Çarpıntı ne anlama gelebilir?

Genel Bakış

Çarpıntı, kalp atışlarınızı normalden farklı bir şekilde hissetmenizdir. Kalbiniz hızlı, düzensiz veya güçlü atıyor gibi hissedebilirsiniz. Çoğu zaman zararsızdır ve geçicidir.

Evet, çarpıntı çok yaygın bir şikâyettir. Hemen hemen herkes hayatının bir döneminde çarpıntı hisseder.

Çarpıntı kadınlarda, erkeklerde, gençlerde ve yaşlılarda görülebilir. Anksiyete bozukluğu olanlarda, hamilelerde ve bazı ilaçları kullananlarda daha sık rastlanır.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Kalbin hızlı attığını hissetmek
• Kalbin güçlü veya kuvvetli attığını hissetmek
• Kalbin teklediğini veya atladığını hissetmek
• Göğüste çırpınma veya vurma hissi

Çocuklarda belirtiler

• Çocuklarda çarpıntı genellikle hızlı kalp atışı hissiyle kendini gösterir.
• Çocuk kalbinin oyun oynarken hızlandığını söyleyebilir.
• Nadir durumlarda baş dönmesi veya bayılma da olabilir.

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Yaşlılarda çarpıntıya sıklıkla baş dönmesi, yorgunluk veya nefes darlığı eşlik edebilir.
• Düzensiz kalp atışı (atriyal fibrilasyon) yaşlılarda daha yaygındır.

Nedenler

Ana nedenler

• Stres, kaygı veya panik atak
• Kafein (kahve, çay, enerji içecekleri), alkol veya nikotin kullanımı
• Aşırı yorgunluk veya uykusuzluk
• Bazı ilaçlar (soğuk algınlığı ilaçları, astım spreyleri vb.)
• Anemi (kansızlık), tiroit bezinin aşırı çalışması (hipertiroidi)
• Kalp ritim bozuklukları (aritmi), kalp kapak sorunları

Risk faktörleri

• Yüksek tansiyon veya kalp hastalığı öyküsü
• Anksiyete bozukluğu veya sık sık stres altında olmak
• Aşırı kafein veya alkol tüketimi
• Sigara kullanımı
• Hamilelik
• Elektrolit dengesizlikleri (potasyum, magnezyum düşüklüğü)

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Çarpıntı ile birlikte göğüs ağrısı, nefes darlığı veya bayılma varsa.
• Çarpıntı çok sık (haftada birkaç kez) veya uzun süreliyse.

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Çarpıntı ara sıra oluyor ve başka bir şikâyete yol açmıyorsa bir sonraki rutin muayenede doktorunuza anlatabilirsiniz.
• Yeni bir ilaca başladıktan sonra çarpıntı oluşursa doktorunuzla görüşün.

Tanı

Doktorunuz öncelikle şikâyetlerinizi dinler, nabzınızı kontrol eder ve fizik muayene yapar. Ardından kalbinizin elektriksel aktivitesini değerlendiren bir EKG (elektrokardiyografi) çekebilir.

Yapılabilecek testler

• EKG (kalbin elektriksel ritmini kaydeder)
• 24 saatlik veya olay kaydedici (Holter) EKG (günlük hayatta kalp ritminizi izler)
• Kan tahlilleri (kansızlık, tiroit, elektrolitler)
• Ekokardiyografi (kalbin yapısını görmek için ultrason)
• Stres testi (egzersiz sırasında kalbin durumunu değerlendirir)

Randevunuzda neler beklenir

Tanı süreci genellikle ağrısız ve kolaydır. Doktorunuz çarpıntılarınızın nedenini bulmak için size bazı sorular soracak ve uygun testleri isteyecektir. Sonuçlara göre size özel bir tedavi planı oluşturulacaktır.

