Ağız Solunumu

Genel Bakış

Ağız solunumu, burun yerine ağızdan nefes alma durumudur. Burun, havayı ısıtır, nemlendirir ve temizler; ağız solunumu bu işlevleri yapamaz.

Evet, özellikle çocuklarda, alerjisi olanlarda ve burun tıkanıklığı yaşayan kişilerde sık görülür.

Her yaştan insanı etkileyebilir ancak çocuklar, alerjik bireyler, uyku apnesi olanlar ve burun yapısında sorun bulunanlarda daha yaygındır.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Ağız kuruluğu ve sürekli susama hissi
• Horlama
• Ağız kokusu
• Yorgun uyanma ve gün içinde uykululuk
• Boğaz ağrısı veya tahrişi

Çocuklarda belirtiler

• Sürekli ağzı açık dolaşma
• Diş eti problemleri ve diş çürüğü
• Yüzde uzama veya daralmış görünüm
• Dikkat eksikliği ve öğrenme güçlüğü

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Kuru öksürük
• Boğazda gıcık hissi
• Uyku apnesi belirtileri (nefes durması, yüksek sesli horlama)

Nedenler

Ana nedenler

• Burun tıkanıklığı (alerji, soğuk algınlığı, sinüzit gibi)
• Geniz eti büyümesi (özellikle çocuklarda)
• Burun içi eğrilik (septum deviasyonu)
• Uyku apnesi
• Alışkanlık (burun tıkanıklığı geçse bile ağızdan nefes almaya devam etme)

Risk faktörleri

• Alerjik rinit (saman nezlesi)
• Astım
• Obezite
• Sigara dumanına maruz kalma
• Küçük çocuklarda geniz eti büyümesi

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Nefes almada zorluk varsa hemen 112'yi arayın
• Uyku sırasında nefes durması veya şiddetli horlama varsa acil değerlendirme gerekir

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Sürekli ağız kuruluğu, boğaz ağrısı veya ağız kokusu şikayetiniz varsa
• Çocuğunuz sürekli ağzı açık uyuyor veya geziyorsa
• Burun tıkanıklığı birkaç haftadır geçmiyorsa

Tanı

Doktorunuz şikayetlerinizi dinler, burun ve ağzınızı muayene ederek ağız solunumunun nedenini araştırır.

Yapılabilecek testler

• Burun içi endoskopi (küçük kamera ile inceleme)
• Alerji testleri (alerji düşünülüyorsa)
• Uyku testi (polisomnografi) - uyku apnesi şüphesi varsa
• Görüntüleme yöntemleri (röntgen, bilgisayarlı tomografi) - yapısal sorunlar için

Randevunuzda neler beklenir

Muayene genellikle ağrısızdır. Doktorunuz burnunuzdan nefes almanızı isteyebilir ve nefes yolunuzu değerlendirir. Gerekirse sizi bir kulak burun boğaz (KBB) uzmanına yönlendirebilir.

Tedavi

Tedavi, ağız solunumunun altında yatan nedene yöneliktir. Amaç burundan nefes almayı kolaylaştırmak ve varsa alışkanlığı düzeltmektir.

Evde kişisel bakım

• Tuzlu su ile burun yıkama (serum fizyolojik) burun tıkanıklığını hafifletebilir
• Yatak odasında nemlendirici kullanmak
• Sırt üstü değil yan yatmak horlamayı azaltabilir
• Toz, polen gibi alerjenlerden uzak durmak

Tıbbi tedaviler

Doktorunuz burun tıkanıklığına yönelik burun spreyleri (kortizonlu veya tuzlu su) önerebilir. Alerji ilaçları (antihistaminikler) reçete edilebilir. Uyku apnesi varsa ağız içi apareyleri veya CPAP cihazı kullanılabilir. İlaç isimleri vermiyoruz; doktorunuz size uygun tedaviyi yazacaktır.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Bazı durumlarda cerrahi gerekebilir: geniz eti alınması (adenoidektomi), burun septumu düzeltilmesi (septoplasti) veya sinüs cerrahisi. Doktorunuz sizin için en uygun seçeneği değerlendirecektir.

Bu durumla yaşamak

Ağız solunumu alışkanlığını değiştirmek zaman alabilir. Gün içinde bilinçli olarak burundan nefes almaya çalışın, gerektiğinde nefes egzersizleri yapın.

Yaşam tarzı ipuçları

• Düzenli uyku saatlerine dikkat edin ve uyku hijyenini koruyun
• Alerjilerinizi doktor kontrolünde yönetin
• Sigara dumanından ve hava kirliliğinden uzak durun

Diyet ve egzersiz

Sağlıklı beslenme ve düzenli egzersiz genel sağlığı iyileştirir, kilo kontrolü uyku apnesi riskini azaltabilir.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Sürekli yorgunluk ve uyku kalitesizliği ruh halinizi etkileyebilir. Bu konuda endişeleriniz varsa bir ruh sağlığı uzmanına danışmaktan çekinmeyin.

Önleme

Tamamen önlenemese de burun tıkanıklığına yol açan alerji ve enfeksiyonları tedavi etmek, alerjenlerden kaçınmak riski azaltabilir.

Aşılar

Grip aşısı ve zatürre aşısı gibi solunum yolu enfeksiyonlarına karşı aşılar, burun tıkanıklığına bağlı ağız solunumu riskini düşürebilir.

Tarama programları

Çocuklarda geniz eti büyümesi açısından düzenli doktor kontrolü önerilebilir.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Diş çürüğü ve diş eti hastalıkları
• Çocuklarda yüz gelişiminde bozukluk (uzun yüz görünümü)
• Uyku apnesinin şiddetlenmesi
• Kronik boğaz enfeksiyonları ve ses kısıklığı

Uzun vadeli görünüm

Tedavi ile çoğu kişi burundan nefes almayı yeniden öğrenir ve belirtiler düzelir. Özellikle çocuklarda erken müdahale kalıcı sorunları önler. Doktorunuzun önerilerine uyduğunuzda olumlu sonuç almanız mümkündür.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.