Unequal pupils concern

Genel Bakış

Göz bebeklerinizin (göbeğinizdeki siyah daire) normalde her iki gözde de aynı büyüklükte olması beklenir. Bazen bir göz bebeği diğerinden daha büyük veya daha küçük olabilir. Buna anizokori denir. Bu durum bazen tamamen zararsız bir durum (fizyolojik anizokori) bazen de altta yatan bir hastalığın belirtisi olabilir.

Evet, ışıkta veya karanlıkta farklılık göstermeyen, doğuştan var olan hafif anizokori oldukça yaygındır ve genellikle endişe verici değildir.

Her yaş grubunda görülebilir. Bebeklerde doğumsal olarak, yetişkinlerde ise göz travması, nörolojik hastalıklar veya ilaç kullanımına bağlı olarak ortaya çıkabilir.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Bir göz bebeğinin diğerinden belirgin şekilde daha büyük veya daha küçük olması
• Işık değişikliklerinde iki göz bebeğinin aynı anda daralıp genişlememesi
• Göz kapağında düşüklük (pitozis)
• Gözde ağrı veya kızarıklık
• Bulanık veya çift görme

Çocuklarda belirtiler

• Göz kayması (şaşılık)
• Baş ağrısı
• Gözlerini kısma veya ovalama
• Bulantı veya kusma (bazı durumlarda)

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Göz bebeği büyüklüğünde farklılık
• Göze damla damlatma sonrası geçici farklılık (glokom ilaçları gibi)
• Daha önceden var olan damar tıkanıklığı veya şeker hastalığı (diyabet) kaynaklı sinir hasarı
• Görme kaybı veya baş dönmesi

Nedenler

Ana nedenler

• Fizyolojik anizokori: Doğuştan var olan, ışıkta ve karanlıkta sabit kalan, zararsız farklılık.
• Horner sendromu: Sempatik sinir sistemindeki bir sorun; genellikle yüzün bir tarafında terleme azlığı ve göz kapağı düşüklüğü eşlik eder.
• Üçüncü sinir felci: Göz hareketlerini kontrol eden sinirin hasarı; göz kapağı düşüklüğü ve çift görme sık görülür.
• Adie tonik pupili: Göz bebeğinin ışık reaksiyonunun yavaşlaması; genellikle genç kadınlarda görülür ve reflekslerde azalma olabilir.
• İlaçlar: Bazı göz damlaları (glokom tedavisinde kullanılanlar gibi) veya ilaçlı burun spreyleri geçici anizokori yapabilir.
• Göz travması: Darbe, cerrahi veya kimyasal maddeler göz bebeği kaslarına hasar verebilir.
• Üveit (göz içi iltihabı) veya akut glokom: Göz içi basıncındaki ani artış göz bebeğinde asimetriye yol açabilir.

Risk faktörleri

• Göz travması öyküsü
• Migren ve baş ağrısı hastalıkları
• Yüksek tansiyon veya diyabet gibi damar hastalıkları
• Nörolojik hastalıklar (ine, beyin tümörü gibi)
• Bazı ilaçların bilinçsiz kullanımı

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Ani başlayan göz bebeği farklılığı
• Göz ağrısı, kızarıklık veya görme kaybı eşlik ediyorsa
• Baş ağrısı, yüzde uyuşma veya güçsüzlük varsa
• Göz kapağı düşüklüğü veya çift görme varsa
• Travma sonrası geliştiyse

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Uzun süredir var olan ve değişmeyen göz bebeği farklılığı
• Başka bir belirti yoksa ve muayene öncesi değerlendirme isteniyorsa
• Ailede anizokori öyküsü varsa ve endişe duyuluyorsa

Tanı

Doktorunuz önce ayrıntılı bir öykü alır ve göz bebeklerinizi ışıklı ve loş ortamda değerlendirir. Ayrıca göz hareketlerinizi, göz kapaklarınızı ve nörolojik muayenenizi yapar. Farklılığın hangi ortamda belirginleştiği (aydınlık veya karanlık) altta yatan nedeni anlamada çok önemlidir.

Yapılabilecek testler

• Yarık lamba (slit lam) muayenesi: Gözün ön yapıları detaylı incelenir.
• Pupilometri: Özel bir cihazla göz bebeği boyutları ölçülür.
• Farmakolojik test: Doktorunuz, göz bebeğinin ilaçlara tepkisini görmek için belirli bir göz damlası damlatabilir.
• Kranial görüntüleme (BT veya MR): Şüpheli nörolojik bir neden varsa istenir.

Randevunuzda neler beklenir

Muayene sırasında birkaç damla göz damlası kullanılması gerekebilir; bu, geçici olarak bulanık görmeye neden olabilir. İşlem ağrısızdır ve genellikle bir saat içinde tamamlanır. Sonuçlara göre sizi bir göz hastalıkları uzmanı veya nöroloji uzmanına yönlendirebilir.

