Vulval burning

Genel Bakış

Vulval yanma, kadınların dış üreme organı olan vulva bölgesinde hissedilen bir yanma hissidir. Bu durum, tahriş, enfeksiyon veya cilt sorunları gibi çeşitli nedenlerle ortaya çıkabilir ve genellikle rahatsız edicidir.

Evet, vulval yanma kadınlar arasında oldukça yaygındır. Birçok kadın hayatının bir döneminde bu şikayeti yaşar.

Vulval yanma her yaştaki kadını etkileyebilir: çocuklar, yetişkinler ve yaşlı kadınlar. Özellikle adet dönemi, hamilelik, menopoz sonrası ve şeker hastalığı olanlarda daha sık görülebilir.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Vulvada yanma veya batma hissi
• Kaşıntı
• Kızarıklık veya şişlik
• Akıntı (beyaz, sarı, yeşil veya kokulu olabilir)
• İdrar yaparken veya cinsel ilişki sırasında ağrı

Çocuklarda belirtiler

• Çocuklarda bez bölgesinde tahriş veya kızarıklık
• Kaşıntı nedeniyle huzursuzluk
• İdrar yaparken ağlama veya ağrı belirtisi
• Bazen parazit enfeksiyonuna (kıl kurdu) bağlı gece kaşıntısı

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Cilt incelmesine bağlı yanma ve kaşıntı
• Kuruluk ve tahriş
• İdrar kaçırma ile ilişkili tahriş
• Mantar enfeksiyonları daha sık görülebilir

Nedenler

Ana nedenler

• Mantar enfeksiyonları (genellikle Candida albicans)
• Bakteriyel vajinoz (vajinal floranın bozulması)
• Tahriş edici maddeler (sabun, deterjan, parfümlü pedler, ıslak mendil)
• Alerjik reaksiyonlar (lateks, sperm öldürücü kremler)
• Cilt hastalıkları (egzama, sedef, liken sklerozus)
• Hormonal değişiklikler (menopoz, hamilelik, emzirme)
• Şeker hastalığı (kontrolsüz kan şekeri mantar enfeksiyonunu artırır)

Risk faktörleri

• Antibiyotik kullanımı (mantar enfeksiyonu riskini artırır)
• Hamilelik
• Kontrolsüz şeker hastalığı
• Sıkı, sentetik iç çamaşırı giymek
• Vajinal duş yapmak
• Bağışıklık sisteminin zayıf olması

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Şiddetli ağrı veya ateş varsa hemen bir sağlık kuruluşuna başvurun.
• Vulvada travma (darbe, yaralanma) sonrası şiddetli şişlik varsa.
• Cinsel saldırı durumunda hemen acil servise gidin.

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Yanma birkaç günden uzun sürüyorsa veya tekrarlıyorsa doktora görünün.
• Akıntı miktarı, rengi veya kokusu değiştiğinde.
• Kaşıntı, yara veya siğil fark ettiğinizde.
• Menopoz sonrası yeni başlayan yanma veya kuruluk şikayetinde.

Tanı

Doktor, şikayetlerinizi dinleyerek ve vulva bölgesini muayene ederek tanıya ulaşır. Gerekirse vajinal akıntıdan örnek alınır.

Yapılabilecek testler

• Vajinal kültür (mantar veya bakteri tespiti)
• Ph testi (vajinal asitlik seviyesini ölçer)
• Gerekirse cilt biyopsisi (şüpheli cilt hastalıklarında)
• Kan testi (şeker hastalığı gibi altta yatan durumlar için)

Randevunuzda neler beklenir

Doktor size ne zamandır yanma hissettiğinizi, akıntı olup olmadığını, kullandığınız ürünleri ve varsa diğer sağlık sorunlarınızı soracaktır. Muayene sırasında vulvaya bakılır ve pamuklu çubukla vajinadan örnek alınabilir. Bu işlem genellikle rahatsız edici değildir.

Tedavi

Tedavi, yanmanın nedenine bağlıdır. Mantar enfeksiyonlarında antifungal kremler veya fitiller, bakteriyel enfeksiyonlarda antibiyotikli kremler veya haplar kullanılabilir. Cilt hastalıklarında kortizonlu kremler veya nemlendiriciler önerilebilir. Hormonal nedenlerde östrojen içeren kremler doktor tarafından reçete edilebilir. Her durumda doktorunuzun önerdiği tedaviyi uygulayın.

