (elektrolit, böbrek fonksiyonları, kan şekeri) istenebilir.
• Gerekirse mide asidi reflüsünü değerlendirmek için endoskopi yapılabilir.
• Çok nadir durumlarda, beyin veya sinir sistemi incelemeleri için emar (MRI) veya bilgisayarlı tomografi (BT) gibi görüntüleme yöntemleri kullanılabilir.

Randevunuzda neler beklenir

Teşhis süreci genellikle hızlıdır. Doktorunuz nedeni belirlemeye çalışırken, bu süreçte size geçici rahatlama yöntemleri önerebilir. Çoğu durumda inatçı hıçkırık altta yatan neden tedavi edildiğinde düzelir.

Tedavi

Tedavi, hıçkırığın nedenine bağlıdır. Kısa süreli hıçkırıklar genellikle tedavi gerektirmez. İnatçı hıçkırıklarda öncelikle altta yatan sorun (reflü, ilaç yan etkisi vb.) hedeflenir. İlaç tedavisi veya bazı durumlarda basit manevralar kullanılabilir. Tedavi seçeneklerini doktorunuz belirler.

Evde kişisel bakım

• Bir bardak soğuk suyu yavaşça için.
• Nefesinizi birkaç saniye tutun ve tekrar bırakın.
• Bir kese kağıdına nefes alıp vermek (asla plastik torba kullanmayın).
• Dizlerinizi göğsünüze doğru çekip öne eğilin.
• Bir tutam şeker emmek veya küçük bir parça limon yemek (şeker hastalığınız varsa doktorunuza danışın).
• Sırt üstü yatarak dizlerinizi karnınıza çekmek.

Tıbbi tedaviler

Doktorunuz, hıçkırığın nedenine bağlı olarak bazı ilaçlar önerebilir. Bu ilaçlar genellikle mide asidini azaltan, sinir sistemi üzerinde etkili olan veya kas gevşetici türden olabilir. Tedavi kişiye özeldir; kesinlikle kendi başınıza ilaç kullanmayın.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Hıçkırık çok nadir durumlarda sinir blokajı gibi girişimsel yöntemler gerektirebilir. Ancak bu, diğer tedavilerin işe yaramadığı ve durumun ciddi olduğu durumlarda düşünülür.

Bu durumla yaşamak

İnatçı hıçkırık günlük hayatı zorlaştırabilir. Yemek yerken, uyurken veya işteyken rahatsızlık verebilir. Bu dönemde bol bol su içmek, yavaş yemek yemek ve tetikleyicilerden kaçınmak yardımcı olabilir.

Yaşam tarzı ipuçları

• Yavaş yemek yiyin ve lokmalarınızı iyice çiğneyin.
• Gazlı içecekler, baharatlı yiyecekler ve aşırı alkolden kaçının.
• Stresi azaltmak için rahatlama teknikleri (derin nefes, meditasyon) deneyin.
• Sigara kullanıyorsanız bırakmayı düşünün.

Diyet ve egzersiz

Dengeli beslenmek önemlidir. Aşırı dolu mide hıçkırığı tetikleyebileceğinden, az ve sık yemek yemek faydalı olabilir. Hafif egzersizler genellikle sorun yaratmaz, ancak karın kaslarını zorlayan hareketlerden kaçının.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Uzun süren hıçkırık can sıkıcı olabilir ve kaygıya yol açabilir. Bu durumun genellikle tedavi edilebilir olduğunu unutmayın. Rahatlama teknikleri ve doktorunuzla konuşmak bu süreçte size destek olur.

Önleme

Her hıçkırık önlenemez, ancak tetikleyicileri bilmek ve bunlardan kaçınmak riski azaltabilir. Yavaş yemek, aşırı alkol ve gazlı içeceklerden uzak durmak, stres yönetimi gibi önlemler alınabilir.

Tarama programları

Hıçkırık için özel bir tarama testi yoktur. Ancak düzenli sağlık kontrolleri altta yatan hastalıkların erken tespitine yardımcı olabilir.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Uzun süreli hıçkırık uyku bozukluğuna ve yorgunluğa yol açabilir.
• Yemek yeme zorluğu nedeniyle kilo kaybı ve beslenme bozukluğu görülebilir.
• Sürekli hıçkırık sosyal hayatı etkileyerek utanma ve kaygıya neden olabilir.

Uzun vadeli görünüm

İnatçı hıçkırık genellikle tedavi edilebilir bir durumdur. Altta yatan neden bulunup tedavi edildiğinde hıçkırıklar çoğu zaman tamamen geçer. Nadir durumlarda tedavi daha uzun sürebilse de, doğru yaklaşım ve doktor desteği ile iyileşme mümkündür.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.