Yıllık grip aşısı

Genel Bakış

Grip (influenza), virüslerin neden olduğu bulaşıcı bir solunum yolu hastalığıdır. Grip aşısı, bağışıklık sisteminizi yaklaşan sezonda yayılma olasılığı en yüksek grip virüslerine karşı korumak için eğiten yıllık bir enjeksiyon veya burun spreyidir.

Evet. Mevsimsel grip her yıl dünya çapında milyonlarca insanı etkiler ve grip aşısı birçok ülkede koruyucu bakımın rutin bir parçasıdır.

Aşı neredeyse herkese önerilir ve özellikle küçük çocuklar, yaşlı yetişkinler, hamileler ve uzun süreli sağlık sorunları olan kişiler için önemlidir, çünkü bu kişiler ciddi grip riski altındadır.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Ateş veya titreme
• Öksürük
• Boğaz ağrısı
• Burun akıntısı veya tıkanıklığı
• Kas veya vücut ağrıları
• Baş ağrısı
• Yorgunluk (bitkinlik)

Çocuklarda belirtiler

• Kusma veya ishal (yaygın semptomlara ek olarak)
• Kulak ağrısı
• Normalden daha az oyuncu veya daha huysuz olma

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Bazen ateş olmaması veya beklenenden daha düşük ateş
• Kafa karışıklığı veya olağandışı davranış
• Baş dönmesi ve halsizlik
• Kalp veya akciğer hastalığı gibi mevcut sağlık sorunlarının kötüleşmesi

Nedenler

Ana nedenler

• Grip, influenza A ve B virüslerinden kaynaklanır.
• Virüsler, enfekte bir kişi öksürdüğünde, hapşırdığında veya konuştuğunda damlacıklar yoluyla yayılır.
• Ayrıca virüs bulaşmış bir yüzeye dokunup ardından gözlerinize, burnunuza veya ağzınıza dokunarak da grip olabilirsiniz.

Risk faktörleri

• 5 yaşından küçük veya 65 yaşından büyük olmak
• Hamilelik (özellikle ilerleyen dönemler)
• Astım, diyabet, kalp hastalığı veya böbrek hastalığı gibi kronik rahatsızlıklar
• Zayıflamış bağışıklık sistemi (örneğin hastalık veya bazı ilaçlar nedeniyle)
• Huzurevinde veya uzun süreli bakım tesisinde yaşamak

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Siz veya baktığınız biri yukarıda listelenen acil semptomlardan herhangi birine sahipse, hemen yerel acil numaranızı arayın.

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Grip semptomlarınız şiddetliyse, 10 günden uzun sürüyorsa veya kronik bir rahatsızlığınız varsa ve grip benzeri semptomlar hissetmeye başladıysanız, sağlık uzmanınızla bir randevu planlayın.
• Ayrıca, ideal olarak grip mevsimi başlamadan önce yıllık grip aşısı olma konusunda sağlık uzmanınızla konuşun.

Tanı

Doktorlar genellikle gribi semptomlarınıza dayanarak teşhis eder, özellikle grip mevsiminde ve gerekirse doğrulamak için burun veya boğazınızdan bir sürüntü testi kullanabilir.

Yapılabilecek testler

• Hızlı grip testi (burun veya boğazdan alınan ve yaklaşık 15 dakikada sonuç veren bir sürüntü)
• Daha doğru olan ve birkaç saat veya bir gün içinde sonuç veren moleküler test (PCR)

Randevunuzda neler beklenir

Sağlık uzmanınız semptomlarınızı ve son zamanlarda grip ile temasınız olup olmadığını soracaktır. Sürüntü testi hızlıdır ve hafif rahatsızlık verebilir ancak ağrılı değildir. Yaşınıza ve sağlığınıza bağlı olarak, grip olasılığı yüksekse herhangi bir teste ihtiyacınız olmayabilir.

Tedavi

Çoğu sağlıklı insan için grip, dinlenme, sıvı alımı ve evde zaman geçirme ile kendi kendine iyileşir. Daha yüksek risk altındaki bazı kişiler, erken başlandığında hastalığı kısaltabilen reçeteli antiviral ilaçlardan faydalanabilir.

