Ben Değişiklikleri Ne Zaman Ciddiye Alınmalı?

Genel Bakış

Ben, ciltte renkli, genellikle yuvarlak veya oval, kahverengi-siyah renkte iyi huylu bir oluşumdur. Ben değişiklikleri, bir benin boyutunda, renginde, şeklinde veya yüzeyinde fark edilen değişimleri ifade eder. Uzun süreli ben değişiklikleri, haftalar veya aylar içinde gerçekleşen ve kaybolmayan değişikliklerdir.

Benler çok sık görülür; yetişkinlerde ortalama 10-40 ben bulunur. Ben değişiklikleri de sık yaşanır, ancak bunların büyük çoğunluğu zararsızdır.

Her yaşta ve herkeste görülebilir, ancak açık tenli, çok sayıda beni olan ve güneşe fazla maruz kalan kişilerde ben değişiklikleri daha yakından takip edilmelidir.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Bir benin yarısı diğer yarısına benzemiyorsa (asimetri)
• Benin kenarları düzensizse
• Benin rengi tekdüze değilse, içinde birden fazla renk varsa
• Benin çapı 6 mm'den büyükse veya hızla büyüyorsa
• Benin yüzeyinde kaşıntı, kanama veya kabuklanma varsa

Çocuklarda belirtiler

• Çocuklarda benler yaşla birlikte büyüyebilir; ancak bir benin çevresindeki deriden farklı görünmesi, hızla büyümesi veya kanaması durumunda çocuk doktoruna danışılmalıdır.

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Yaşlılarda yeni bir benin oluşması veya mevcut bir benin değişmesi daha dikkatli incelenmelidir; cilt yaşlandıkça benler solabilir veya kabarıklaşabilir.

Nedenler

Ana nedenler

• Güneşten gelen UV ışınları benlerin değişmesine yol açabilir
• Yaşlanma ve genetik faktörler benlerin yapısını etkiler
• Hamilelik veya ergenlik gibi hormonal değişiklikler benleri değiştirebilir
• Bazı ben değişiklikleri cilt kanserinin erken işareti olabilir

Risk faktörleri

• Açık ten, sarı veya kızıl saç, renkli göz
• Çocuklukta güneş yanığı geçirmiş olmak
• Ailede melanom (bir tür cilt kanseri) öyküsü
• Çok sayıda ben veya atipik (normalden farklı) benlerin bulunması

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Yukarıdaki 'Acil' bölümünde belirtilen semptomlardan herhangi biriyle karşılaşırsanız
• Bir bende hızlı büyüme veya şekil değişikliği fark ederseniz

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Her yıl düzenli bir cilt muayenesi yaptırmak için
• Benlerinizin sayısı veya görünümü sizi endişelendiriyorsa

Tanı

Doktor benlerinizi gözle muayene eder, dermatoskop adı verilen bir cihazla daha yakından inceler ve gerekirse biyopsi (küçük bir parça alarak patolojik inceleme) yapar.

Yapılabilecek testler

• Dermatoskopik muayene (cilt yüzeyinin büyütülerek incelenmesi)
• Biyopsi (şüpheli benden örnek alınması)
• Bütüncül cilt muayenesi (vücuttaki tüm benlerin kontrolü)

Randevunuzda neler beklenir

Muayene genellikle ağrısızdır ve birkaç dakika sürer. Biyopsi sonuçları genellikle birkaç gün içinde çıkar; doktorunuz sonuçları sizinle paylaşır ve gerekirse tedavi planı önerir.

Tedavi

Tedavi, ben değişikliğinin nedenine bağlıdır. Çoğu ben değişikliği tedavi gerektirmez; ancak şüpheli bir lezyon varsa doktorunuz en güvenli yaklaşımı önerecektir.

Evde kişisel bakım

• Güneşten korunmak için şapka, gözlük ve koruyucu giysi kullanın
• Güneş kremi sürün ve öğle saatlerinde güneşe çıkmaktan kaçının
• Benlerinizi düzenli olarak kendiniz kontrol edin ve değişiklikleri fotoğraflayın

Tıbbi tedaviler

Şüpheli benler cerrahi yöntemlerle çıkarılabilir. Patolojik inceleme sonucunda kanserli hücre tespit edilirse, doktorunuz ek cerrahi veya diğer tedavi seçeneklerini sizinle konuşacaktır. İlaç tedavileri yalnızca uzman onkoloji doktoru tarafından planlanır.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Benin değişikliği kanser şüphesi taşıyorsa, eksizyon adı verilen cerrahi işlemle ben tamamen çıkarılabilir. İşlem lokal anestezi ile yapılır ve genellikle günübirlik uygulanır.

Bu durumla yaşamak

Benlerinizi ayda bir kez kontrol edin: aynada veya bir yakınınızın yardımıyla sırt, kafa derisi gibi zor görünen bölgelere de bakın. Yeni bir ben veya değişiklik fark ederseniz doktorunuza bildirin.

Yaşam tarzı ipuçları

• Güneşe çıkarken mutlaka güneş kremi kullanın
• Solaryum gibi yapay bronzlaşma cihazlarından uzak durun
• Düzenli cilt muayenesi yaptırın

Diyet ve egzersiz

Sağlıklı ve dengeli beslenme cildiniz için her zaman iyidir; ancak ben değişikliklerine karşı özel bir diyet veya egzersiz önerisi yoktur. Bol su içmek cildinizi canlı tutar.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Benlerdeki değişiklikler cilt kanseri korkusuna yol açabilir ve bu çok normaldir. Bu belirsizliği yönetmenin en iyi yolu doktorunuzla konuşmak ve gerekli kontrolleri yaptırmaktır.

Önleme

Benlerin oluşumu tamamen engellenemez, ancak hasar görmüş ciltte yeni benlerin ve değişikliklerin ortaya çıkma riski güneşten korunmayla azaltılabilir.

Aşılar

Bu durum için spesifik bir aşı yoktur.

Tarama programları

Sağlık Bakanlığı'nın önerdiği düzenli cilt muayenesi, özellikle risk altındaki kişilerde erken tanı için önemlidir. Yılda bir kez doktorunuz tarafından yapılan ben taraması önerilir.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Şüpheli ben değişiklikleri göz ardı edilirse, cilt kanseri ilerleyebilir
• İleri evre cilt kanseri lenf düğümlerine ve diğer organlara yayılabilir
• Tedavide gecikme, kozmetik olarak daha geniş cerrahiler gerekebilir

Uzun vadeli görünüm

Erken fark edilen cilt kanserlerinin büyük bir kısmı başarılı şekilde tedavi edilir. Ben değişikliklerini izlemek ve düzenli doktor kontrolü yaptırmak, en önemli koruyucu adımdır.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.