Boğaz temizleme

Genel Bakış

Sürekli boğaz temizleme, boğazda bir şey varmış hissiyle sık sık boğazı temizleme ihtiyacı duymaktır. Bu bir hastalık değil, bir semptom yani belirtidir. Boğazın arka kısmında mukus birikmesi, tahriş veya alışkanlık nedeniyle olabilir.

Oldukça yaygındır. Birçok kişi zaman zaman boğazını temizler, ancak sürekli hale gelmesi daha az yaygındır ve bir uzmana danışılması önerilir.

Her yaştan insanı etkileyebilir. Çocuklarda alerjiler, erişkinlerde reflü veya geniz akıntısı, yaşlılarda ise kuruluk veya ilaç yan etkileri daha sık neden olur.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Boğazda bir yumru veya takılma hissi (globus hissi)
• Sürekli boğazı temizleme ihtiyacı
• Ses kısıklığı veya ses değişikliği
• Boğazda gıcık veya yanma hissi

Çocuklarda belirtiler

• Burun tıkanıklığı veya akıntısı ile birlikte sık boğaz temizleme
• Öksürük nöbetleri
• Ağız solunumu yapma

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Boğaz kuruluğu hissi
• Yutma güçlüğü (disfaji) belirtileri
• Kullanılan ilaçlara bağlı ağız kuruluğu

Nedenler

Ana nedenler

• Geniz akıntısı: Burun ve sinüslerden boğaza akan mukusun tahrişi
• Gastroözofageal reflü (GERD): Mide asidinin boğaza kaçması
• Alerjiler: Polen, toz veya hayvan tüyü gibi alerjenler boğazda iltihap yapabilir
• Ses teli nodülleri veya polipleri: Ses tellerinde oluşan iyi huylu büyümeler
• Alışkanlık: Bazı kişilerde farkında olmadan sık sık boğaz temizleme alışkanlığı gelişir

Risk faktörleri

• Sigara içmek veya pasif içicilik
• Kuru hava veya klimaya maruz kalmak
• Sesini yoğun kullanan meslekler (öğretmenlik, spikerlik vb.)
• Stres ve kaygı bozuklukları
• Bazı tansiyon ilaçları gibi ağız kuruluğu yapan ilaçlar

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Nefes almada zorluk varsa hemen 112'yi arayın
• Boğazda kanama veya yutma güçlüğü varsa acil servise başvurun

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Boğaz temizleme ihtiyacı 2 haftadan uzun sürüyorsa
• Seste kalıcı kısıklık veya değişiklik varsa
• Yutkunma sırasında ağrı veya takılma hissi oluyorsa
• Bu durum günlük yaşamınızı etkiliyorsa

Tanı

Doktorunuz öncelikle şikayetlerinizi dinler ve boğaz, burun ve kulak muayenesi yapar. Gerekirse esnek bir kamera ile burundan boğaza bakabilir (nazofaringoskopi veya laringoskopi).

Yapılabilecek testler

• Nazofaringoskopi: Burundan girilerek boğaz ve gırtlağın incelenmesi
• Alerji testleri: Deri veya kan testi ile alerjenlerin belirlenmesi
• pH monitörizasyonu: Reflü şüphesinde mide asidi ölçümü
• Ses teli muayenesi (videolarengoskopi)

Randevunuzda neler beklenir

Muayene genellikle 15-20 dakika sürer ve ağrısızdır. Doktorunuz size altta yatan nedeni açıklayacak ve tedavi seçeneklerini anlatacaktır.

Tedavi

Tedavi, boğaz temizlemeye neden olan temel soruna yöneliktir. Çoğu durumda yaşam tarzı değişiklikleri ve basit önlemler yeterli olur.

Evde kişisel bakım

• Bol su içmek, boğazı nemli tutmaya yardımcı olur
• Sıcak buhar teneffüs etmek veya nemlendirici kullanmak
• Sigara ve dumanlı ortamlardan uzak durmak
• Kafein ve alkolden kaçınmak (boğazı kurutabilir)
• Sert boğaz temizleme yerine bir yudum su içmek veya yavaşça yutkunmak

Tıbbi tedaviler

Doktorunuz altta yatan nedene göre tedavi önerebilir: reflü için diyet değişiklikleri ve uygun ilaçlar, alerjiler için burun spreyleri veya antihistaminikler, geniz akıntısı için dekonjestanlar. İlaçlar doktorunuz tarafından reçete edilmelidir. Asla kendi başınıza ilaç kullanmayın.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Cerrahi müdahale nadiren gerekir. Ses teli nodülleri veya polipleri gibi durumlarda, diğer tedaviler yanıt vermezse, doktorunuz mikrocerrahi önerebilir.

Bu durumla yaşamak

Sürekli boğaz temizleme ihtiyacı can sıkıcı olabilir, ancak bunu bir alışkanlık haline getirmemek önemlidir. Her boğaz temizleme aslında boğazı daha çok tahriş eder.

Yaşam tarzı ipuçları

• Bol su için ve yanınızda su bulundurun
• Bal veya şekersiz pastiller boğazı yatıştırabilir (şekerli olanlardan kaçının)
• Stresinizi yönetmek için gevşeme teknikleri deneyin
• Sesinizi gereksiz yere zorlamaktan kaçının

Diyet ve egzersiz

Reflüye bağlıysa, asitli, baharatlı ve yağlı yiyeceklerden kaçının. Yemeklerden sonra hemen yatmayın. Düzenli egzersiz genel sağlığı destekler, ancak aşırı egzersiz reflüyü tetikleyebilir.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Sürekli boğaz temizleme ihtiyacı kaygı ve strese yol açabilir. Bu durum sosyal ortamlarda rahatsızlık verebilir. Eğer bu durum sizi endişelendiriyorsa bir doktorla konuşmak rahatlatıcı olabilir.

Önleme

Tamamen önlenemese de risk faktörlerini azaltmak mümkündür. Örneğin sigara içmemek, alerjileri kontrol altında tutmak, sağlıklı beslenmek ve yeterli su içmek önleyici olabilir.

Aşılar

Bu durum için spesifik bir aşı bulunmamaktadır.

Tarama programları

Özel bir tarama testi yoktur. Ancak sürekli boğaz temizleme şikayeti olan kişilerin bir doktora başvurması önerilir.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Ses tellerinde tahriş ve kronik larenjit
• Ses kısıklığının kalıcı hale gelmesi
• Ses teli nodülleri veya polip oluşumu
• Sosyal yaşamda rahatsızlık ve psikolojik etkiler

Uzun vadeli görünüm

Çoğu durumda altta yatan neden tedavi edildiğinde boğaz temizleme ihtiyacı azalır veya kaybolur. Tedavi edilmeyen durumlarda bile ciddi sağlık sorunları nadirdir. Uygun yaklaşımla bu şikayet yönetilebilir.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.