Boğaz ağrısı için ne zaman doktora başvurmalı

Genel Bakış

Boğaz ağrısı, boğaz bölgesinde ağrı, yanma veya tahriş hissidir. Genellikle bir enfeksiyonun belirtisidir ve çoğu zaman kendiliğinden geçer.

Evet, boğaz ağrısı çok yaygındır. Yetişkinler yılda ortalama 2-3 kez, çocuklar ise daha sık boğaz ağrısı yaşayabilir.

Her yaş grubunu etkileyebilir, ancak özellikle çocuklar, bağışıklık sistemi zayıf olanlar ve kalabalık ortamlarda bulunan kişiler daha sık etkilenir.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Boğazda ağrı veya yanma hissi
• Yutkunurken artan ağrı
• Boğazda kızarıklık
• Hafif ateş
• Genel halsizlik

Çocuklarda belirtiler

• Yüksek ateş
• Huzursuzluk ve ağlama
• Yemek yemekte isteksizlik
• Boyunda şişmiş lenf bezleri

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Ateş daha az belirgin olabilir
• Yorgunluk ve halsizlik daha ön plandadır
• Yutma güçlüğü daha şiddetli hissedilebilir
• Boğaz ağrısı daha uzun sürebilir

Nedenler

Ana nedenler

• Virüsler (nezle, grip, soğuk algınlığı gibi hastalıkların bir parçası)
• Bakteriler (en sık A grubu beta streptokok)
• Alerjiler (polen, toz gibi maddeler)
• Tahriş edici maddeler (sigara dumanı, kuru hava, hava kirliliği)

Risk faktörleri

• Hasta kişilerle yakın temas
• Sigara içmek veya pasif içicilik
• Mevsim geçişleri ve soğuk hava
• Bağışıklık sistemini baskılayan hastalıklar veya ilaçlar
• Kalabalık ortamlar (okul, kreş, toplu taşıma)

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Nefes almakta zorlanıyorsanız veya boğazınızda tıkanma var gibi hissediyorsanız
• Ateşiniz 39°C'nin üzerinde ise ve düşmüyorsa
• Yutkunamıyor veya tükürüğünüzü bile yutamıyorsanız
• Boynunuzda şişlik veya ağrılı lenf bezleri varsa
• Vücudunuzda döküntü oluştuysa

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Boğaz ağrınız 3-4 günden uzun sürüyorsa
• Ağrınız şiddetliyse ve basit ağrı kesicilere yanıt vermiyorsa
• Sık sık tekrarlayan boğaz ağrılarınız varsa
• Aile bireylerinde beta enfeksiyonu veya romatizmal ateş öyküsü varsa

Tanı

Doktorunuz şikayetlerinizi dinler ve boğazınızı, bademciklerinizi, dilinizi ve lenf bezlerinizi muayene eder. Beta enfeksiyonu şüphesi varsa hızlı test veya kültür yapılabilir.

Yapılabilecek testler

• Boğaz kültürü (bir çubukla boğazın arkasından örnek alınarak laboratuvara gönderilir)
• Hızlı antijen testi (streptokok bakteri tespiti için, sonuç dakikalar içinde alınır)

Randevunuzda neler beklenir

Muayene sırasında ağrısız bir çubukla boğazınıza dokunulur; bu hafif bir öğürtü hissi yaratabilir. Test sonuçlarına göre tedavi planı belirlenir. Çoğu durumda antibiyotik gerekmez, sadece belirtileri hafifletmeye yönelik öneriler verilir.

Tedavi

Boğaz ağrısının tedavisi, altta yatan nedene bağlıdır. Viral enfeksiyonlarda antibiyotik işe yaramaz, sadece dinlenme ve semptom giderici önlemler önerilir. Bakteriyel enfeksiyonlarda ise doktorun uygun gördüğü antibiyotik kullanılabilir. Tedavi genellikle evde uygulanabilir.

Evde kişisel bakım

• Bol istirahat edin ve vücudunuzu dinleyin.
• Günde en az 8-10 bardak su, ılık bitki çayı veya ılık limonlu bal içirin.
• Ilık tuzlu su ile günde birkaç kez gargara yapın (1 bardak suya yarım çay kaşığı tuz).
• Kuru havayı nemlendirmek için nemlendirici kullanın veya buhar banyosu yapın.
• Boğaz pastili (eczaneden alınabilir) veya bal emmek rahatlatabilir (1 yaş altı çocuklara bal vermeyin).

Tıbbi tedaviler

Doktorunuz gerekirse ağrı ve ateş için parasetamol veya ibuprofen gibi reçetesiz ağrı kesiciler önerebilir. Bakteriyel enfeksiyon tespit edilirse uygun bir antibiyotik reçete edilir. Antibiyotiklerin tamamlanması gerekir, kendi kendinize ilaç bırakmayın.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Bademcik ameliyatı (tonsillektomi) yalnızca çok sık ve şiddetli bademcik iltihabı geçiren, yutma güçlüğü veya uyku apnesi yaşayan kişilerde doktor tarafından değerlendirilir. Genellikle son çaredir.

Bu durumla yaşamak

Boğaz ağrısı genellikle birkaç gün içinde geçer. Bu sürede sesinizi dinlendirin, yüksek sesle konuşmaktan kaçının ve yumuşak yiyecekler tüketin.

Yaşam tarzı ipuçları

• Sigara dumanından, parfüm gibi tahriş edici kokulardan uzak durun.
• Ellerinizi sık sık yıkayarak enfeksiyonun yayılmasını önleyin.
• Evde havayı nemli tutmak için bir kap su veya nemlendirici bulundurun.

Diyet ve egzersiz

Ilık çorbalar, yoğurt, patates püresi gibi yutması kolay, yumuşak yiyecekler tercih edin. Baharatlı, asitli veya çok sıcak yiyeceklerden kaçının. Ağrı nedeniyle yemek yemekte zorlanıyorsanız, küçük porsiyonlar halinde sık sık beslenin. Ağır egzersizden kaçının; hafif yürüyüş yapabilirsiniz.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Sürekli boğaz ağrısı ve yutma güçlüğü can sıkıcı olabilir, ancak bu geçici bir durumdur. Rahatlamak için derin nefes alın, dinlenmeye odaklanın ve sevdiğiniz hafif aktivitelerle zaman geçirin.

Önleme

Tamamen önlenemese de, el hijyenine dikkat ederek, hasta kişilerle yakın temastan kaçınarak ve bağışıklık sistemini güçlü tutarak risk azaltılabilir.

Aşılar

Grip aşısı ve zatürre aşısı, boğaz ağrısına neden olan bazı enfeksiyonları önlemeye yardımcı olabilir.

Tarama programları

Belirti olmadığı sürece rutin tarama önerilmez.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Bakteriyel boğaz ağrısı (beta) tedavi edilmezse nadiren romatizmal ateş veya böbrek iltihabı (glomerülonefrit) görülebilir.
• Bademcik çevresinde apse (peritonsiller apse) oluşabilir; bu durum ağrı ve yutma güçlüğünü artırır.
• Kulak enfeksiyonu veya sinüzit gibi yayılmalar olabilir.

Uzun vadeli görünüm

Çoğu boğaz ağrısı birkaç gün içinde kendiliğinden iyileşir. Bakteriyel enfeksiyonlar uygun antibiyotik tedavisiyle tamamen düzelir. Nadir görülen ciddi komplikasyonlar erken tıbbi müdahale ile önlenebilir. Çoğu kişi tamamen iyileşir.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.