Tedavi

Çarpıntı tedavisi, altta yatan nedene bağlıdır. Zararsız çarpıntılar genellikle tedavi gerektirmez; yaşam tarzı değişiklikleri yeterli olabilir. Eğer bir kalp ritim bozukluğu veya başka bir sağlık sorunu tespit edilirse doktorunuz uygun tedaviyi önerecektir.

Evde kişisel bakım

• Stresi azaltmak için derin nefes egzersizleri yapın.
• Kafein, alkol ve sigaradan kaçının.
• Yeterli ve düzenli uyuyun.
• Bol su için, ancak çok fazla enerji içeceği veya aşırı çay-kahve tüketmeyin.

Tıbbi tedaviler

Doktorunuz altta yatan nedene göre tedavi planı yapacaktır. Örneğin, tiroit sorunları için ilaç verilebilir; anemi varsa demir takviyesi önerilebilir. Kalp ritim bozukluğu tespit edilirse, kan sulandırıcı veya ritim düzenleyici ilaçlar (isim vermeden) yazabilir. İlaç tedavisine ek olarak ablasyon adı verilen bir girişimsel işlem de önerilebilir.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Çok nadir durumlarda, örneğin kalp kapak hastalığı veya doğumsal bir kalp sorunu varsa cerrahi müdahale gerekebilir. Bu durumda doktorunuz sizi kalp damar cerrahisi uzmanına yönlendirecektir.

Bu durumla yaşamak

Çarpıntılarınızı tetikleyen durumları fark ederseniz onlardan kaçınmak çoğu zaman yeterlidir. Bir çarpıntı hissettiğinizde sakin olun ve derin nefes alın. Çoğu çarpıntı birkaç dakika içinde geçer.

Yaşam tarzı ipuçları

• Düzenli egzersiz yapın (yürüyüş, yüzme, bisiklet gibi).
• Uykunuzu ihmal etmeyin; günde 7-8 saat uyuyun.
• Stres yönetimi için meditasyon veya yoga deneyin.
• Kafein tüketimini günde 1-2 fincanla sınırlayın.

Diyet ve egzersiz

Sağlıklı ve dengeli beslenmek kalp sağlığınızı destekler. Potasyum ve magnezyum açısından zengin gıdalar (muz, yeşil yapraklı sebzeler, kuruyemiş) tüketin. Aşırı tuzdan kaçının. Haftada en az 150 dakika orta tempolu egzersiz yapmaya çalışın.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Çarpıntı kaygı yaratabilir ve kaygı da çarpıntıyı tetikleyebilir. Bu kısır döngüyü kırmak için gevşeme teknikleri öğrenmek faydalıdır. Eğer çarpıntılar endişenizi artırıyorsa bir psikolog veya psikiyatristten destek almayı düşünün.

Önleme

Bazı çarpıntı türleri önlenebilir. Stresten uzak durmak, sağlıklı beslenmek, düzenli uyku ve egzersiz çarpıntı riskini azaltır. Tetikleyici maddelerden (kafein, alkol, sigara) kaçınmak da çarpıntıları önlemeye yardımcı olur.

Tarama programları

Belirgin bir kalp hastalığı riski taşıyorsanız düzenli kalp kontrolü yaptırmanız önerilir. Aile hekiminiz size uygun tarama programını önerecektir.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Altta yatan bir kalp ritim bozukluğu varsa, tedavi edilmezse inme riski artabilir.
• Sürekli çarpıntı kalp kasını zayıflatabilir (kardiyomiyopati).
• Şiddetli çarpıntı bayılmaya, düşmeye ve yaralanmaya yol açabilir.

Uzun vadeli görünüm

Çarpıntıların büyük çoğunluğu iyi huyludur ve herhangi bir ciddi soruna yol açmaz. Altta yatan neden bulunup tedavi edildiğinde çarpıntılar genellikle kaybolur veya kontrol altına alınır. Düzenli doktor takibi ve sağlıklı yaşam tarzı ile çoğu kişi normal bir hayat sürdürebilir.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.