Evde kişisel bakım

• Tahriş edici sabun, parfümlü ürünler ve vajinal duştan kaçının.
• Pamuklu, bol iç çamaşırı giyin; sentetik kumaşlardan uzak durun.
• Bölgeyi ılık suyla yıkayıp yumuşak bir havluyla kurulayın (ovuşturmayın).
• Soğuk kompres uygulamak yanmayı hafifletebilir.
• Cinsel ilişki sırasında kayganlaştırıcı kullanın (su bazlı olanlar tercih edilmeli).

Tıbbi tedaviler

Doktorunuz, mantar enfeksiyonu için antifungal kremler veya fitiller, bakteriyel vajinoz için antibiyotikli kremler veya haplar, cilt rahatsızlıklarında kortizonlu merhemler önerebilir. Menopoz sonrası kuruluk için hormonal kremler kullanılabilir. İlaçları doktorunuzun önerdiği şekilde ve sürede kullanmanız önemlidir.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Vulval yanma çok nadiren cerrahi gerektirir. Ancak liken sklerozus gibi cilt hastalıklarında veya kanser öncesi lezyonlarda cerrahi düşünülebilir. Bu durum doktor tarafından değerlendirilir.

Bu durumla yaşamak

Vulval yanma günlük hayatı rahatsız edebilir, ancak basit önlemlerle kontrol altına alınabilir. Temizlik alışkanlıklarınıza dikkat etmek, tahriş edici maddelerden kaçınmak önemlidir. Belirtiler tekrarlıyorsa doktorunuzla düzenli görüşün.

Yaşam tarzı ipuçları

• Pamuklu ve bol iç çamaşırı tercih edin.
• Dar pantolon veya tayt giymekten kaçının.
• Her gün ılık suyla yıkanın, sabun kullanmayın.
• Havlu ve iç çamaşırlarınızı başkalarıyla paylaşmayın.
• Stresten uzak durmaya çalışın, çünkü stres bağışıklığı etkileyebilir.

Diyet ve egzersiz

Sağlıklı bir diyet bağışıklık sisteminizi destekler. Özellikle şeker tüketimini azaltmak mantar enfeksiyonlarını önlemeye yardımcı olabilir. Bol su için, düzenli egzersiz yapın. Egzersiz sonrası terli kıyafetleri hemen değiştirin.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Vulval yanma, utanma veya endişe hissine yol açabilir. Bu durum cinsel yaşamı ve özgüveni etkileyebilir. Unutmayın ki bu tıbbi bir sorundur ve yardım almak utanılacak bir şey değildir. Duygularınızı doktorunuzla veya güvendiğiniz biriyle paylaşın.

Önleme

Tamamen önlenemese de bazı önlemler riski azaltabilir. Tahriş edici maddelerden kaçınmak, pamuklu iç çamaşırı giymek, vajinal duş yapmamak ve hijyen kurallarına uymak önemlidir. Şeker hastalığınız varsa kan şekerinizi kontrol altında tutun.

Aşılar

HPV aşısı, rahim ağzı kanseri ve bazı vulva hastalıklarına karşı koruma sağlar. Aşı takvimi için Sağlık Bakanlığı'nın önerilerine uyun.

Tarama programları

Düzenli jinekolojik muayene ve Pap smear testi, vulva ve vajina sağlığı için önemlidir. Özellikle cinsel aktif kadınlar yılda bir kez jinekolog kontrolüne gitmelidir.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Kronik vulval ağrı ve rahatsızlık
• Enfeksiyonun yayılması (vajinadan rahim veya yumurtalıklara)
• Ciltte kalıcı değişiklikler (yara izi, renk değişimi)
• Cinsel işlev bozukluğu

Uzun vadeli görünüm

Vulval yanma çoğu zaman basit tedavilerle geçer. Neden bulunduğunda uygun tedaviyle belirtiler genellikle tamamen kaybolur. Kronik durumlarda bile düzenli takip ve tedavi ile yaşam kalitesi korunabilir. Umudunuzu kaybetmeyin, birçok kadın bu sorunu başarıyla yönetmektedir.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.