Göz sulanması

Genel Bakış

Gözlerinizin sürekli veya aşırı şekilde sulanmasına tıpta 'epifora' denir. Bu, gözyaşınızın normalden fazla üretilmesi veya gözyaşı kanallarınızın tıkanması sonucu gözyaşının yanaklarınıza akmasıdır. Genellikle geçicidir ve ciddi bir soruna işaret etmez.

Evet, göz sulanması çok yaygın bir durumdur. Hemen herkes hayatının bir döneminde bu sorunu yaşar. Genellikle geçicidir ve basit önlemlerle düzelir.

Göz sulanması herkesi etkileyebilir. Bebeklerde, özellikle doğumdan sonraki ilk aylarda sık görülür. Yaşlı yetişkinlerde gözyaşı kanallarının daralması veya tıkanması nedeniyle daha yaygındır. Alerjisi olan kişilerde ve kontakt lens kullananlarda da sık rastlanır.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Gözlerden sürekli veya aralıklı olarak yaş akması
• Gözlerde sulanma hissi
• Göz çevresinde veya yanakta cilt tahrişi
• Gözlerde kızarıklık veya kaşıntı
• Bulanık görme (geçici)

Çocuklarda belirtiler

• Bebeklerde sık sık gözlerden yaş gelmesi
• Özellikle bir gözde daha belirgin sulanma
• Göz kapağında kabuklanma veya çapaklanma
• Bebeğin gözlerini sık sık ovuşturması

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Gözyaşının yanağa doğru akması
• Göz kenarında şişlik veya hassasiyet
• Göz kuruluğu hissiyle birlikte sulanma (paradoksal sulanma)
• Görmede hafif bulanıklık

Nedenler

Ana nedenler

• Alerjiler (polen, toz, hayvan tüyü vb.)
• Göz enfeksiyonları (konjonktivit, blefarit gibi)
• Gözyaşı kanal tıkanıklığı (doğuştan veya sonradan)
• Göz kuruluğu (göz yüzeyi kuruyunca refleks olarak fazla gözyaşı üretilir)
• Göz kapağı sorunları (kapak sarkması, içe dönme vb.)
• Kontakt lens kullanımına bağlı tahriş
• Soğuk hava veya rüzgâr gibi çevresel faktörler
• Göze kaçan yabancı cisim veya kirpik batması

Risk faktörleri

• Alerjik bünye
• Kontakt lens kullanımı
• İleri yaş
• Kronik göz kuruluğu sorunu
• Daha önce geçirilmiş göz ameliyatı veya yaralanma
• Sigara dumanına veya kimyasallara maruziyet
• Bebeklik dönemi (özellikle ilk 6 ay)

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Gözde şiddetli ağrı, kızarıklık ve ışığa hassasiyet varsa
• Görme kaybı yaşıyorsanız
• Göze yabancı cisim kaçtıysa ve çıkaramıyorsanız
• Göz kapağınızda ağrılı bir şişlik fark ederseniz

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Göz sulanması bir haftadan uzun sürdüyse
• Gözlerinizde kaşıntı, yanma veya batma hissi varsa
• Sulanma günlük yaşamınızı etkiliyorsa
• Kontakt lens kullanıyorsanız ve sorun devam ediyorsa
• Bebeğinizde sürekli sulanma ve çapaklanma varsa

Tanı

Doktorunuz önce size şikâyetleriniz, ne zaman başladığı, tetikleyiciler gibi konularda sorular sorar. Ardından bir göz muayenesi yapar. Gözünüzdeki sulanmanın nedenini bulmak için çeşitli basit testler uygulanabilir.

Yapılabilecek testler

• Görme keskinliği testi (harf veya şekil okuma)
• Yarık lamba muayenesi (gözün ön kısmının detaylı incelenmesi)
• Gözyaşı kanalı açıklığı testi (parmakla veya sıvı ile kanalın tıkalı olup olmadığının kontrolü)
• Gözyaşı üretim testi (Schirmer testi — göz kuruluğunu değerlendirmek için)
• Alerji testleri (gerekirse)

Randevunuzda neler beklenir

Göz muayenesi genellikle ağrısızdır. Yarık lamba muayenesi sırasında çenenizi bir cihaza dayayıp doktorun gözünüze ışık tutmasını beklersiniz. Gözyaşı kanal testi sırasında hafif bir basınç hissedebilirsiniz. Tanı konulduktan sonra tedavi planı oluşturulur.

Tedavi

Tedavi, göz sulanmasına neden olan duruma göre değişir. Çoğu zaman basit ev önlemleri yeterlidir. Altta yatan neden alerji, enfeksiyon veya gözyaşı kanal tıkanıklığı ise doktorunuz size uygun bir tedavi önerecektir.