Evde kişisel bakım

• Yatakta dinlenin ve bol bol uyuyun
• Su, ılık et suyu veya bitki çayı gibi bol sıvı için
• Tıkanıklığı hafifletmek için soğuk buhar makinesi kullanın veya ılık bir banyo yapın
• Ateşi ve vücut ağrılarını azaltmak için güvenli reçetesiz seçenekler hakkında eczacınıza veya sağlık uzmanınıza danışın

Tıbbi tedaviler

Antiviral ilaçlar gribin süresini ve şiddetini azaltabilir, ancak semptomlar başladıktan sonraki 48 saat içinde başlandığında en iyi şekilde çalışır. Sağlık uzmanınız sizin için antiviral ilacın uygun olup olmadığına karar verebilir. Antibiyotikler gribe karşı etkili değildir çünkü grip bakteri değil virüs kaynaklıdır.

Bu durumla yaşamak

Grip olduysanız, ateş düşürücü ilaç kullanmadan en az 24 saat ateşsiz kalana kadar işten, okuldan ve sosyal etkinliklerden uzak durun. Dinlenin, sıvı için ve başkalarını korumak için sık sık ellerinizi yıkayın. Çoğu insan bir ila iki hafta içinde kendini daha iyi hisseder.

Yaşam tarzı ipuçları

• Her yıl, ideal olarak grip mevsimi zirveye ulaşmadan önce sonbahar başında grip aşısı olun
• Ellerinizi en az 20 saniye boyunca sabun ve suyla yıkayın veya el dezenfektanı kullanın
• Gözlerinize, burnunuza ve ağzınıza dokunmaktan kaçının
• Kapı kolları, ışık düğmeleri ve telefonlar gibi sık dokunulan yüzeyleri temizleyin
• Öksürürken veya hapşırırken bir mendile veya dirseğinize doğru öksürün

Diyet ve egzersiz

Bağışıklık sisteminizi güçlü tutmak için bol meyve, sebze ve tam tahıllar içeren dengeli bir diyet yapın. Düzenli egzersiz genel sağlığa yardımcı olur, ancak grip olduğunuzda dinlenin ve kendinizi daha iyi hissedene kadar yoğun egzersizden kaçının. İyileşirken daha fazla sıvı için.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Grip olmak kendinizi yorgun, sinirli veya endişeli hissetmenize neden olabilir. İyileşirken moralinizin bozuk olması normaldir. Kendinize iyileşmek için zaman tanıyın ve duygusal desteğe ihtiyacınız varsa arkadaşlarınıza veya ailenize ulaşın. Bu duygular iyileştikten sonra iki haftadan fazla sürerse, sağlık uzmanınızla konuşun.

Önleme

Evet. Grip aşısı, grip olma ve başkalarına bulaştırma riskinizi azaltmanın en etkili yoludur. İyi el hijyeni ve hasta kişilerle yakın temastan kaçınmak da yardımcı olur.

Aşılar

Standart enjeksiyon, yaşlı yetişkinler için yüksek dozlu enjeksiyon ve burun spreyi dahil olmak üzere birkaç grip aşısı türü vardır. Aşı, dolaşımdaki suşlarla eşleşmesi için her yıl güncellenir, bu nedenle her yıl yeni bir doz olmanız önemlidir. Sağlık uzmanınız yaşınıza ve sağlığınıza göre sizin için en iyi seçeneği önerebilir.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Kulak ve sinüs enfeksiyonları
• Bronşit (solunum yollarının iltihabı)
• Zatürre (ciddi bir akciğer enfeksiyonu)
• Astım, diyabet veya kalp yetmezliği gibi kronik rahatsızlıkların kötüleşmesi
• Nadir durumlarda hastaneye yatışa yol açan ciddi komplikasyonlar

Uzun vadeli görünüm

Çoğu insan dinlenme ve öz bakım ile bir ila iki hafta içinde gripten iyileşir. Her yıl aşı olmak grip yakalanma ve ciddi komplikasyonlar yaşama şansınızı büyük ölçüde azaltır. Aşı olduktan sonra hastalansanız bile, hastalığınız genellikle daha kısa ve daha hafif geçer. Aşı ayrıca ailenizi, arkadaşlarınızı ve toplumunuzu korumaya yardımcı olur.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.