When to seek care for nosebleed

Genel Bakış

Burun kanaması, tıpta epistaksis olarak adlandırılan, burnun içindeki küçük damarların çatlamasıyla oluşan bir kanamadır. Genellikle önemsizdir ve kendiliğinden durur.

Evet, burun kanaması oldukça yaygındır. İnsanların yaklaşık %60'ı hayatında en az bir kez burun kanaması geçirir.

Herkes burun kanaması yaşayabilir, ancak çocuklar ve yaşlılar daha sık etkilenir. Ayrıca kan sulandırıcı ilaç kullanan kişilerde, yüksek tansiyonu olanlarda ve alerjik riniti bulunanlarda daha sık görülür.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Burundan kan akması
• Kanın boğaza doğru aktığını hissetme
• Hafif baş dönmesi

Çocuklarda belirtiler

• Burundan taze kırmızı kan gelmesi
• Kanı yutma sonucu mide bulantısı veya kusma

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Kanama daha uzun sürebilir
• Kanama sırasında tansiyon yükselebilir

Nedenler

Ana nedenler

• Burnu karıştırmak veya sümkürmek
• Kuru hava nedeniyle burun içi kuruluğu
• Buruna darbe almak
• Alerjik rinit veya sinüzit gibi burun enfeksiyonları
• Yüksek tansiyon
• Kan sulandırıcı ilaçlar (doktor önerisiyle)

Risk faktörleri

• Kuru ve soğuk hava
• Burun içi kuruluğu
• Kan sulandırıcı ilaç kullanımı
• Yüksek tansiyon
• Pıhtılaşma bozuklukları
• Burun tümörleri (nadir)

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Kanama 20 dakikadan uzun sürerse
• Kanama çok şiddetliyse
• Kanama sık sık tekrarlıyorsa
• Kan sulandırıcı ilaç kullanıyorsanız ve kanama durmuyorsa
• Kanama sonrası baş dönmesi, bayılma veya halsizlik yaşarsanız

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Haftada bir veya daha sık burun kanaması oluyorsa
• Kanama hafif olsa bile sürekli tekrarlıyorsa
• Kanama kendiliğinden duruyorsa ama endişeleniyorsanız

Tanı

Doktor öncelikle size burun kanamanızın ne zaman başladığını, ne kadar sürdüğünü ve ne sıklıkta olduğunu sorar. Ardından burnunuzu özel bir aletle (nazal spekulum) muayene eder.

Yapılabilecek testler

• Nazal endoskopi: Burun içini daha detaylı görmek için ince bir kamera kullanılır
• Kan testi: Kanama bozukluğu olup olmadığını kontrol etmek için
• Tansiyon ölçümü

Randevunuzda neler beklenir

Doktor muayenesi genellikle ağrısızdır. Burun içine hafif bir şekilde bakılır. Gerekirse kan testi istenebilir. Çoğu durumda tanı kolayca konur.

Tedavi

Burun kanamasının tedavisi kanamanın şiddetine ve nedenine bağlıdır. İlk adım kanamayı durdurmaktır.

Evde kişisel bakım

• Sakin olun ve oturun
• Başınızı öne doğru eğin (geriye yatırmayın)
• Burnunuzun yumuşak kısmını sıkın ve 10-15 dakika boyunca basınç uygulayın
• Ağızdan nefes alın
• Burnunuza soğuk kompres uygulayın

Tıbbi tedaviler

Doktor burun içindeki kanayan damarı koterize etmek (yakarak kapatmak) veya burun tamponu yerleştirmek gibi işlemler yapabilir. Kan sulandırıcı ilaç kullanıyorsanız doktor doz ayarlaması önerebilir. Kanama nedeni alerji veya kuruluk ise burun nemlendiricileri veya alerji ilaçları önerilebilir.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Nadiren, tekrarlayan ve durdurulamayan kanamalarda cerrahi müdahale gerekebilir. Bu durumda doktor kanayan damarı bağlamak için ameliyat yapabilir.

Bu durumla yaşamak

Burun kanaması yaşayan biriyseniz, kanama anında doğru müdahaleyi bilmek önemlidir. Çoğu kanama evde kontrol altına alınabilir.

Yaşam tarzı ipuçları

• Burnunuzu karıştırmaktan kaçının
• Burnunuzu çok sert sümkürmeyin
• Kuru havalarda burun içini nemlendirin (tuzlu su spreyi veya nemlendirici jel)
• Sigara içiyorsanız bırakmayı düşünün (sigara burun mukozasını tahriş eder)
• Kan sulandırıcı ilaç kullanıyorsanız düzenli doktor kontrolüne gidin

Diyet ve egzersiz

Sağlıklı beslenme ve düzenli egzersiz genel sağlık için faydalıdır. Özellikle yüksek tansiyonunuz varsa tuz tüketimini azaltmak ve doktorunuzun önerdiği yaşam tarzı değişikliklerini uygulamak kanama riskini azaltabilir.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Sık burun kanaması endişe yaratabilir. Kanamanın çoğu zaman ciddi olmadığını bilmek rahatlatıcı olabilir. Ancak sürekli endişeleniyorsanız bir psikolog veya doktorla konuşmaktan çekinmeyin.

Önleme

Bazı burun kanamaları önlenebilir. Burnunuzu karıştırmamak, kuru havalarda burun nemlendiricileri kullanmak ve alerjileri kontrol altına almak kanama riskini azaltabilir.

Aşılar

Burun kanaması için spesifik bir aşı yoktur.

Tarama programları

Düzenli bir tarama testi gerekmez, ancak yüksek tansiyon gibi risk faktörleriniz varsa düzenli doktor kontrolü önerilir.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Sık kanama nedeniyle kansızlık (anemi)
• Nadiren, kanamanın durdurulamaması sonucu ciddi kan kaybı
• Kanın boğaza akmasıyla nefes darlığı

Uzun vadeli görünüm

Çoğu burun kanaması kendiliğinden veya basit müdahalelerle durur ve kalıcı bir soruna yol açmaz. Kronik veya sık tekrarlayan kanamalar uygun tedavi ile kontrol altına alınabilir. Düzenli doktor takibi ve önlemlerle yaşam kaliteniz etkilenmez.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.