Evde kişisel bakım

• Gözlerinizi temiz ve nemli tutmak için ılık suyla kompres yapın
• Gözlerinizi ovuşturmaktan kaçının
• Alerjenlerden uzak durun (toz, polen, hayvan tüyü gibi)
• Kontakt lens kullanıyorsanız bir süre gözlük kullanmayı deneyin, lens hijyenine dikkat edin
• Göz kuruluğu varsa yapay gözyaşı damlaları (koruyucusuz) kullanabilirsiniz, ancak bir sağlık uzmanına danışın
• Rüzgâr ve soğuktan korunmak için güneş gözlüğü veya koruyucu gözlük takın

Tıbbi tedaviler

Doktorunuz, altta yatan nedene göre tedavi uygulayacaktır. Alerjik durumlarda antihistaminik damlalar veya steroid içeren göz damlaları reçete edebilir. Enfeksiyon varsa antibiyotikli göz damlaları veya merhemler kullanılabilir. Gözyaşı kanal tıkanıklığı için kanalın açılması amacıyla sondalama veya masaj teknikleri uygulanabilir. Herhangi bir ilacı doktora danışmadan kullanmayın.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Nadiren, gözyaşı kanal tıkanıklığı ilaç ve basit yöntemlerle düzelmezse cerrahi müdahale gerekebilir. Bu işleme dakriyosistorinostomi (DSR) adı verilir. Yaklaşık 1 saat süren bu ameliyatta tıkalı kanala yeni bir yol açılır. Genellikle başarı oranı yüksektir.

Bu durumla yaşamak

Göz sulanması çoğu zaman geçici bir sorundur ve günlük yaşamınızı çok etkilemez. Ancak sürekli sulanma varsa, yanınızda temiz bir mendil veya kağıt mendil bulundurun. Göz makyajınızı su bazlı ürünlerle yapın ve her gece temizleyin. Göz doktorunuzun önerdiği bakım rutinine uyun.

Yaşam tarzı ipuçları

• Polen mevsiminde evde pencereleri kapalı tutun
• Sigara dumanından ve diğer tahriş edici maddelerden uzak durun
• Gözlerinizi dinlendirmek için bilgisayar kullanırken sık sık ara verin
• Hava nemlendiricisi kullanarak ortamı nemlendirin

Diyet ve egzersiz

Göz sağlığı için dengeli beslenmek önemlidir. A vitamini, C vitamini ve omega-3 yağ asitleri içeren besinler (havuç, ıspanak, balık) göz sağlığına faydalıdır. Egzersiz yapmak genel sağlığınızı destekler, ancak göz sulanması için özel bir egzersiz yoktur.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Sürekli göz sulanması kişide utanma, sosyal kaygı veya rahatsızlık hissine yol açabilir. Bu duygular normaldir. Unutmayın ki bu durum genellikle geçicidir ve tedavi edilebilir. Çok fazla rahatsızlık hissediyorsanız bir arkadaşınızla veya aile üyenizle konuşun.

Önleme

Bazı türleri tamamen önlenemese de riskinizi azaltabilirsiniz. Alerjileriniz varsa tetikleyicilerden uzak durmak, kontakt lens hijyenine dikkat etmek, gözlerinizi tozlu ortamlarda korumak önemlidir.

Aşılar

Atla

Tarama programları

Düzenli bir göz muayenesi yaptırmak, özellikle 40 yaşından sonra göz sağlığınız için iyi bir alışkanlıktır. Göz sulanması şikâyeti olmasa bile yılda bir kez göz doktoruna kontrole gidebilirsiniz.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Göz çevresinde cilt tahrişi ve enfeksiyon (selülit)
• Göz kapağı iltihabı (blefarit)
• Görme bulanıklığı (geçici) — gözyaşı film tabakasının bozulmasına bağlı
• Gözyaşı kanalında kronik iltihaplanma ve apse oluşumu
• Çocuklarda eğer tıkanıklık devam ederse göz tembelliği riski
• Bebeklerde daha ciddi enfeksiyonlar (dakriyosistit)

Uzun vadeli görünüm

Göz sulanması genellikle ciddi bir durum değildir ve çoğu kişi basit önlemler veya tedavi ile rahatlar. Altta yatan neden tedavi edildiğinde şikâyetler düzelir. Cerrahi gereken durumlarda bile başarı oranı yüksektir. Erken teşhis ve uygun tedavi ile göz sağlığınız korunmuş olur.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.