Tedavi

Anizokorinin tedavisi altta yatan nedene yöneliktir. Fizyolojik anizokori tedavi gerektirmez. Eğer bir ilaç neden olduysa, ilacın kesilmesi veya değiştirilmesi gerekebilir. Enfeksiyon, iltihap veya göz içi basınç sorunları varsa, doktorunuz uygun ilacı reçete edecektir. Sinir felci gibi durumlarda ise nörolojik değerlendirme ve tedavi planı yapılır.

Evde kişisel bakım

• Anizokoriyi kendiniz tedavi etmeye çalışmayın.
• Göz bebeklerinizi düzenli olarak aynada kontrol edin (ışıkta ve karanlıkta) ve herhangi bir değişikliği not alın.
• Göz travmasından korunmak için koruyucu gözlük kullanın.
• Doktor önermedikçe göz damlası veya başka ilaç kullanmayın.

Tıbbi tedaviler

Doktorunuz altta yatan nedene bağlı olarak ilaç tedavisi önerebilir. Örneğin, üveit (göz iltihabı) için kortikosteroid içeren damlalar, akut glokom için göz içi basıncını düşüren damlalar veya enfeksiyon durumunda antibiyotik damlalar kullanılabilir. Horner sendromu veya sinir felci gibi durumlarda nöroloji uzmanı ek tedaviler planlar. Tüm ilaçlar hekim tarafından reçete edilmeli ve belirtilen şekilde kullanılmalıdır.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Çok nadir durumlarda, anizokoriye neden olan bir tümör veya damar anomalisi varsa cerrahi tedavi gerekebilir. Bu karar mutlaka ilgili uzman hekim tarafından verilir.

Bu durumla yaşamak

Fizyolojik anizokori veya altta yatan nedeni tedavi edilen bir durumdaysanız günlük yaşamınızda herhangi bir kısıtlama olmaz. Ancak baş dönmesi, göz yorgunluğu veya çift görme gibi belirtiler yaşıyorsanız araç kullanmamalı ve dinlenmelisiniz.

Yaşam tarzı ipuçları

• Göz sağlığınız için düzenli göz muayenesi yaptırın.
• Gözlerinizi korumak için güneş gözlüğü ve işe uygun koruyucu gözlük kullanın.
• Stres yönetimi; migren tipi baş ağrıları anizokoriyi tetikleyebilir.
• Kan basıncınızı ve kan şekerinizi kontrol altında tutun; hipertansiyon ve diyabet sinir hasarı riskini artırabilir.

Diyet ve egzersiz

Özel bir diyet gerekli değildir. Ancak genel sağlık için dengeli beslenme ve düzenli fiziksel aktivite önemlidir. Sigara ve alkolden uzak durmak, damar sağlığını korumaya yardımcı olur.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Anizokori, özellikle belirtilerin yeni başladığı durumlarda kaygıya neden olabilir. Göz bebeği farklılığının ciddi bir hastalık belirtisi olabileceği endişesi yaşanabilir. Bu duygular normaldir. Kesin tanı konulduktan ve doktorunuz size güvence verdikten sonra kaygılar genellikle azalır. Gerekirse bir psikolog veya psikiyatristten destek alabilirsiniz.

Önleme

Fizyolojik anizokori önlenemez. Travma kaynaklı anizokoriyi önlemek için koruyucu gözlük kullanmak ve tehlikeli ortamlardan kaçınmak önemlidir. Altta yatan hastalıkların (hipertansiyon, diyabet gibi) iyi yönetilmesi sinir hasarı riskini azaltabilir.

Tarama programları

Rutin göz muayeneleri, anizokoriyi erken dönemde fark etmenize yardımcı olabilir. Özellikle ailede nörolojik hastalık öyküsü varsa düzenli kontroller önerilir.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Altta yatan neden (örneğin beyin anevrizması veya tümör) ilerlerse kalıcı görme kaybına veya hayatı tehdit eden durumlara yol açabilir.
• Sinir felci iyileşmezse göz kapağı düşüklüğü kalıcı olabilir.
• Kronik göz içi basıncı yüksekliği (glokom) tedavi edilmezse görme sinirinde kalıcı hasar oluşur.

Uzun vadeli görünüm

Anizokorinin çoğu nedeni zararsızdır ve doğru tanı konulduktan sonra genellikle endişe edilecek bir durum yoktur. Ciddi nedenler erken teşhis edilirse tedavi başarı oranı yüksektir. Düzenli kontroller ve doktor önerilerine uymak, olası komplikasyonları önlemede en önemli faktörlerdir.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.